زبان تخصصی آکنه - آشنایی با اصطلاحات علمی مربوط به آکنه
نویسنده:
احسانحُسنانی
مدرس اسکین کر و مراقبت از پوست
برای اطلاع از سرفصلهای
پکیج آموزشی
مراقبت از پوست و مو، کلمه پکیج را با واتسپ به شماره 09101971690 بفرستید.
چکیده: اگر می خواهید کتاب ها و مقالات زبان اصلی و معتبر در مورد آکنه ها مطالعه کنید مجبورید با اصطلاحات تخصصی مربوط به آکنه آشنا باشید. مثلا بدانید که هایپرکراتینیزاسیون چیست؟ پاپول، پوسچول، ندول و کیست چه هستند. یا مثلا وقتی می گویند آکنه دارای پاتوژنز چندعاملی است بدانید که پاتوِنز یعنی چه؟ همچنین اصطلاحاتی مثل تشخیص افتراقی، اندیکاسیون و کنترا اندیکاسیون ممکن است برای شما آشنا و ملموس نباشد.
در پكيج آموزشي رهايي از آكنه اصطلاحاتي
استفاده شده كه برخی از آنها تخصصی هستند. به منظور آنكه بهترين استفاده را از اين پكيج آموزشي ببريد اين اصطلاحات را براي شما جمع آوري كرده ام و در اين قسمت با معادل آنها آشنا مي شويد. درمان cure
درمان cure يعني درمان ريشه كن كننده . مثلاً وقتي مي گويد آكنه درمان كيور ندارد به آن معنا است كه مثل آپانديس نيست كه آن را دربياوريد و مشكل حل شود. بلكه احتمال عود كردن آن وجود دارد.
Self limit
Self limit به معناي خود كنترل شونده يا خود بهبود شونده است مثلاً وقتي مي گوييم آكنه يك بيماري سلف ليميت است به اين معناست كه به همان علتي كه ايجاد شده بود قطع مي شود.
مثال 1 - در برخي از افراد، آكنه به دليل قاعدگي ايجاد مي شود. و چند روز بعد از پريود رفع مي شود. در هنگام قاعدگي تعادل هورمون ها به هم مي خورد و گاهي فرد از روي جوش هايي كه مي زند متوجه مي شود كه در حال پريود شدن است. بعد از آنكه قاعدگي تمام شد جوش ها قطع مي شود.
مثال 2- بعضي ها در اثر استرس جوش مي زنند و وقتي استرسشان رفع مي شود جوش ها درمان مي گردد. به اين علت ها مي گوييم آکنه يك پروسه التهابي يا بيماري سلف ليميت است.
pilosebaceous unit
واحد پيلوسباسه: به مجموعه فوليكول مو، غدد چربي اطراف آن و ماهيچه اي كه به فوليكول وصل است واحد پيلوسباسه مي گوييم. پس وقتي مي گوييم آكنه پروسه التهابي واحد پيلوسباسه است در واقع به آن ناحيه اشاره داريم.
Mild acne
آکنه ملایم. آكنه هايي كه فقط از كمدون تشكيل شده و يا تعداد كمي پاپول دارند را ملايم مي گوييم درمان آكنه هاي ملايم عمدتاً لايه بردارها است ولي گاهي آنتي بيوتيك موضعي نيز به درمان اضافه مي شود. Moderate acne
آکنه متوسط. وقتي تعداد پاپول ها و پوسچول ها بين يك تا پنجاه است و التهاب وجود دارد اين آكنه را آكنه متوسط مي گويند. درمان آكنه هاي متوسط معمولاً آنتي بيوتيك خوراكي به همراه رتينوئيدهاي موضعي و بنزوئيل پروكسايد است Severe Acne
آکنه شدید. به آكنه هايي گفته مي شود كه حاوي كيست و ندول باشد و درد و التهاب در آنها زياد باشد
Cyst
كيست به ضايعات التهابي بزرگ تر از دو سانتی متر گفته مي شود كه پر از مايع و چرك است. كيست ها معمولاً دردناكند
Nodule
ندول ضايعات برجسته التهابي پوست است كه بين نيم تا دو سانتي متر است. دردناك است و در عمق پوست ریشع دارد
papule
پاپول اولين ضايعه التهابي آكنه است كه اطراف آن قرمز مي باشد. قطر كمتر از نيم سانتي متر دارد و برجسته است
pustule
پوسچول يا پوستول شباهت زيادي به پاپول دارد در واقع همان پاپول است با اين تفاوت كه برجسته تر است دردناك است و ناف دارد
Fatty acid
همان اسيدهاي چرب مي باشند كه در داخل سبوم وجود دارند. اولئيك اسيد يكي از اسيدهاي چرب است كه وجود آن در سبوم براي مهار باكتري ها ضروری است
Abnormal keratinization
کراتینیزاسیون بیش از حد یا همان هايپركراتوز است كه به معناي ريزش بيش از حد سلول هاي مرده سطح پوست در داخل منافذ پوست مي باشد و يكي از عوامل ايجاد آكنه است.
Interlukin
اينترلوكين يكي از مواد واسطه التهابي است كه در واقع آژير پوست مي باشد. وقتي باكتري ها بيش از حد رشد كنند يا با دفع مواد اسيدي، پوست را تحريك كنند موادي مثل اينترلوكين ترشح مي شود كه منجر به التهاب مي گردد. اينترلوكين ها چسبندگي سلول هاي ديواره فوليكول را كمتر مي كنند بنابراين در اثر التهاب، ريزش سلول ها به داخل فوليكول زيادتر مي شود به عبارت ديگر هايپركراتوز تشديد مي شود.
Pre dispose
به معناي مستعدكننده مي باشد مثلاً ژنتيك و فاكتورهاي محيطي از عوامل مستعدكننده آكنه هستند يعني عوامل چهارگانه ايجاد كننده را تشديد مي كند.
differential diagnosis
تشخيص افتراقي آكنه يعني آكنه را با چه بيماري هايي اشتباه نگيريم مثلاً يك ضايعه پوستي به نام ميليا وجود دارد كه از نظر علائم باليني خيلي شبيه آكنه است ولي تفاوت هايي دارد كه نبايد آنها را با هم اشتباه گرفت . مثلاً پايه ميليا در پوست نيست جايي كه فوليكول نيست مثل زير چشم ايجاد مي شود و روش تخليه متفاوتي دارد. بنابراين ميليا يكي از تشخيص افتراقي هاي آكنه است البته تشخيص افتراقي اصطلاحي پزشكي است و مفهوم پيچيده تري دارد.
تعریف علمی تشخیص افتراقی
فرایند تشخیص بین دو یا تعداد بیشتری عارضه که علائم بالینی مشابهی دارند.
The process of differentiating between two or more conditions which share similar signs or symptoms.
منبع: دیکشنری پزشکی
مثلا در اينجا يافته هاي باليني همان برجستگي هاي سطح پوست است و بيماري هايي كه علائم مشابه دارند آكنه و ميليا است و فرد بايد اين دو را از همديگر تشخيص دهد يا افتراق قائل شود.
Androgen
آندروژن به هورمون هاي مردانه گفته مي شود
Extract
همان تخليه كردن كمدون است مثلاً وقتي مي گوييم كمدون هاي بزرگ متعدد و به هم پيوسته كانديد اكستراكت است يعني اگر چنين چيزي ديديد مي توانيد با دستورالعمل هاي ارائه شده تحت نظر پزشك يك جوش را تخليه كنيد
Motivation
به معناي انگيزه دادن مثلاً به بيمار آكنه توضيح دهيد كه اين بيماري درمان ندارد كنترل دارد امكان عود وجود دارد و با دادن اطلاعات واقع بينانه به بيمار او را تشويق به مصرف داروهايي كنيم كه پزشك تجويز كرده است.
Treatment Failure
شكست درمان: اگر فردي قبلاً از دارويي يا يك رژيم درماني استفاده كرده و براي او جواب نداده است در اين صورت مي گويند شكست درمان داشته است.
OCP
OCP به معناي قرص هاي ضدبارداري است و علامت اختصاري Oral contraceptive مي باشد. Hyper trophic
به اسكارهاي برآمده آكنه گفته مي شود PIH
PIH مخفف Post inflammatory hyperpigmentation به لك هاي پوست كه در اثر التهاب ايجاد مي شود مي گويند Papulopastular
از آنجا كه پاپول و پوسچول خيلي به هم نزديكند و گاهي در 24 ساعت پاپول به پوسچول تبديل مي شود يكي از تقسيم بندي هاي آكنه ملايم كه قبل از طيف متوسط قرار مي گيرد پاپولو پاسچولار است.
Purulent material
مواد چركي است كه ممكن است در ضايعات التهابي پاپولو پوسچولار وجود داشته باشد يا وجود نداشته باشد.
Sinus track
وقتي چرك جوش از فوليكول مجاور سر بيرون مي آورد
Spot
وقتي كه يك ژل يا دارو روي خود جوش زده مي شود مي گوييم اسپات زده شده است. اما به جز موارد خاص، عمده درمان هاي آكنه روي كل صورت است. Ablative
به معناي تهاجمي است مثلا ليزرهاي ابلتيو به رسانش داروها كمك مي كند
Alternative
به معناي درمان جايگزين يا گزينه دوم درمان است
First choice
يعني انتخاب يا گزينه اول درمان مثلاً گزينه اول درمان آكنه هاي كمدونال، لايه بردار است و گزينه دوم درمان يا آلترناتيو آن استفاده از ساليسيليك اسيد و آزالئيك اسيد مي باشد.
keratolytic
به معناي لايه بردار است
External keratolytic به تركيباتي مثل اسيدهاي آلفاهيدروكسي يا رتينوئيدها گفته مي شود كه براي لايه برداري از پوست استفاده مي گردند.
bid
b.i.d يعني دو بار در روز
tid
t.i.d يعني سه بار در روز
teratogen
تراتوژن جنين يعني نقص جنين مثلا مهمترين عارضه راكوتان تراتوژن جنين است
β HCG
Beta HCG همان تست حاملگي است
alkaline phosphatase
آلكالين فسفاتاز يكي از آنزيم هاي كبدي است. از آنجايي كه راكوتان در كبد متابوليزه مي شود ممكن است آنزيم هاي كبدي را بالا ببرد.
Oil Free
يا عاري از چربي به محصولاتي گفته مي شود كه مقدار چربي آنها كم است و از استرهاي چرب به جاي اسيدهاي چرب استفاده شده است
non-comedogenic
غير جوش زا .هر ماده شناسنامه اي دارد به نام درجه كمدون زايي كه مي تواند صفر تا پنج باشد مثلاً روغن آرگان درجه كمدون زايي آن صفر است. روغن كرچك 1، روغن زيتون 2 و كمدون زاترين روغن، روغن نارگيل است .به محصولاتي كه از روغن هاي غيركمدون زا و با درجه كمدون زايي صفر و يك استفاده شده Non comedogenic يا جوش زا مي گويند.
هايپركراتينيزاسيون فوليكولار
هايپركراتينيزاسيون فوليكولار به تكثير و تقسيم بيش از حد سلول هاي اپيدرم فوليكول گفته مي شود كه عامل كليدي در پاتوژنز آكنه است. از ترکیبات رتینوئیدی برای حذف این عامل استفاده می شود.
هايپركراتينيزاسيون وقتي اتفاق مي افتد كه سلول هاي فوليكول چسبنده مي شود و به صورت نرمال به سطح پوست ريزش نمي كند. در نتيجه ميكروكمدون ها تشكيل مي شوند و متعاقباً ضايعات ديگر كه شاخصه هاي آكنه هستند.
محصولاتي كه فعاليت رتينوئيدي دارند مثل ترتينوئين، آداپالن و تازاروتن كراتينيزاسيون فوليكولار را نرمال سازي مي كند، از تشكيل ميكروكمدون ها جلوگيري مي كند، تشكيل ضايعات التهابي را كاهش مي دهند و به بهبود كمدون ها سرعت مي بخشند.
رتينوئيدهاي موضعي در فوليكول و در محل تغييراتي كه منجر به تشكيل ميكروكمدون ها مي شود اثر مي كند و اين فرايند را معكوس مي كند و از گسترش ضايعات جلوگيري مي كند.
مرجع:
J Dermatol Treat (2000) 11 (Suppl 2): S5-S8
پاتوژنز
پاتوژنز يا بيماري زايي به مكانيزم بيولوژيكي كه منجر به يك بيماري مي شود پاتوژنز مي گويند. مثلاً وقتي مي گويند آكنه وولگاريس داراي پاتوژنز چند عاملي است يعني در مكانيزم بيولوژيكي آن عوامل مختلفي وجود دارد يا مثلاً چند عامل مختلف بايد دست به دست هم دهند تا منجر به ايجاد بيماري آكنه وولگاريس شوند
مثال: پاتوژنز آکنه
پاتوژنز آكنه چند عاملي است و عوامل زير در آن نقش دارند:
· هايپرپروليفراسيون اپيدرمال فوليكول
· رشد باكتري پروپيوني آكنه
· توليد سبوم
· التهاب
اندیکاسیون
به عوامل و شرایطی که دلالت بر انجام دادن یک اقدام پزشکی یا مصرف یک دارو می کند اندیکاسیون می گویند.
مثال: اندیكاسیون های مصرف راكوتان
آكنه بسیار شدید و مقاوم و ندولی
آكنه متوسط تا شدید كه در مدت 18 ماه درمان، پاسخ نگرفته است
آكنه متوسط تا شدید كه پس از درمان موفق، عود كرده است
آكنه فولمینانس و پیودرمال فاشیا
آكنه هایی كه اسكار به جا می گذارند
پوست های بسیار چرب
مواردی كه باعث ناراحتی روحی و روانی در شخص شده است
کنتراندیکاسیون
به عوامل و شرایطی که دلالت بر انجام ندادن یک اقدام پزشکی یا مصرف یک دارو می کند، کنتراندیکاسیون می گویند.
Sebum = سبوم، چربی طبیعی پوست که توسط غدد سباسه ترشح می شود
sebumeter = سبومتر، دستگاه سنجش میزان سبوم پوست
goosebumps = راست شدن موهای بدن در اثر سرما، ترس یا هیجان که به آن مورمور شدن هم گفته می شود.
excess sebum = سبوم اضافی
lack of sebum = نداشتن سبوم
Sebum regulator = تنظیم کننده چربی
sebum production = تولید سبوم
sebum abnormality = غیرعادی بودن سبوم
sebum composition = ترکیب درصد سبوم
scalp excess sebum = چربی های اضافی پوست سر
sebum triglycerides = تری گلیسیرید های سبوم
high sebum excretion = ترشح زیاد سبوم
Regulates sebum secretion = ترشح چربی را تنظیم می کند
excess production of sebum = تولید بیش از حد سبوم
sebum in the sebaceous glands = سبوم در غدد سبابه
lack of natural sebum production = عدم تولید سبوم طبیعی
oily or waxy matter, called sebum = ماده روغنی یا واکسی که سبوم نام دارد
sebum is a yellowish oily substance = سبوم یک ماده روغنی زرد رنگ است
Oily skin produces too much sebum also known as oil and will have larger pores = پوست چرب سبوم بیشتری تولید می کند و منافذ بزرگتری دارد
excess sebum can also cause seborrheic dermatitis an inflammatory skin disorder = سبوم اضافی می تواند باعث درماتیت سبورئیک شود که یک بیماری التهابی پوست است
sebocyte, any of the cells that make up the sebaceous glands, and secrete sebum = سبوسیت، سبوسایت، سلول های تشکیل دهنده غدد سبابه که سبوم ترشح می کنند
Oily skin produces too much sebum also known as oil and will have larger pores
پوست چرب سبوم بیشتری تولید می کند و منافذ بزرگتری دارد
Skin becomes dry because it does not produce enough sebum
excess sebum can also cause seborrheic dermatitis an inflammatory skin disorder
سبوم اضافی می تواند باعث درماتیت سبورئیک شود که یک بیماری التهابی پوست است
goosebumps
راست شدن موهای بدن در اثر سرما، ترس یا هیجان که به آن مورمور شدن هم گفته می شود.
sebum in the sebaceous glands
سبوم در غدد سبابه
sebum is a yellowish oily substance
سبوم یک ماده روغنی زرد رنگ است
anti-stress agent = ماده ضد استرس 0 high shear stress = تنش برشی بالا
mechanical stress = استرس های مکانیکی
stressful conditions = شرایط پرتنش
stressful ingredients = ترکیبات پرتنش مثل الکترولیت ها، اسیدهای آلفا هیدروکسی و نگهدارنده ها که قوام فرمولاسیون را تحت تأثیر قرار می دهند و موجب ناپایداری ژل کننده ها می شوند.
Symptom of: eczema and rosacea,infections like scarlet fever andshingles, temperature exposure,stress = علائم بیماری هایی مثل: اگزما و روزاسه، عفونت هایی مانند مخملک و زونا، قرار گرفتن در معرض دما، استرس
Inflammatory papule/pustule = التهابی (پاپول و پوستول)
pustule is an inflamed pimple that contains pus = پاستول به جوش التهابی گفته می شود که حاوی چرک است
pustule is an inflamed pimple that contains pus
پاستول به جوش التهابی گفته می شود که حاوی چرک است
10- چسبنده = Adhesive چسبان، چسبنده، چسب دار، ماده چسبنده که برای سریع چسباندن چیزی استفاده می شود.
adhesiveness = چسبندگی
adhesive patch = بخش کوچکی از قسمت درونی مو مصنوعی آقایان که با یک ماده چرب ابریشمی پوشیده شده است. کلاژن موجب افزایش مقاومت پوست در برابر نیروهای کششی می شود.
Melanocortin-1 Receptor (MC1R), also known as melanocyte-stimulating hormone receptor (MSHR) = رسپتور ملانوكورتین همچنین تحت نام گیرنده هورمونی تحریك شونده با ملانوسیت نامگذاری شده است.
Radioimmunoassay (RIA), a very sensitive in vitro assay technique used to measure concentrations of antigens (for example, hormone levels in blood) by use of antibodies. = آزمون رادیوایمیونو اَسِی، یك آزمون اینویتروی بسیار حساس برای اندازه گیری آنتی ژنها (مثلا سطح هورمونهای خون
androgenic hormones
هورمون های مردانه
hormone
هورمون
hormones
هورمون ها
melanin stimulating hormone
هورمون تحریک کننده ملانین
13- آداپالن = Adapalene differin or adapalene = دیفرین یا آداپالن
massage is a relaxing way to introduce essential oils to the body
ماساژ یک روش آرامش بخش برای وارد کردن اسانس روغنی به داخل بدن است
pure essential oils are naturally occuring substances found in different parts of the plant
اسانس روغنی خالص، ماده طبیعیست که در قسمت های مختلف گیاهان یافت می شود
16- روغن آرگان = Argan Oil روغن آرگان که به علت شباهت ترکیباتش با ترکیبات چربی پوست در صتنایع آرایشی بهداشتی معروف شده است. البته خیلی ها معتقدند که این ادعا فقط یک مانور تبلیغاتی است.