دانستنی های پوست و مو: پرتوهای فرابنفش 

تلگرام آرایشی بهداشتی تبلیغ کتاب شوینده ها

دانستنی های پوست و مو: پرتوهای فرابنفش

نویسنده:

ehsan hosnani
گردآوری، ترجمه و نگارش: احسان حُسنانی
مهندس شیمی - مترجم و پژوهشگر صنایع آرایشی بهداشتی


حدود ۶ درصد تابش خورشیدی، طیف فرابنفش (UV) است که مربوط به طول موج ۲۰۰-۴۰۰ نانومتر (nm) است. اهمیت این دسته از پرتو خورشیدی آن است که اشعات با طول موج کوچکتر از این محدوده توسط لایه ازن جذب می شود و محدوده با طول موج بالاتر از این محدوده مربوط به نور مرئی می شود که برای پوست انسان بی ضرر است.
هر چه طول موج یک پرتو تابشی بزرگتر باشد شدت رسوخ (penetration) آن زیادتر ولی در عوض انرژی آن کمتر است.

پرتو فرابنفش خورشیدی (۲۰۰-۴۰۰nm) به سه ناحیه تقسیم بندی می گردد.

UVC (۲۰۰-۲۸۰nm)
لایه ازن اطراف زمین ، این محدوده از UV را جذب می کند.
UVB (۲۸۰-۳۲۰ nm)
دارای انرژی بیشتر ولی رسوخ کمتراست.
UVA (۳۲۰-۴۰۰ nm)
دارای انرژی کمتر ولی رسوخ بیشتراست.
uva uvb
بدیهی است UVB دارای انرژی بیشتر و لذا آسیب های پوستی شدیدتر است ولی در عوض در لایه های عمقی پوست رسوخ نمی کند لذا اثرات زیانبار آن در کوتاه مدت خود را ظاهر می کند (از جمله آفتاب سوختگی وآسیب به بافتهای الاستین و کلاژن پوست) ، ولی بر عکس UVA دارای انرژی کمتر لذا آسیب های پوستی خفیف تری می شود ولی از آنجا که طول موج آن بالا است در اعماق لایه های پوست رسوخ کرده و آثار زیانبار خود(از جمله سرطان پوست) را در دراز مدت ظاهر می کند.
یکی از روشهای محافظت پوست در برابر اشعه UV خورشید استفاده از فراورده های ضد آفتاب (کرم و لوسیون) است یک فراورده ضدآفتاب خوب باید از رسیدن UVB به پوست به طور کامل جلوگیری کند و تا حد امکان مانع رسیدن UVA به پوست شود(حداقل محدوده ۳۲۰-۳۴۰nm موسوم به UVA II را حذف کند)

دانستنی هایی در مورد پرتوهای فرابنفش خورشید

آندسته از UV که به زمین می رسد شامل 10 درصد UVB و 90درصد UVA است.
میزان نفوذ اشعه UV به پوست در حالت خیس ۴ برابر بیشتر از پوست در حالت خشک است.
۶۵ درصد اشعه UV بین ساعت ۱۰ صبح تا ۲ بعد از ظهر به زمین می رسد.
برف ۸۰ تا ۸۵ درصد اشعه آفتاب را به طور مستقیم منعکس می کند.
پوست سرد UV کمتری نسبت به پوست گرم دریافت می کند.
شیشه پنجره اگر رنگی نباشد ۸۰% ، UVA را از خود عبور می دهد.

تابش اشعه ماورای بنفش نور خورشید (UVR) به پوست انسان، عوارض نامطلوبی را به دنبال دارد. این اشعه در هر دو محدوده UVB (در فواصل طول موج ۳۲۰-۲۹۰ نانومتر) و UVA (در فواصل طول موج ۴۰۰-۳۲۰ نانومتر) می تواند ایجاد مشکل نماید. باید توجه داشت که بخش سوم از اشعه ماورای بنفش UVC نام دارد که در محدوده طول موج های ۲۹۰-۲۰۰ نانومتر قرار دارد که توسط جو جذب می شود و به سطح زمین نمی رسد. اشعه UVB عامل اصلی آسیب های جدی پوست است که از آن جمله می توان به آسیب حاد به صورت آفتاب سوختگی (sunburn) و اثرات درازمدت مانند سرطان پوست اشاره نمود. این اشعه مستقیماً به DNA و پروتئین های سلولی آسیب می زند. بر خلاف UVB، UVA مستقیماً توسط اهداف بیولوژیک جذب نمی شود، اما می تواند افزون بر برنزه کردن پوست، تأثیر نامطلوبی بر عملکرد سلولی و بافتی بگذارد.
- UVA در مقایسه با UVB نفوذ بیشتری به بخش های داخلی پوست دارد. این اشعه بر روی بافت پیوندی تأثیر می گذارد و سبب افزایش میزان گونه های اکسیژن فعال (reactive oxygen species, ROS) ویرانگر می گردد. این اکسیژن با قدرت واکنشگری بالا سبب آسیب DNA، سلول ها، عروق و بافت های پوست می شود.
- UVA یک عامل سرکوب کننده سیستم ایمنی قوی می باشد و تأثیر آن بر روند ایجاد بیماری های بدخیمی مانند ملانوما (melanoma) و تومورهای پوسته پوسته شونده (squamous tumors) مشاهده شده است.
- واکنش های حساسیت نوری (photosensitivity) و درماتوزهای تابشی (photodermatose) در ابتدا با میانجیگری UVA ایجاد می شوند.
با توجه به آنچه گفته شد، در بسیاری از فرآورده های ضدآفتاب، کمتر به اثرات مضر UVA توجه می شود؛ اما باید توجه داشت که در هر شرایط آب و هوایی میزان تابش اشعه UVA حدود 17 برابر تابش اشعه UVB است؛ بنابراین یک فرآورده ضدآفتاب مناسب باید توان آن را داشته باشد که مانع از رسیدن هر دو اشه مضر UVA و UVB گردد. UVB از شیشه عبور نمی کند و توسط آن منعکس می گردد و شدت آن در اوقات مختلف روز متفاوت است (بیشترین تابش در فاصله ساعات 16-10)، در حالی که اشعه UVA از شیشه عبور می کند و میزان رسیدن آن به سطح زمین بستگی به زمان تابش ندارد و حتی در شرایط ابری مقدار ثابتی از آن به زمین می رسد.


مطلب قبلی: مراقبت از پوست در برابر آفتاب

مطلب بعدی: عیار حفاظت در برابر آفتاب

معادل انگلیسی اصطلاحات تخصصی این مطلب

1- لوسیون = Lotion
Oil-control lotion = لوسیون کنترل چربی 

unscented lotion = لوسیون بدون بو که قبل از مصرف عطر و ادکلن استفاده می شود


تلفظ unscented lotion ↓
2- سیستم ایمنی = Immune System
imbalance of immune system = عدم تعادل سیستم ایمنی


تلفظ immune system disorders ↓
3- فراورده ضدآفتاب = Sunscreen
4- حاد = Acute
5- بدخیم = Malignant
6- ملانوم = Melanoma
7- تومور = Tumor

مطلب فوق را در شبکه های اجتماعی زیر با دوستانتان به اشتراک بگذارید



اگر مطالعه این مطلب برایتان مفید بود، روی دکمه زیر کلیک کنید !