سورفکتانت چیست و چگونه عمل می کند؟  

سورفکتانت چیست و چگونه عمل می کند؟

نویسنده:



چکیده: در این مقاله به صورت جامع و کامل کلیه مواد مورد استفاده در شوینده های لباس معرفی شده است. این گزارش رپورتاژ به سفارش شرکت صدرا شیمی تهیه شده است. سورفکتانت چیست؟ چگونه عمل می کند؟ بیلدرها و سازنده ها، قلیاها و غیره

سورفکتانت ها

وظیفه سورفکتانت ها چیست؟

سورفکتانت ها عوامل پاک کننده فعالی هستند که سه نقش اصلی اجرا می کنند:

  1. نفوذ در پارچه و خیس کردن پارچه
  2. سست کردن و رهانیدن چرک ها و آلودگی ها (این ویژگی به فعالیت مکانیکی ماشین لباس شویی کمک می کند)
  3. امولسیون کردن ذرات چرک و آلودگی و معلق نگه داشتن آن ها در محیط شستشو
 

سورفکتانت ها چگونه عمل می کنند؟

در هر مولکول سورفکتانت دو حوزه وجود دارد: یک بخش قطبی یا سر آبدوست و یک بخش غیر قطبی یا چرب یا دم آب گریز. یک اصل اساسی و مهم این است که مواد قطبی با مواد قطبی دیگر بر همکنش خوبی دارند و در مورد مواد غیر قطبی نیز همین طور است.

 
  • نفوذ کردن و خیس کردن پارچه

آب دارای کشش سطحی بالایی است که این خاصیت از ایجاد موج زیاد در سطح آن جلوگیری می کند (هوا – آب، آب – روغن، آب – جامد). به محض این که سورفکتانت پیوند بین مولکول های آب را می شکند، کشش سطحی آب کاهش می یابد و آب می تواند معوج گردد و تعداد بیشتری از ملکول های سورفکتانت در نزدیکی سطح آب قرار می گیرند. حال آب می تواند در سطوحی که قبلا خیس نشده بوده است مثل پارچه ها نفوذ و نشت کند.

 

شکل 1: سورفکتانت ها کشش سطحی آب را کاهش می دهند.

 
  • جدا سازی و امولسیون کردن چرک و آلودگی

به طور معمول آب و روغن با یکدیگر مخلوط نمی شوند. روغن یک ماده غیر قطبی است در حالی که آب قطبی است. با این وجود در حضور مقادیر و غلظت های کافی مولکول های سورفکتانت، روغن می تواند به طور موثری در آب امولسیون شود.

بنابراین، بخش قطبی مولکول سورفکتانت جذب آب می شود و بخش غیر قطبی توسط چربی جذب می شود. مولکول های سورفکتانت دور چربی جمع می شوند و وقتی به اندازه کافی زیاد باشند یک میسل (micelle) کروی تشکیل می دهند. بخش های چربی که در میسل قرار می گیرند در آب به خوبی معلق می مانند. فرایند تا زمانی که مقادیر کافی مولکول های سورفکتانت در دسترس هستند تا با باقیمانده های چربی بر همکنش دهند تکرار می شود.

شکل دو: عمل پاک کنندگی سورفکتانت ها

 

مثال ها:

سورفکتانت ها هم می توانند مشتقاتی از مواد نفتی، روغن سبزیجات یا چربی های حیوانی باشند و هم ترکیبی از همه این منابع. سه نوع اصلی سورفکتانت وجود دارد که در شوینده های رخت و لباس مورد استفاده قرار می گیرد. سورفکتانت های آنیونی، نانیونی و کاتیونی.

  1. سورفکتانت های آنیونی: این سورفکتانت ها دارای سر قطبی با بار منفی هستند. بار منفی سر قطبی معمولا با یون Na+ به تعادل می رسد که در فرایند تولید این عمل انجام می شود. با این وجود سر منفی می تواند با دیگر کاتیون های (ذرات با بار مثبت) موجود در آب مثل کلسیم Ca2+ و منیزیم Mg2+ نیز واکنش دهد و به طور موثری مولکول سورفکتانت ها را غیر فعال نماید. آب سخت حاوی مقادیر بالایی از این کاتیون هاست. سورفکتانت های آنیونی در صنایع تولید پودر شوینده معمول ترین و رایج ترین هستند. آن ها در امولسیون کردن ذرات چربی و خاک، باقیمانده های مواد نرم کننده پارچه بسیار موثر هستند و بسیار کف زا هستند. برخی از مثال های آن ها عبارتند از آلکیل سولفونات های خطی (LAS)، آلکیل بنزن سولفونیک اسید (LABS)، آلکیل آریل سولفونات ها مثل دودسیل بنزن سولفونات (DDBS) و الکل اتر سولفات ها مثل سدیم لوریل اتر سولفات یا تگزاپون (SLES).
  2. سورفکتانت ها نانیونی: این سورفکتانت ها سر خنثی دارند و بنابراین در آب سخت توسط ذرات باردار غیر فعال نمی شوند. این مواد در شوینده های با کف اندک به کار می روند. می توانند به همراه سورفکتات های آنیونی بکار روند. برخی از نمونه های آن الکل اتو کسیلات هستند.
  3. سورفکتانت های کاتیونی: این سورفکتانت ها دارای سر قطبی با بار مثبت هستند. این ها در گروه عوامل پاک کننده اولیه قرار نمی گیرند، بلکه به عنوان نرم کننده پارچه و همچنین به عنوان عامل ضد باکتری ملایم کاربرد دارند. برخی از این ها عبارتند از ترکیبات آمونیوم چهارگانه بلند زنجیر.

معمولا در مواد شوینده مخصوص شستن البسه رایج است که بیش از یک نوع سورفکتانت مورد استفاده قرار گیرد. دلیل این امر تقویت عمل هر سورفکتانت توسط سورفکتانت دیگر است. این عمل موجب می شود قدرت پاک کنندگی نسبت به زمانی که دو سورفکتانت به طور جداگانه عمل می کنند بالاتر رود. با این وجود سورفکتانت های آنیونی و کاتیونی به دلیل داشتن بار مخالف ناسازگار هستند.

 
  • بیلدر ها یا سازنده ها

وظیفه بیلدر ها چیست؟

بیلدر ها عمل سورفکتانت ها را ارتقا می دهند. برای مثال، انواع مختلف بیلدر ها برای نرم کردن آب مورد استفاده قرار می گیرند و به پخش شدن چرک کمک کرده و اجازه نمی دهند که چرک ها حتی در خارج از محلول شستشو رسوب کنند. باعث قلیاییت محیط شستشو شده که این عمل به از هم پاشیدن و پاک شدن چرکی های پایه روغنی کمک می کند.

بیلدر ها چگونه کار می کنند؟

آب به طور طبیعی حاوی یون ها فلزی با بار مثبت (کاتیون) است. غلظت های دو مورد از این کاتیون ها یعنی کلسیم Ca2+ و منیزیم Mg2+ تعیین کننده میزان سختی آب است. Ca2+ و Mg2+ می توانند با سورفکتانت های آنیونی واکنش دهند و باعث شوند عملکرد این سورفکتانت ها کاهش یابد و بر روی پارچه رسوب کنند و یا در درون ماشین لباس شویی رسوب کنند. Ca2+ پاک شدن لکه ها را مختل می کند زیرا با ذرات چرک پیوند داده و آن ها را به سطح پارچه می چسباند. بنابراین آب سخت عمل سورفکتانت را مختل می کند.

بیلدر ها با تشکل کمپلکس با Ca2+ و Mg2+ آب را نرم می کنند. (شکل 3 را ببینید)  

شکل 3: بیلدر ها با یون های کلسیم و منیزیم آب پیوند می دهند.

  مثال ها: سه نوع بیلدر های نرم کننده آب وجود دارد.

جداسازی: بیلدر های محلول در آب که کمپلکس های محلولی از Ca2+ و Mg2+ تشکیل می دهند. مشهورترین مثال آن سدیم تری پلی فسفات (STPP)، دیگر فسفات ها مثل تترا سدیم پرو فسفات و تترا پتاسیم پرو فسفات است. برخی مثال های غیر فسفاتی عبارتند از سیترات ها، تادترات ها، سوکسینات ها، گلوکونات ها، پلی کربوکسیلات ها، اتیلن دی آمین، تترا اسیتک اسید یا ادتا (EDTA)، دی اتیلن تری آمین پنتا اسید (DTPA)، هیدروکسی اتیلن دی آمین تری اسیتک اسید (HEDTA) دی هیدروکسی اتیل گلیسین (DEG) و تری اتانول آمین.

ته نشین سازی: این نوع بیلدر ها محلول در آب هستند تا زمانی که با یون های Ca2+ و Mg2+ واکنش دهند و در محلول ته نشین شوند. مثال اصلی از این گونه کربنات سدیم است.

تبادل یون: این بیلدر ها نامحلول در آب هستند و تولید کمپلکس نا محلول با Ca2+ و Mg2+ می کند. مثال ها شامل زئولیت ها و سدیم دی سیلیکات است.

   
  • قلیاها

وظیفه قلیا ها چیست؟

قلیاها PH آب محیط شستشو را افزایش می دهند که به شکسته شدن اجزای چربی و روغنی و اسیدی چرک و آلودگی کمک می کند. با این وجود از آنجا که PH بالا می تواند به پارچه آسیب برساند، PH شوینده های لباس به دقت کنترل می شود.

عملکرد قلیاها به چه صورت است؟

آب در حالت طبیعی (PH=7) حاوی مولکول های آب است (شکل 4 را ببینید) آب شامل یک اتم اکسیژن است که با دو اتم هیدروژن پیوند تشکیل داده است. با این مقادیر اندکی از مولکول های آب هستند (14-10×1) که به یون های H+ و OH- (ذرات باردار) شکسته می شود.

شکل 4: معادله تعادل (واکنش تعادل) تجزیه طبیعی مولکول های آب به یون را توصیف می کنند.

 

اگر یک ماده به آب اضافه شود به طوری که غلظت یون های H+ افزایش یابد، محلول آبی اسید تر می شود و PH کمتر از 7 می شود. (شکل 5 را ببینید) و اگر ماده ای به آب اضافه شود که باعث شود غلظت OH- افزایش یابد محلول آبی قلیایی تر می شود و PH به بالاتر از 7 افزایش می یابد. قلیاها در مواد شوینده باعث افزایش غلظت یون های OH- می شوند و بنابراین PH محیط شستشو را افزایش می دهند.

شکل 5: مقیاس PH

   

چرک ها و آلودگی ها و سطوح پارچه به طور کلی دارای بار منفی هستند. با یک افزایش یون های منفی در محلول، بار منفی سطح افزایش می یابد و چون بارهای همنام یکدیگر را دفع می کنند، حذف چرک و آلودگی از سطوح ساده تر می شود.

مثال ها:

سدیم کربنات، سدیم بی کربنات، سدیم سیلیکات، سدیم سیترات، آمونیوم هیدروکسید می تواند برای افزایش PH شوینده ها مورد استفاده قرار گیرد.

 
  • عامل ضد ته نشینی (ضد رسوب):

این عامل ها چگونه عمل می کنند؟

عامل های ضد ته نشینی از رسوب مجدد چرک ها و آلودگی پارچه ها بر روی سطح پارچه جلوگیری می کند.

عوامل ضد ته نشینی چگونه عمل می کنند؟

عوامل ضد ته نشینی بار منفی روی سطح پارچه را افزایش می دهند به طوریکه سطح ذرات چرک را از خود می راند و دافعه ایجاد می کند. زیرا هم چرک و آلودگی و هم سطح پارچه هر دو بار منفی دارند و بارهای همنام یکدیگر را دفع می کنند. (شکل 6 را ببینید)

شکل 6: عامل ضد ته نشینی یا ضد ترسیب CMC بر روی پارچه

    مثال ها:

کربوکسی متیل سلولز (CMC) بر روی پارچه های کتانی موثر است. پلی وینیل پیرولیدن(Polyvinyl pyrrolidone) بر روی پارچه های پشمی و سنتزی اثر بیشتری دارد. پلی اتیلن گلایکول (PEG) و پلی وینیل الکل نیز می توانند به عنوان عوامل ضد ترسیب مورد استفاده قرار گیرند.

  • آنزیم ها:

آنزیم ها چگونه عمل می کنند؟

آنزیم ها در مواد شوینده دو نقش اساسی دارند.
  • زدودن و پاک کردن موثر لکه ها
  • مراقبت از رنگ پارچه و خود پارچه

چگونگی عملکرد آنزیم ها

آنزیم ها مولکول های بزرگ مثل پروتئین ها، کربوهیدارت ها و چربی ها را به بخش های کوچکتر می شکند. این بخش های کوچکتر هم می تواند محلول در آب باشد و هم می تواند از لحاظ سایز و قطبیت با سورفکتانت ها سازگار باشند در محلول معلق شوند.

آنزیم ها کاتالیزور هستند. کاتالیزور ها سرعت واکنش شیمیایی را بدون این که در فرایند مصرف شوند افزایش می دهند. بنابراین، تنها مقادیر اندکی از آنزیم نیاز است تا در شوینده های رخت شویی بکار رود زیرا آنزیم ها چندین و چند مرتبه می توانند کار کنند.

با این وجود این بدین معنا نیست که همان محلول مواد شوینده می توان دوباره و دوباره برای چندین مرتبه شستشو بکار رود. اگر چه آنزیم ها همچنان فعال باقی می مانند مقادیر دیگر مواد اولیه کلیدی موجود در فرمولاسیون مقادیر چرک و آلودگی را که می تواند به کمک هر ماده اولیه در محلول شستشو معلق بماند را محدود می کند.

اکثر آنزیم ها در دمای بالا مثلا در حدود بالای 60 درجه سانتی گراد تخریب می شوند. این آنزیم ها معمولا در آب گرم با دمای بالای 40 درجه سانتی گراد حداکثر تاثیر گذاری را دارند. با این وجود برخی آنزیم ها در آب سرد بهتر عمل می کند.

زدودن لکه ها

آنزیم های مختلف می توانند انواع مختلف چرک و لکه ها را بشکنند. برخی آنزیم ها لکه های پروتئینی را به ذرات کوچکی به نام لیپید می شکنند (برای مثال خون، محصولات لبنی، تخم مرغ، گوشت، گل و لکه ناشی از چمن)

دیگر آنزیم ها کربوهیدرات هایی مانند گوجه، پاستا و برنج را به مولکول های کوچکتر به نام الیگوساکارید ها (oligosaccharides) و مونو ساکاریدها (monosaccharides) می شکند. دیگر آنزیم ها چربی ها (یا لیپیدها) مثل کره و یا روغن را پاک می کند. پس از شکسته شدن لکه ها و چرک ها توسط آنزیم ها مستقل از نوع لکه ها و یا آنزیم، تکه ها و ذرات شکسته شده توسط سورفکتانت ها در محلول معلق می شود.

حفاظت از رنگ پارچه و الیاف پارچه

برخی از آنزیم ها به گونه ای عمل می کنند که پارچه های کتانی را نرم کنند که این عمل به کمک جدا کردن الیاف سطحی پارچه انجام می شود. یک کتان با سطح نرم و صاف اجازه نمی دهد ذرات چرک به سادگی بر روی الیاف رسوب نماید و به سادگی رها و آزاد بوده و آزادانه حرکت می کنند. آنزیم ها به زدودن کرک و پرز) و ذرات تل پارچه کمک می کند.

مثال: رایج ترین آنزیم مورد استفاده پروتئاز است که پروتئین ها را می شکند. پس از آن آمیلاز، نشاسته را که نوعی کربوهیدرات است می شکند و سپس لیپاز که باعث شکستن چربی ها و روغن ها می گردد.    
  • سفید کننده ها و رنگ برهای اکسیژن فعال

وظیفه آن ها چیست؟

سفید کننده های اکسیژن فعال به منظور بهبود بخشیدن به میزان سفید شوندگی و درخشان شوندگی پارچه ها لکه ها را از پارچه ها می زدایند. این مواد سفید کننده برای استفاده از پارچه های رنگی و بدون آسیب رساندن به رنگ پارچه ها بسیار مناسب هستند.

عملکرد سفید کننده ها به چه صورت است؟

سفید کننده های اکسیژن فعال با اکسیداسیون کردن لکه ها عمل می کند. به این معنا که جز فعال سفید کننده از چرک الکترون می گیرند و نتیجه نهایی به شکل زیر است:

  • جدا کردن و شکستن پیوند های شیمیایی در چرک ها و شکستن آن ها در ادامه سورفکتانت ها ذرات شکسته شده را معلق می کند.
  • تغییر در حالت اکسایش لکه ها و بی رنگ کردن آن ها

ماده فعال یک سفید کننده اکسیژنی ماده هیدروژن پراکسید (آب اکسیژنه) می باشد.

مثال:

سدیم پر کربنات، این ماده معروفترین سفید کننده اکسیژنی است ولی تنها در بالاتر از 60 درجه سانتی گراد فعال است به همین دلیل فعال کننده های سفید کننده در شوینده های طراحی شده در آب سرد اضافه می شوند.    
  • عوامل آنتی میکروبیال

عوامل آنتی باکتریال، که به عوامل ضد عفونی کننده و بهداشتی کننده نیز معروف هستند می توانند وابسته به میکروب کشی (کشنده میکرو ارگانیسم ها) و یا وابسته به پایداری میکروب ها (بازدارنده رشد میکروارگانسیم ها) باشند. میکروارگانیسم ها شامل باکتری ها، قارچ ها و ویروس ها می شوند.

این عوامل از نقطه نظر بهداشتی پارچه ها را تمیز کرده و از پخش بیماری ها جلوگیری می کند و بوی ناشی از میکروارگانیسم ها را کاهش می دهند.

عوامل آنتی باکتریال چگونه عمل می کنند؟

این عوامل می توانند از طرق مختلف عمل کنند. برخی از آن ها با تشکیل دیواره های سلولی میکروبی یا ممبران و غشاهای سلولی اثرات میکروب کشی دارند. برخی از آن ها با مداخله کردن در سنتز پروتئین های میکروبی، نوکلئیک اسیدها یا متابولیت های ضروری اخلال به وجود می اورند. اثرات این مداخله به صورت میکروب کشی و یا پایدار کردن میکروب ها و ثابت نگه داشتن آن ها گردد.

مثال ها:

کلرید های آمونیوم چهارگانه و الکل ها می توانند به عنوان عوامل ضد میکروب یا آنتی باکتریال مورد استفاده قرار گیرند.

   
  • نرم کننده های پارچه

نرم کننده های پارچه چگونه عمل می کنند؟

نرم کننده های پارچه ویژگی های زیر را برای پارچه به ارمغان می آورد.
  • نرمی (یا مخملی بودن و کرکی بودن برای حوله ها)
  • کاهش الکتریسیته ساکن (جلوگیری از قفل شدن و چسبیدن پارچه ها به یکدیگر)
  • کاهش پرزها و کرک و موی پارچه (و سادگی در اتو کشی)
طریقه عملکرد نرم کننده های پارچه: (نرمی، صافی و کاهش چسبندگی) (شکل 7 را ببینید)

نرم کنند های پارچه، سورفکتانت های کاتیونی هستند به این معنی که یک سر آن ها قطبی بوده و دارای بار مثبت است. این سر مثبت به سر منفی سطح پارچه های باردار جذب می شود و در کنار پارچه و الیاف و فیبر ها می پیوندد. هنگامی که سر مثبت به پارچه می پیوندد، دم روغنی از سطح بیرون می زند و احساس نرمی و لطافت و صافی پارچه را به دست انسان منتقل می کند. لایه ای از مولکول ها بر روی سطح می تواند پارچه را به ویژگی های ضد آب بودن مزین کند.

شکل 7: مولکول های نرم کننده پارچه بر روی سطح پارچه ردیف می شوند.

  بار استاتیک کاهش یافته بار الکتریکی یا بار ایستا وقتی که فیبر های پارچه با یکدیگر بر همکنش دارند تولید می شود، خصوصا هنگامی که البسه خشک هستند. هنگامی که نرم کننده های پارچه بر روی الیاف می نشینند (همانطور که در بالا توضیح داده شد) یک پوشش روان و لغزنده ایجاد می شود که فیبر را قادر می سازد بدون تولید بار الکتریکی بر روی یکدیگر بلغزد. پوشش نرم کننده های پارچه (مولکول های آن) باعث هدایت الکتریسیته می شود و به بار ساکن تولید شده اجازه تخلیه شدن می دهد. مثال ها: سورفکتانت های کاتیونی شامل آمین های بلند زنجیر و ترکیبات آمونیوم چهارگانه بلند – رنجبر می شود.    
  • عطر و رایحه ها

عطر و رایحه ها چه عملی انجام می دهند؟

عطرها علاوه بر ایجاد بو و رایحه دلپذیر بوی نامطبوع مواد شیمیایی و همچنین بوی چرک های محیط شستشو را خنثی می کنند. آنها احساس و خلق و خوی مصرف کننده را بهبود بخشیده و عمل شستشو را تبدیل به عملی دلپذیر و خوشایند می کنند.

چگونگی عملکرد عطرها و رایحه ها

عطرها و رایحه ها مواد شیمیایی هستند که بوی آن ها برای انسان قابل تشخیص است. یعنی انسان شامل صدها گیرنده حس بویایی است که مولکول های بو می تواند با آن ها پیوند دهد. دقیقا مثل کلید در قفل، مولکول های با بوی خاص اگر شکل درستی نیز داشته باشند در گیرنده های خاص جا می گیرند. به این پدیده "شناخت مولکولی" گفته می شود. بنابراین بو به شکل و ساختار مواد شیمیایی وابسته است.

مثال ها: عطرهای بسیار متنوعی وجود دارد که در مواد شوینده به کار می رود.    
  • درخشان کننده های نوری

درخشان کننده های نوری چه عملی انجام می دهند؟

درخشان کننده های نوری انعکاس نور را از سطح پارچه افزایش می دهند و باعث می شود پارچه ها سفیدتر و درخشان تر به نظر برسند و کمک می کنند پارچه برای مدت طولانی تر نو به نظر برسد.

چگونگی عملکرد درخشان کننده های نوری

درخشان کننده های نوری ظاهرا رنگ های نامطلوب مثل زردی پارچه که با گذشت زمان به صورت طبیعی رخ می دهد را می پوشاند. درخشان کننده های نوری این عمل را با اراده رنگ های مکمل انجام می دهد.

از آنجایی که نور می تواند طول موج های مختلفی داشته باشد و این نور انعکاس می یابد و پخش می شود، رنگ های مختلفی در طبیعت دیده می شود. رنگی که دیده می شود از ترکیب همه طول موج های نور که به نور چشم می رسد حاصل می شود. انسان تنها می تواند بخش کوچکی از همه طول موج های موجود نور را که معروف به طیف مرئی است مشاهده کند. سفید ترکیبی از همه طول موج ها در طیف مرئی است. در پایین طیف مرئی ناحیه فوق بنفش قرار گرفته است.

درخشان کننده های نوری به پارچه می چسبند نور ماورا بنفش را جذب می کنند و آن را به صورت نور آبی-بنفش می تابانند (شکل 8) نور آبی وقتی گسیل می شود با نور زرد گسیل شده توسط پارچه برهمکنش کرده و در نهایت یک ظاهر کلی سفید رنگ می دهد.

 

شکل 8: مولکول های درخشان کننده نوری نور UV را تبدیل می کند و منجر به ظاهر سفید پارچه می شوند.

مثال: برخی از گروه های درخشان کننده های نوری شامل آمینوتری آزین ها و کوئوماری ها و استلین ها می شود.    
  • نگهدارنده ها:

چه کاری انجام می دهند؟

نگهدارنده ها در حین انبارداری از گندیدن و فساد مواد شوینده جلوگیری می کند. به طور کلی تنها در مایعات شستشو دهنده و پاک کننده مورد نیاز است.

چگونگی عملکرد نگهدارنده ها

کلیه ترکیبات آلی شوینده ها مثل سورفکتانت ها و آنزیم ها زیست تخریب پذیر هستند. به این معنی که می توانند در محیط توسط باکتری ها شکسته شوند. با این وجود، باکتری ها می تواند در ظروف مواد شوینده، رسوخ کنند و باعث گندیدگی آن ها در حین انبارداری شوند. نگهدارنده های با کشتن باکتری ها از این پدیده جلوگیری می کنند.

مثال:

گلوتارآلدئید و تترا سدیم اتیلن دی آمین تترا استیک اسید یا ادتا (EDTA) از جمله نگهدارنده ها هستند.

   
  • هیدروتروپ ها:

وظیفه آن ها چیست؟

هیدروتروپ ها یا حل کننده ها ویژگی های ریزشی شوینده های مایع را به وسیله جلوگیری از تشکیل ژل یا جدا سازی آن ها در ته بطری را حمایت کرده و ثابت نگه می دارد.

چگونی عملکرد هیدروتروپ ها

هیدروتروپ ها مشابه سورفکتانت هایی که دارای دو سر هستند یک سر قطبی (هیدروتروپ) و سر غیر قطبی (هیدروفوبیک) دارند، هستند. علیرغم این شباهت ها این مواد معمولا کوچکتر و نسبت به مولکول های سورفکتانت کمتر خطی هستند. این مواد تشکیل میسل های سورفکتانت را در بطری منقطع می کند که می تواند باعث ساختار ژلی با ویسکوزیته بالا شود و فازهای نامحلول ایجاد کند. در این راه اضافه کردن هیدروتروپ در شوینده های مایع به یکنواخت ماندن ترکیبات در شوینده مایع و بهبود ویژگی های ریزشی مورد نیاز جهت مصرف آسان کمک می کند.

مثال: سولفونات های آروماتیک زنجیر کوتاه مثل زایلین سولفونات، کوفن سولفونات، برخی گلایکول اتر سولفات ها و اوره.    
  • کمک فرایند ها:

وظیفه آن ها چیست؟

این مواد ویژگی های فیزیکی شوینده های پارچه را در حین فرایند و انبارداری و مصرف، مصرف کننده بهبود می دهد.

چگونگی عملکرد کمک فرایند ها:

انواع مختلفی از این مواد وجود دارد:

  • رطوبت گیر ها قادر به پیوند چندین مولکول آب و تولید هیدرات ها هستند. این عمل به طور موثری هر نوع رطوبتی را گیر می اندازد و ایجاد پودرهای خشک و با خاصیت ریزش مناسب می کند. سدیم سولفات مثالی رایج از آن هاست.
  • حلال به انحلال ترکیبات شوینده در شوینده های لباس مایع کمک می کند.

برخی از حلال ها که امتزاج پذیر هستند قادر به حل کردن مواد اولیه در آب هستند. این حلال ها ترکیبی یکنواخت در شوینده های مایع ایجاد می کند.

  • الکل ها مثالی از حلال هایی است که اثری اضافی در کاهش نقطه انجماد شوینده های مایع دارد. این ماده از شکستن ویژگی های فیزیکی مواد شوینده که می تواند موجب تشکیل کریستال در انباداری سرد شود جلوگیری می کند. دیگر مثال ها شامل اتانول و پروپانول می شود.
   
  • تنظیم کننده های کف:

چه عملی انجام می دهند؟

تنظیم کننده های کف از تشکیل کف طی فرایند شستشو جلوگیری می کنند. علی الخصوص در ماشین های لباس شویی که از جلو بارگیری می شوند، انرژی مکانیکی از طریق برخورد دیواره های وان چرخان ایجاد می شود. مقادیر زیاد کف اثر به هم خوردن را خنثی کرده و شستشو اثر لازم را ندارد.

تنظیم کننده های کف از تشکیل کف به وسیله پخش سورفکتانت ها در فصل مشترک هوا – آب و تشکیل حباب جلوگیری می کنند و یا باعث می شوند حباب های کف یا سدهای هیدروفوب تشکیل شده در محیط شستشو متلاشی شوند.

مثال: تنظیم کننده های کف عموما مولکول های بلند زنجیر روغنی یا هیدروفوب هستند. برخی صابون ها، سیلوکسلن ها و پارافین ها تنظیم کننده های کف بکار می روند.    
  • بازدانده های خوردگی:

چه عملی انجام می دهند؟

این مواد از خوردگی سطوح فلزی ماشین لباسشویی در بخش های داخلی آن جلوگیری می کند. این مواد اهمیت چندانی ندارد چون اجزای در معرض ماشین لباس شویی معمولا از استیل ضد زنگ ساخته شده است.

وظیفه آنها چیست؟

برای رخداد خوردگی، عوامل زیر برای تولید یک سلول گالوانیک نیاز است:

  • آند (الکترود بار مثبت که از آن الکترون جاری می شود و عمل اکسیداسیون در آن رخ می دهد).
  • کاتد (الکترود بار منفی که الکترون ها به آن جاری می شوند و عمل کاهش در آن رخ می دهد).
  • سیم الکتریکی بین آند و کاتد (مثلا یک قطعه فلز)
  • یک مایع که می تواند بار آند و کاتد را یکدیگر متصل کند (الکترولیت)

در ماشین لباس شویی، کاتد و آند سطوح فلزی هستند که بین آن ها اختلاف بار وجود دارد حتی اگر این اختلاف بار لحظه ای باشد، سیم الکتریکی با سطوح فلزی بین این دو ناحیه تامین می شود و الکترولیت مخلوط آب و شوینده است. جریان الکتریسته در این سل موجب خوردگی سطوح فلزی به مرور زمان می شود. بازدارنده های خوردگی با جلوگیری و کاهش نواحی با اختلاف بار و تشکیل لایه ای نازک در آن محل نقش خود را ایفا می کنند.

مثال ها: سدیم سیلیکات یک بازدارنده خوردگی رایج است.


• صدرا شیمی

معادل انگلیسی اصطلاحات تخصصی این مطلب

1- قلیا = Alkali قلیا، باز متضاد اسید
قلیاها، مواد قلیایی، بازها، مواد با خاصیت بازی
عصب هایی که پیام را از حسگرهای بیرونی دریافت نموده و به مغز منتقل می کنند.
alkalinity = قلیاییت

alkalizing agent = عامل قلیایی کننده، ماده ای که به محصول خاصیت قلیایی می دهد، مثل آمونیاک در رنگ مو

alkalizing ingredient = ماده قلیایی کننده

desincrustation or an alkaline softening solution = دزن یا محلول نرم کننده قلیایی
alkalizing ingredient
ماده قلیایی کننده
desincrustation or an alkaline softening solution
دزن یا محلول نرم کننده قلیایی
2- شیمی = Chemistry شیمی 

organic chemistry = شیمی آلی 

AROMA CHEMICALS, Molecules obtained from natural products or made by synthetic organic chemistry that have an aroma. Most of the synthetic aroma chemicals are nature identical, i.e., identical to the same molecule obtained from a natural product. = مواد شیمیایی آروماتیك یا آروماكمیكال ها مولکول‌هایی هستند كه از محصولات طبیعی به دست می‌آیند یا به صورت سنتزی ساخته می‌شوند و بو دارند. بسیاری از مواد شیمایی آروماتیك بوی شبیه مواد طبیعی دارند. به عبارت دیگر شبیه مولکول‌هایی هستند كه از طبیعت به دست می‌آیند.

organic chemistry = شیمی آلی
chemistry
شیمی
organic chemistry
شیمی آلی
شیمی آلی
3- پوشش = Coverage پوشش

good coverage = پوشش خوب 

Gray hair coverage = پوشش سفیدی موها
4- EDTA = Edta
EDTA
ادتا، ا د ت آ
Tetra sodium EDTA
تتراسدیم ا د ت آ، ترکیب شلات کننده (کیلیت کننده) که برای زدودن سختی آب به فرمولاسیون اضافه می شود
5- قارچ = Fungus قارچ

fungus infections = عفونت قارچی 

pullulan,polysaccharide polymer produced from starch by the fungus Aureobasidium pullulans. = پولولان، پلی ساکارید طبیعی که از قارچ به دست می آید و فرآیند تولید آن، فرمنتاسیون ذرت نشاسته مایع در حضور یک قارچ مخمر مانند به نام پولولان 

fungus, eukaryotic organisms that includes unicellular microorganisms such as yeasts and molds, as well as multicellular fungi = قارچ، ارگانیسم یوکاریوتیکی که شامل میکروارگانیسم های تک سلولی مثل مخمر و کپک و همچنین قارچ های چند سلولی می شود. 
fungus infections
عفونت قارچی
fungus
قارچ
6- میسل = Micelle
micelles, micelle, aggregate of surfactant molecules that arrange themselves in a spherical form in aqueous solutions = میسل، مایسل، تجمع مولکول های سورفکتانت که به شکل کروی در محلول آبی
میسل، مایسل
میسل ها، مایسل ها
micelles
میسل ها، مایسل ها
7- نرمی = Softness نرمی
8- حوله = Towel حوله

Hot towel = حوله گرم

Bath towel = حوله حمام

Hand towel = حوله دستی

beach towel = حوله ساحل، نوعی حوله که کاربرد اصلی آن در ساحل است اما در اتاق پوست هم استفاده می شود

paper towels = حوله های کاغذی

Towel warmer = حوله گرم کن

a fresh towel = حوله تمیز

Cleanup towel = حوله تمیز کردن

pat dry with a soft towel = با یک حوله نرم با روش گذاشتن وبرداشتن خشک کنید

Rinse with lukewarm water and pat dry with a soft towel. = با آب ولرم بشویید و با یک حوله نرم خشک کنید.
a fresh towel
حوله تمیز
beach towel
حوله ساحل، نوعی حوله که کاربرد اصلی آن در ساحل است اما در اتاق پوست هم استفاده می شود
paper towels
حوله های کاغذی
9- اوره = Urea
urea
اوره
10- تنوع = Versatility تنوع

formulation versatility = تنوع فرمولاسیون
11- حلال = Solvent حلال
حلال ها

residual solvents = حلال باقیمانده

solvent extraction = استخراج با حلال

EXTRACTION, Extraction with volatile solvents is the most effective and commonly used method to obtain essences. = استخراج: استخراج با حلال های فرّار موثرترین و رایج ترین روش به دست آوردن گیاهان است.

EXTRACTS, Concentrated perfume or flower products obtained through the process of extraction using volatile solvents. = عصاره: محصولات حاصل از استخراج با حلالهای فرّار كه تغلیظ شده است.

ABSOLUTE, Highly concentrated perfume ingredient obtained by the alcohol extraction of the concrete. The concrete is obtained by the solvent extract of the plant material. = ابسولوت به ماده عطری بسیار غلیظ می‌گویند كه با استخراج الكلی كانكریت­ها به دست می‌آید. كانكریت با روش استخراج با حلال از گیاهان به دست می‌آید.

CONCRETE, Solid waxy substance obtained by the solvent extraction of plant material, e.g., flowers, bark, leaves, etc. The absolute is obtained by alcohol extraction of the concrete. = كانكریت: ماده مومی شكل جامد كه با روش استخراج با حلال از مواد گیاهی مثل گلها، ساقه و برگ درختان به دست می آید. ابسولوت از استخراج الكلی كانكریت ها به دست می آید.

solvent extraction, Liquid–liquid extraction also known as solvent extraction and partitioning, is a method to separate compounds based on their relative solubilities in two different immiscible liquids, usually water and an organic solvent. = استخراج با حلال یا استخراج مایع مایع که به آن پارتیشنینگ نیز می گویند، روشی برای جداسازی ترکیبات بر مبنای حلالیت نسبی آن ها به دو فاز مایع غیر قابل امتزاج (معمولا آب و فاز حلال ارگانیک) می باشد
solvent extraction
استخراج با حلال
solvent extraction2
solvents
حلال ها
12- پودر = Powder پودر 
پودری

Powder puff = وسیله ای نرم برای پودرزنی

SILK POWDER = پودر ابریشم

loose powder = پودرهای نرم

Powder Brush = برس پودر 

Broken powder = پودر خرد شده 

eyeshadow powder = پودر سایه چشم

powder foundation = فنداسیون های پودری آرایش

light beige powder = پودر بژ رنگ سبک 

Decolorizing powder = پودر دکلره

Free flowing powder = پودري كه آزادانه جاري مي شود

White fluffy powder = پودر نرم سفيد

Micro granulated powder = پودر میکروگرانوله، پودر گرانول شده، دانه دانه شده با اندازه های ریز

powdery makeup products = مواد آرایشی پودری

pressed powder products = محصولات پودری فشرده

Add water to clay powder = آب را به پودر خاک رس اضافه کنید

ACACIA CATECHU BARK POWDER = پودر تنه درخت اقاقیا

JUGLANS REGIA SHELL POWDER = پوسته گردو

PIMENTA OFFICINALIS FRUIT POWDER = فلفل دلمه ای

CINNAMOMUM ZEYLANICUM BARK POWDER = سینا-مون
eyeshadow powder
پودر سایه چشم
loose powder
پودرهای نرم
powder
پودر
13- آروما = Aroma آروما، ماده معطر، اسانس، ماده خوشبو، ترکیبات آروماتیک

plant aroma = آرومای گیاهی

aromatherapy = آروماتراپی، رایحه درمانی

aromatherapist = آروماتراپیست 
عددی برای اندازه گیری میزان محافظت یک فرآورده ضد آفتاب از پوست در برابر پرتوهای آفتاب که به اختصار SPF نامیده می شود.
aromatic agent = ماده معطر و آروماتیک

Chemical aroma = ماده شیمیایی معطر

aroma chemicals = مواد شیمیایی معطر

Aromatic plants = گیاهان معطر

Clove, syzgium aromaticum = میخک، قرنفل، اوژنول

fragrance and aroma ingredients = مواد معطر و خوشبو

Nepalese Cardamom, Amomum aromaticum = هل نپالی

Chinese Cinnamon, Cinnamomum aromaticum = دارچین چینی، سلیخه

AROMA, A term used to describe a sensation which is between smell and taste, such as the aroma of coffee. = آروما، واژه‌ای است كه احساس بین بوییدن و چشیدن را بیان می‌کند. مثل آرومای قهوه.

ISOLATES, Aroma chemicals that are primarily isolated from natural products. They are highly refined natural substances. = ایزولات ها: مواد شیمیایی كه تركیبات طبیعی جداسازی شدند.

MOSSY, The odor suggestive of the aromatic lichens, and mosses, primarily oak moss and tree moss; reminiscent of forest depths. = خزه ای: بویی كه شبیه مواد معطر لیتن ها، خزه ها مثل خزه بلوط است. یادآور اعماق جنگل.

essential oils, an essential oil is a concentrated hydrophobic liquid containing volatile aroma compounds from plants, also known as volatile oils = اسانس های روغنی، ماده هیدروفوب غلیظ شده که حاوی ترکیبات آروماتیک فرار گیاهان می باشد. اسانس های روغنی را روغن های فرار نیز می نامند. 

IONONES, One of the most valued synthetic perfume ingredients. They have a fresh, violet aroma and were first introduced into perfumery in 1936 in Violettes de Toulouse. = آیونونها: یكی از باارزش ترین مواد عطری سنتزی، رایحه تازه و گل بنفشه دارند. در سال 1936 به صنعت عطرسازی معرفی شدند.

FOUGÈRE, The French word for “fern.” Fougère fragrances depend on aromatic chemicals to produce the fern-like notes that combine well with lavender, citrus and coumarin in fragrances for men. = فوژه: لغت فرانسوی فِرن یا سرخس. عطریات فوژه مواد شیمایی آروماتیك برای تولید نوت های سرخس مانند هستند كه از آمیزش لاوندر، سیتروس، كومارین به دست می آید.

AROMA-CHOLOGY, A term coined by The Fragrance Foundation to describe the interrelationship between psychology and the latest in fragrance technology to elicit a variety of specific feelings and emotions. = آروماكولوژی، واژه‌ای كه توسط خانه‌های عطر ابداع شده تا شرح دهد رابطه بین روانشناسی و تكنولوژی عطر را تا احساسات و عواطف را برانگیزد.

DISTILLATION, A common technique for obtaining aromatic compounds from plants, such as orange blossoms and roses. The raw material is heated and the fragrant compounds are recollected through condensation of the distilled vapour. = تقطیر: تكنیك رایج برای بدست آوردن مواد آروماتیك گیاهان مثل شكوفه پرتقال و رز. ماده اولیه حرارت داده می شود و تركیب عطری جمع آوری می شود با روش میعان مایع تقطیر شده.

AROMA CHEMICALS, Molecules obtained from natural products or made by synthetic organic chemistry that have an aroma. Most of the synthetic aroma chemicals are nature identical, i.e., identical to the same molecule obtained from a natural product. = مواد شیمیایی آروماتیك یا آروماكمیكال ها مولکول‌هایی هستند كه از محصولات طبیعی به دست می‌آیند یا به صورت سنتزی ساخته می‌شوند و بو دارند. بسیاری از مواد شیمایی آروماتیك بوی شبیه مواد طبیعی دارند. به عبارت دیگر شبیه مولکول‌هایی هستند كه از طبیعت به دست می‌آیند.

ENFLEURAGE, In this process, aroma materials are absorbed into wax and then the odorous oil is extracted with ethyl alcohol. Extraction by enfleurage was commonly used when distillation was not possible because some fragrant compounds denature through high heat. = انفلوراژ: در این فرایند مواد معطر به داخل یك ماده مومی شكل جذب می شود و سپس روغنهای معطر با اتیل الكل جدا می شود. استخراج با انفلوراژ برای گیاهان ظریف استفاده می شود كه در اثر تقطیر ممكن است ملكولهای مواد معطرشان تخریب شود.

ANIMALIC, Characterized by bodily aromas or aromas most associated with traditional animal materials such as musk, civet and castoreum. These materials are now banned and have been replaced with musks obtained from plants and civet and castoreum smelling molecules obtained synthetically. = انیمالیك یا حیوانی، به بوهایی گفته می‌شود كه در عطرهای حیوانی سنتی مثل مُشك، سیوت و كاستریوم وجود دارد. این مواد در حال حاضر ممنوع هستند و با مشک‌های به دست آمده از گیاهان و مولکول‌هایی كه بوی شبیه سیوت و كاستریوم می‌دهند و به صورت سنتزی تشكل شده‌اند جایگزین شده‌اند.

NEROLI OIL, Neroli essential oil is extracted from the fragrant blossoms of the bitter orange tree and has a beautiful aroma that appeals to men and women alike. In common with rose and jasmine, neroli oil is almost a complete fragrance in itself and forms the heart of one of the worlds most enduring perfumes, ‘Eau de Cologne’. = روغن نرولی: روغنی كه از شكوفه معطر پرتقال تلخ به دست می آید.

AROMATHERAPY, The use of volatile plant oils, including essential oils, for psychological and physical well-being. The therapeutic use of pure essential oils and herbs in body massage,which is described by proponents as “healing, beautifying and soothing” the body and mind.The history of aromatherapy stretches as far back as 6,000 years ago in ancient Egypt. It wasn’t until the 1920’s, however, when the term was actually coined by a French chemist, R.M. Gattefosse. = آروماتراپی، استفاده از روغن‌های گیاهی شامل اسانس‌های روغنی برای سلامت فیزیكی و فیزیولوژیكی. استفاده درمانی از اسانس‌های روغنی خالص و گیاهان در ماساژ بدن، شفابخش، زیباكننده و التیام‌بخش برای بدن و ذهن می‌باشد. تاریخچه آروماتراپی به 6 هزار سال پیش به مصر باستان برمی‌گردد. در سال 1920 این واژه توسط یك شیمیدان فرانسوی به نام گَته فوزه ابداع شد.
aromatherapist
آروماتراپیست
aromatherapy
آروماتراپی، رایحه درمانی
fragrance and aroma ingredients
مواد معطر و خوشبو
14- لوریل = Lauryl لوریل

lauryl alcohol = لوریل الکل، الکل چرب با شاخه آلکیل 12 کربنه
کلاژن و الاستین نقش اساسی در سفتی و قوام پوست دارند.
Lauryl sulfate = لوریل سولفات
dying and toning=رنگ کردن و تغییر رنگ دادن مو
sodium lauryl sulfate = سدیم لوریل سولفات 

Laureth = lauryl ether = لورت = لوریل اتر

Sodium lauryl sulphate = سديم لوريل سولفات
lauryl
لوریل
sodium lauryl sulfate
سدیم لوریل سولفات
15- قطبیت = Polarity قطبیت، تمایل قطبی 
16- سنتزی = Synthetic سنتزی، مصنوعی، صناعی

synthetic polymer = پلیمر سنتزی 

synthetic chemicals = مواد شیمیایی سنتزی

synthetic detergents = دترجت های صناعی، شوینده های سنتزی

IONONES, One of the most valued synthetic perfume ingredients. They have a fresh, violet aroma and were first introduced into perfumery in 1936 in Violettes de Toulouse. = آیونونها: یكی از باارزش ترین مواد عطری سنتزی، رایحه تازه و گل بنفشه دارند. در سال 1936 به صنعت عطرسازی معرفی شدند.

COUMARIN, A chemical compound with a sweet, distinctive vanilla-like odor with grassy elements. Found naturally in some plants, it may also be produced synthetically. It is used by perfumers as a base note to add warmth and depth. = كومارین: ماده ای شیمیایی با رایحه شیرین و شبیه وانیل. از كومارین به عنوان نوت پایه در فرمولاسیون عطر اضافه می شود تا به آن گرما و عمق ببخشد.

AROMA CHEMICALS, Molecules obtained from natural products or made by synthetic organic chemistry that have an aroma. Most of the synthetic aroma chemicals are nature identical, i.e., identical to the same molecule obtained from a natural product. = مواد شیمیایی آروماتیك یا آروماكمیكال ها مولکول‌هایی هستند كه از محصولات طبیعی به دست می‌آیند یا به صورت سنتزی ساخته می‌شوند و بو دارند. بسیاری از مواد شیمایی آروماتیك بوی شبیه مواد طبیعی دارند. به عبارت دیگر شبیه مولکول‌هایی هستند كه از طبیعت به دست می‌آیند.

ANIMALIC, Characterized by bodily aromas or aromas most associated with traditional animal materials such as musk, civet and castoreum. These materials are now banned and have been replaced with musks obtained from plants and civet and castoreum smelling molecules obtained synthetically. = انیمالیك یا حیوانی، به بوهایی گفته می‌شود كه در عطرهای حیوانی سنتی مثل مُشك، سیوت و كاستریوم وجود دارد. این مواد در حال حاضر ممنوع هستند و با مشک‌های به دست آمده از گیاهان و مولکول‌هایی كه بوی شبیه سیوت و كاستریوم می‌دهند و به صورت سنتزی تشكل شده‌اند جایگزین شده‌اند.
synthetic chemicals
مواد شیمیایی سنتزی
17- ضد آب = Water-Proof
waterproof,water-proof = ضدآب
18- تشخیص = Diagnosis تشخیص

differential diagnosis = تشخیص افتراقی
diagnosis
تشخیص
19- قلیاها = Alkalis قلیاها، مواد قلیایی، بازها، مواد با خاصیت بازی
عصب هایی که پیام را از حسگرهای بیرونی دریافت نموده و به مغز منتقل می کنند.
20- حیوانی = Animalic
ANIMALIC, Characterized by bodily aromas or aromas most associated with traditional animal materials such as musk, civet and castoreum. These materials are now banned and have been replaced with musks obtained from plants and civet and castoreum smelling molecules obtained synthetically. = انیمالیك یا حیوانی، به بوهایی گفته می‌شود كه در عطرهای حیوانی سنتی مثل مُشك، سیوت و كاستریوم وجود دارد. این مواد در حال حاضر ممنوع هستند و با مشک‌های به دست آمده از گیاهان و مولکول‌هایی كه بوی شبیه سیوت و كاستریوم می‌دهند و به صورت سنتزی تشكل شده‌اند جایگزین شده‌اند.
21- آنیونی = Anionic آنیونی، دارای بار الکتریکی منفی
22- آب سخت = Hard Water آب سخت
hard water
آب سخت
23- سازنده = Manufacturer سازنده
24- دلپذیر = Mellow دلپذیر

MELLOW, A fragrance that gives a balanced, smooth and rich impression. = ملو: عطری كه رایحه نرم، متعادل و غنی دارد.
25- بویایی = Olfaction بویایی
26- درخشان = Radiant درخشان، یکی از ویژگی های مطلوب پوست 

radiant complexion = ظاهر شاداب، رنگ و روی باز شده، چهره گل انداخته
27- تار مو = Strand Of Hair تار مو
strand of hair
تار مو
28- ویسکوز = Viscose ویسکوز، با قوام
29- چسبندگی = Adhesion چسبندگی
30- قلیاییت = Alkalinity قلیاییت

مطلب فوق را در شبکه های اجتماعی زیر با دوستانتان به اشتراک بگذارید