ملانین سازی چیست؟ 

تلگرام آرایشی بهداشتی تبلیغ کتاب شوینده ها

ملانین سازی چیست؟

نویسنده:

ehsan hosnani
گردآوری، ترجمه و نگارش: احسان حُسنانی


چکیده: سنتز ملانین در پوست از اسید آمینه تایروسین شروع شده و با کاتالیزگری تایروسیناز پس از عبور از DOPA و دوپاکینون، دو نوع رنگدانه به نام های یوملانین و فائوملانین تولید می شود.

ملانین سازی در پوست

در یک پوست سالم، مواجهه در برابر تابش آفتاب با عکس العمل برنزه شدن همراه است که در واقع یک مکانیسم دفاعی پوست است. در افراد حساس، تابش نور شدید آفتاب می تواند سبب بروز سرخی و آسیب دیدن پوست گردد. توان برنزه شدن بستگی به میزان تولید رنگدانه ملانین در ملانوسیت ها دارد. اشعه های نور در محدوده ماورای بنفش و مرئی می توانند سبب تحریک این سلول ها در تولید ملانین شوند.
ملانین سازی در پوست یک فرایند آنزیمی است که در آن اسیدآمینه تایروسین توسط یک سلسله واکنش آنزیمی به رنگدانه های ملانین تبدیل می گردد.
ملانین سازی
سنتز ملانین از تایروسین
رنگدانه دوم فئوملانین است. پیش ساز ساخت این رنگدانه نیز تایروسین است. در این مسیر بیوسنتز، دوپاکینون در یک مسیر دیگر با سیستئین واکنش داده و سپس در یک فرآیند اکسیدانی (که احتمالاً آنزیماتیک نمی باشد) حد واسط هایی را تولید می کند، که ایجاد رنگدانه زرد مایل به قرمز فئوملانین می کند.

مراحل ملانین سازی

ملانین سازی یک فرایند آنزیمی است که در آن تایروسین به یوملانین (رنگدانه های مشکی قهوه ای) و فائوملانین (رنگدانه های قرمز قهوه ای) تبدیل می گردد. آنزیم هایی چون آنزیم تایروسیناز ، پروتئین تایروسینازی شماره یک (TRP-1) و پروتئین تایروسینازی شماره دو (TRP-2) در این سلسله واکنشها دخیل هستند.
ماده پیش ساز ساخت ملانین اسید آمینه تایروسین می باشد. این ماده تحت تأثیر آنزیم تایروسیناز (tyrosinase) به دوپا (DOPA) تبدیل می شود و مجدداً تحت اثر همان آنزیم تایروسیناز به دوپاکینون تبدیل می شود. ادامه این روند در نهایت منجر به تولید رنگدانه ملانین می گردد. توان بالای این ماده در جذب طول موج های ناحیه ماورای بنفش، سبب اثر محافظتی در برابر نور خورشید می گردد.
سنتز و توزیع ملانین در اپیدرم شامل مراحل زیر می باشد:
1- ساخته شدن ملانین
2- پیدایش ملانوزوم ها
3- انبارش ملانین در ملانوزوم ها
4- مهاجرت ملانوزوم ها به نوکهای دندانه دار ملانوسیت
5- انتقال ملانوزومها به کراتینوسیت
بنابراین تیره شدن پوست نه فقط به تولید ملانین در ملانوسیت، بلکه به انتقال ملانین به کراتینوسیتهای مجاور و توزیع آن در سطح پوست نیز وابسته است.
مهمترین تنظیم کننده سنتز ملانین پرتوهای فرابنفش هستند که به طور مستقیم یا غیر مستقیم (از طریق وادار کردن کراتینوسیتها به ترشح پاراکرینی مواد تحریک کننده ای مثل α-MSH ) ملانوسیتها را تحریک می کند.

مهار ملانین سازی

آنزیم تایروسیناز در دو نقطه اعمال اثر می کند که برای عملکرد خود به مقادیر بسیار جزئی از عنصر مس نیز نیاز دارد. فلزات دیگری مانند کبالت، نیکل و وانادیم نیز در این عمل نقش دارند ولی اهمیت آن ها به مراتب کمتر از نقش مس می باشد.
•  بسیاری از عوامل می توانند فعالیت تایروسیناز را مهار کنند و به دنبال آن مانع از تشکیل رنگدانه گردند.
•  برخی مواد از طریق رقابت با تایروسین مانع از ساخت ملانین می گردند مانند 3- فلوروتایروسین، ان-استیل تایروسین، ان-فرمیل تایروسین، فنیل الانین و 3- آمینو تایروسین.
•  برخی عوامل از طریق ایجاد کمپلکس با یون مس مسیر بیوسنتز ملانین را مختل می سازند مانند فنیل تیو اوره، دی اتیل دی تیو کاربامات، سیستئین، گلوتاتیون، هیدروژن سولفاید و سیانیدها.
•  دسته ای دیگر از مواد با تغییر پتانسیل اکسیداسیون – احیاء عمل می کنند مانند هیدروکینون و ایندوفنول.
•  برخی دیگر در مراحل بینابینی مؤثر می باشند مانند آنیلین، پاراآمینوبنزوئیک اسید و پارافنیلن دی آمین.

ملانین سازی در مو

معمولاً در طی روند زندگی رنگ مو تغییراتی را نشان می دهد. پس از دوره کودکی معمولاً رنگ مو تیره تر می گردد. با گذشت زمان و سپری شدن سن، خاکستری شدن رنگ مو آغاز می گردد، زمان بروز این حالت در افراد یکسان نیست. در یک موی خاکستری بخشی از رنگدانه ها وجود دارد و کاهش حضور بخشی دیگر، سبب می شود تا مو خاکستری رنگ به نظر برسد. در صورتی که تمامی مو عاری از رنگدانه شود، مو سفیدرنگ خواهد شد. برخی افراد به طور ارثی فاقد آنزیم تایروسیناز می باشند، که همین امر سبب می گردد تا علی رغم وجود ملانوسیت ها، رنگدانه ای تشکیل نشود که به این عارضه زال تنی (albinism) گفته می شود.
پس از حدود سی سالگی، میزان ملانوسیت ها حدود 20-10% کاهش می یابد که این امر همراه با آغاز تغییر ویژگی های پوست و شروع پیری پوست است. این کاهش ملانوسیت ها سبب آغاز خاکستری شدن و سفید شدن مو می باشد.


مطلب قبلی: لیزر

مطلب بعدی: فیتواستروژن

معادل انگلیسی اصطلاحات تخصصی این مطلب

1- تایروسین = Tyrosine
2- کراتینوسیت = Keratinocytes
human epidermal keratinocytes, HEK = کراتینوسیت های اپیدرم انسان


تلفظ keratinocytes ↓
3- تایروسیناز = Tyrosinase
anti-tyrosinase = ضد تایروسیناز، مهارکننده آنزیم تایروسیناز
فعالیت تایروسیناز در ملانوسیت ها با ظاهرشدن نوارهای سیاه رنگ نشاندار شده با یک آنتی بادی تک دودمانی ویژه به نام آنتی تایروسیناز مشخص می شود

تلفظ tyrosinase(1) ↓


تلفظ tyrosinase ↓
4- پیش ساز = Precursor
dye precursors = پیش ساز رنگ

dye precursors = ماده پیش ساز رنگ
مثلا پارا فنیلن دی آمین ماده پیش ساز بسیاری از رنگ موها است
protein precursor = پیش ساز پروتئینی


تلفظ dye precursors ↓


تلفظ dye precursors2 ↓
5- اوره = Urea

تلفظ urea ↓
6- اکرین = Eccrine
7- هیدروکینون = Hydroquinone

تلفظ hydroquinone ↓
8- تیره شدن = Pigmentation
hyperpigmentation = هایپرپیگمنتاسیون، عارضه بی خطر پوستی که در آن بخش هایی از پوست تیره تر از بخش های دیگر است، تجمع غیریکنواخت رنگدانه های ملانین در پوست، تیرگی پوست، لک پوست
a common, usually harmless condition in which patches of skin become darker in color than the normal surrounding skin.
skin pigmentation = رنگی شدن پوست، تیره شدن پوست


تلفظ pigmentation ↓
9- یوملانین = Eumelanin

تلفظ eumelanin ↓
10- انبارش = Storage

تلفظ storage, shipment and retuns of products ↓
11- پارافنیلن دی آمین = Paraphenylenediamine
12- فئوملانین = Pheomelanin

تلفظ pheomelanin ↓
13- سفید شدن مو = Graying Process

تلفظ graying process ↓
14- موی خاکستری = Gray Hair
Color resistant gray hair = موی خاکستری که در برابر تغییر رنگ مقاوم شده


تلفظ gray hair ↓
15- افرا = Maple
Red Maple, Acer rubrum = افرای قرمز، افرای مرداب، افرای شکر

مطلب فوق را در شبکه های اجتماعی زیر با دوستانتان به اشتراک بگذارید



اگر مطالعه این مطلب برایتان مفید بود، روی دکمه زیر کلیک کنید !