کوتیکول مو چیست؟ 

کوتیکول مو چیست؟

نویسنده:

ehsan hosnani
گردآوری، ترجمه و نگارش: احسان حُسنانی
مهندس شیمی - مترجم و پژوهشگر صنایع آرایشی بهداشتی


چکیده: بیرونی ترین لایه ساقه مو کوتیکول است. حدود 10 درصد از وزن مو را کوتیکول تشکیل می دهد. 
کوتیکول
کوتیکول در واقع خارجی ترین بخش ساقه مو است. وضعیت کلی مو تا حد زیادی به وضعیت کوتیکول مو ارتباط دارد. عامل کشسانی و انعطاف مو لایه کوتیکول است. این لایه، مهمترین و مؤثرترین بخش ساقه مو را تشکیل می دهد. همچنین 10 درصد وزن مو را کوتیکول تشکیل می دهد. مهمترین لایه حفاظتی مو در برابر تنش های مکانیکی و مقاوم ترین ناحیه نسبت به ترکیبات مختلف شیمیایی است. کوچکترین آسیب یا ضایعه کوتیکول سبب خشن شدن، زبری و خشکی مو می گردد که می تواند آسیب های بیشتری را به دنبال داشته باشد.

خارجی ترین بخش ساقه مو را کوتیکول می نامند. این لایه مهم ترین و موثرترین بخش از ساقه مو را تشکیل می دهد. حدود 10 درصد از وزن مو را کوتیکول تشکیل می دهد. این لایه مهم ترین لایه حفاظتی مو در برابر تنش های مکانیکی است. این بخش از مو مقاوم ترین ناحیه نسبت به ترکیبات مختلف شیمیایی است. کوچک-ترین آسیب یا ضایعه به این طبقه سبب خشن شدن، زیری و خشکی مو می گردد که می تواند آسیب های بیشتری را به دنبال داشته باشد.
cup stack and hair cuticle
Source: slideplayer.com/slide/9042431/
ساختار کوتیکول مو مشابه یک بسته لیوان کاغذی است.
این لیوان های کاغذی یا فنجان ها بر روی هم قرار گرفته اند به گونه ای که بخش عمده هر فنجان در داخل فنجان بعدی قرار گرفته است. در هر سطح مقطع بین 7 تا 10 از این فنجان های فرضی قرار دارد. این ساختار از ریشه مو تا نوک مو امتداد دارد. هر فنجان فرضی حدود 60 میکرومتر طول و 0.5 میکرومتر ضخامت دارد. این لایه های فنجانی شکل با زاویه کم حدود 5 درجه بر روی هم چیده شده اند و حدود 5 میکرومتر از هر لایه بیرون از فنجان های زیرین می باشد.
لایه های کوتیکول
Image source: thenaturalhavenbloom.com
ضخامت هر لایه حدود 0.5 میکرومتر است و در هر برش عرضی ساقه مو، کوتیکول ضخامتی حدود 5 میکرومتر دارد. اعمال تنش فیزیکی بر سطح مو مانند برس زدن، شانه کردن، حوله زدن، استفاده از روش های آرایش آسیب رسان (مانند شانه داغ)، سبب می گردد تا سطح آزاد هر لایه آسیب ببیند و این امر باعث می شود به تدریج سطح مو از کوتیکول عریان شود و لایه های زیرین که مقاومت کمتری نسبت به تنش های فیزیکی دارند، در معرض محیط قرار گیرد. این حالت به تدریج آسیب های جدی تری را برای ساقه مو به دنبال خواهد داشت.
هر لایه کوتیکول خود متشکل از شش لایه مختلف می باشد که از خارج به داخل عبارتست از:
1. سطح مو (hair surface) این بخش از کوتیکول خارجی ترین بخش کوتیکول است که در معرض محیط می باشد.
2. اپی کوتیکول (Epicuticle) این لایه بسیار نازک است و ضخامتی حدود 70-50 انگستروم دارد. این بخش ساختار پروتئینی دارد که با یک لایه چربی، که با اتصالات تیواستر به صورت کووالانس به این بخش پروتئینی واکنش داده است، چسبیده است. اصلی ترین مواد تشکیل دهنده این لایه چربی اسیدهای چرب، همراه با 18 – متیل ایکوزانوئیک اسید است. این لایه نقش مهمی را در بیان ویژگی های فیزیکی و شیمیایی مو و بروز ویژگی های سطح مو ایفا می کند.
3. لایه A (A layer) لایه A محکم ترین بخش از کوتیکول می باشد. کراتین موجود در این لایه غنی از اسید آمینه سیستئین می باشد (حدود 30%) که امکان ایجاد پل های عرضی دی سولفید در بین رشته های کراتین و استحکام بیشتر آن را سبب می شود، که در ادامه بحث به آن پرداخته خواهد شد.
4. کوتیکول خارجی (exocuticle) در این لایه میزان اسید آمینه سیستئین کمتر از لایه A می باشد (حدود 15%) که همین امر سبب کاهش استحکام آن می گردد.
5. کوتیکول داخلی (endocuticle) استحکام این لایه از لایه قبلی نیز کمتر است.
6. کمپلکس غشاء سلولی (cell membrane complex) حد واسط هر لایه از کوتیکول با لایه بعی یک لایه پیچیده می باشد که این لایه ها را به هم متصل می سازد. کمپلکس غشاء سلولی از سه بخش تشکیل شده است لایه میانی یا لایه دلتا (δ-layer) که از دو طرف با دو لایه دارای چربی به نام لایه بتا (β-layer) احاطه شده است. لایه دلتا دارای ساختاری پلی ساکاریدی با کمی پروتئین می باشد.

در مورد کوتیکول مو بیتشر مطالعه کنیم:


Hair Damage – Causes and Remedies
Weblog of Dr ALI N. SYED, The Science of Hair Care


مطلب قبلی: فولیکول

مطلب بعدی: درمال پاپیلا

معادل انگلیسی اصطلاحات تخصصی این مطلب

1- استحکام = Firmness
enhancement of firmness = افزایش استحکام 
استحکام


تلفظ elasticity and firmness ↓
2- ریشه مو = Hair Root ریشه موها

Regrown hair root = ریشه موی تازه روییده
3- اسید آمینه = Amino Acid آمینو اسید، اسید آمینه


تلفظ amino acids ↓
4- مقاومت = Resistance
combing resistance = مقاومت مو در برابر شانه

natural resistance = مقاومت طبیعی
مقاومت

water resistance = مقاومت در برابر آب

wear resistance = مقاومت در برابر فرسایش
5- ساقه مو = Hair Shaft
6- حوله = Towel حوله
7- محکم = Firm

تلفظ elasticity and firmness ↓
8- خشن = Harsh خشن

harsh environments = محیط های خشن

harsh soap = صابون خشن
9- زبری = Roughness زبری
10- پلی ساکارید = Polysaccharide
exopolysaccharide = پلی ساکاریدهای برون سلولی

sulphated polysaccharides = پلی ساکاریدهای سولفاته


تلفظ polysaccharides ↓
11- شانه کردن = Combing
average combing force = نیروی شانه خوری میانگین 
شانه کردن، شانه زدن

combing force = نیروی شانه خوری

combing resistance = مقاومت مو در برابر شانه

easier combing from root to end = شانه زدن آسانتر از ریشه تا نوک مو
12- بید = White Willow
White willow, Salix species = بید سفید، گونه های بید
13- غشاء سلولی = Cell Membrane غشاء سلولی
14- نوک مو = Hair Ends انتهای موها، نوک موها

مطلب فوق را در شبکه های اجتماعی زیر با دوستانتان به اشتراک بگذارید



درصورتی که این مطلب برای شما مفید است با کلیک روی لینک زیر آن را حمایت و توصیه کنید