محصولات آموزشی
کوتیکول مو چیست؟
چکیده: بیرونی ترین لایه ساقه مو کوتیکول است. حدود 10 درصد از وزن مو را کوتیکول تشکیل می دهد.
نویسنده:
احسان حُسنانی مدرس اسکین کر و مراقبت از پوست
برای اطلاع از سرفصلهای پکیج آموزشی مراقبت از پوست و مو، کلمه پکیج را با واتسپ به شماره 09101971690 بفرستید.
مقایسه ابعاد قطر خارجی مو و لایه کوتیکول. اگر قطر خارجی مو 80 میکرومتر باشد، قطر لایه کوتیکول که خارجی ترین لایه مو می باشد 5 میکرومتر خواهد بود
کوتیکول در واقع خارجی ترین بخش ساقه مو است. وضعیت کلی مو تا حد زیادی به وضعیت کوتیکول مو ارتباط دارد. عامل کشسانی و انعطاف مو لایه کوتیکول است. این لایه، مهمترین و مؤثرترین بخش ساقه مو را تشکیل می دهد. همچنین 10 درصد وزن مو را کوتیکول تشکیل می دهد. مهمترین لایه حفاظتی مو در برابر تنش های مکانیکی و مقاوم ترین ناحیه نسبت به ترکیبات مختلف شیمیایی است. کوچکترین آسیب یا ضایعه کوتیکول سبب خشن شدن، زبری و خشکی مو می گردد که می تواند آسیب های بیشتری را به دنبال داشته باشد.
خارجی ترین بخش ساقه مو را کوتیکول می نامند. این لایه مهم ترین و موثرترین بخش از ساقه مو را تشکیل می دهد. حدود 10 درصد از وزن مو را کوتیکول تشکیل می دهد. این لایه مهم ترین لایه حفاظتی مو در برابر تنش های مکانیکی است. این بخش از مو مقاوم ترین ناحیه نسبت به ترکیبات مختلف شیمیایی است. کوچک-ترین آسیب یا ضایعه به این طبقه سبب خشن شدن، زیری و خشکی مو می گردد که می تواند آسیب های بیشتری را به دنبال داشته باشد.
این لیوان های کاغذی یا فنجان ها بر روی هم قرار گرفته اند به گونه ای که بخش عمده هر فنجان در داخل فنجان بعدی قرار گرفته است. در هر سطح مقطع بین 7 تا 10 از این فنجان های فرضی قرار دارد. این ساختار از ریشه مو تا نوک مو امتداد دارد. هر فنجان فرضی حدود 60 میکرومتر طول و 0.5 میکرومتر ضخامت دارد. این لایه های فنجانی شکل با زاویه کم حدود 5 درجه بر روی هم چیده شده اند و حدود 5 میکرومتر از هر لایه بیرون از فنجان های زیرین می باشد.
ضخامت هر لایه حدود 0.5 میکرومتر است و در هر برش عرضی ساقه مو، کوتیکول ضخامتی حدود 5 میکرومتر دارد. اعمال تنش فیزیکی بر سطح مو مانند برس زدن، شانه کردن، حوله زدن، استفاده از روش های آرایش آسیب رسان (مانند شانه داغ)، سبب می گردد تا سطح آزاد هر لایه آسیب ببیند و این امر باعث می شود به تدریج سطح مو از کوتیکول عریان شود و لایه های زیرین که مقاومت کمتری نسبت به تنش های فیزیکی دارند، در معرض محیط قرار گیرد. این حالت به تدریج آسیب های جدی تری را برای ساقه مو به دنبال خواهد داشت.
هر لایه کوتیکول خود متشکل از شش لایه مختلف می باشد که از خارج به داخل عبارتست از:
1. سطح مو (hair surface) این بخش از کوتیکول خارجی ترین بخش کوتیکول است که در معرض محیط می باشد.
2. اپی کوتیکول (Epicuticle) این لایه بسیار نازک است و ضخامتی حدود 70-50 انگستروم دارد. این بخش ساختار پروتئینی دارد که با یک لایه چربی، که با اتصالات تیواستر به صورت کووالانس به این بخش پروتئینی واکنش داده است، چسبیده است. اصلی ترین مواد تشکیل دهنده این لایه چربی اسیدهای چرب، همراه با 18 – متیل ایکوزانوئیک اسید است. این لایه نقش مهمی را در بیان ویژگی های فیزیکی و شیمیایی مو و بروز ویژگی های سطح مو ایفا می کند.
3. لایه A (A layer) لایه A محکم ترین بخش از کوتیکول می باشد. کراتین موجود در این لایه غنی از اسید آمینه سیستئین می باشد (حدود 30%) که امکان ایجاد پل های عرضی دی سولفید در بین رشته های کراتین و استحکام بیشتر آن را سبب می شود، که در ادامه بحث به آن پرداخته خواهد شد.
4. کوتیکول خارجی (exocuticle) در این لایه میزان اسید آمینه سیستئین کمتر از لایه A می باشد (حدود 15%) که همین امر سبب کاهش استحکام آن می گردد.
5. کوتیکول داخلی (endocuticle) استحکام این لایه از لایه قبلی نیز کمتر است.
6. کمپلکس غشاء سلولی (cell membrane complex) حد واسط هر لایه از کوتیکول با لایه بعی یک لایه پیچیده می باشد که این لایه ها را به هم متصل می سازد. کمپلکس غشاء سلولی از سه بخش تشکیل شده است لایه میانی یا لایه دلتا (δ-layer) که از دو طرف با دو لایه دارای چربی به نام لایه بتا (β-layer) احاطه شده است. لایه دلتا دارای ساختاری پلی ساکاریدی با کمی پروتئین می باشد.
Hair Damage – Causes and Remedies
Weblog of Dr ALI N. SYED, The Science of Hair Care
1. سطح مو (hair surface) این بخش از کوتیکول خارجی ترین بخش کوتیکول است که در معرض محیط می باشد.
2. اپی کوتیکول (Epicuticle) این لایه بسیار نازک است و ضخامتی حدود 70-50 انگستروم دارد. این بخش ساختار پروتئینی دارد که با یک لایه چربی، که با اتصالات تیواستر به صورت کووالانس به این بخش پروتئینی واکنش داده است، چسبیده است. اصلی ترین مواد تشکیل دهنده این لایه چربی اسیدهای چرب، همراه با 18 – متیل ایکوزانوئیک اسید است. این لایه نقش مهمی را در بیان ویژگی های فیزیکی و شیمیایی مو و بروز ویژگی های سطح مو ایفا می کند.
3. لایه A (A layer) لایه A محکم ترین بخش از کوتیکول می باشد. کراتین موجود در این لایه غنی از اسید آمینه سیستئین می باشد (حدود 30%) که امکان ایجاد پل های عرضی دی سولفید در بین رشته های کراتین و استحکام بیشتر آن را سبب می شود، که در ادامه بحث به آن پرداخته خواهد شد.
4. کوتیکول خارجی (exocuticle) در این لایه میزان اسید آمینه سیستئین کمتر از لایه A می باشد (حدود 15%) که همین امر سبب کاهش استحکام آن می گردد.
5. کوتیکول داخلی (endocuticle) استحکام این لایه از لایه قبلی نیز کمتر است.
6. کمپلکس غشاء سلولی (cell membrane complex) حد واسط هر لایه از کوتیکول با لایه بعی یک لایه پیچیده می باشد که این لایه ها را به هم متصل می سازد. کمپلکس غشاء سلولی از سه بخش تشکیل شده است لایه میانی یا لایه دلتا (δ-layer) که از دو طرف با دو لایه دارای چربی به نام لایه بتا (β-layer) احاطه شده است. لایه دلتا دارای ساختاری پلی ساکاریدی با کمی پروتئین می باشد.
در مورد کوتیکول مو بیتشر مطالعه کنیم:
Hair Damage – Causes and Remedies
Weblog of Dr ALI N. SYED, The Science of Hair Care
• Epicuticle
• کوتیکول
مطلب قبلی: الاستاز
مطلب بعدی: کلاژن
معادل انگلیسی اصطلاحات تخصصی این مطلب
1- غشاء سلولی = Cell Membrane
3- ساقه مو = Hair Shaft
Hair shaft
ساقه مو؛ بخش قابل مشاهده مو در خارج از پوست که از کراتین ساخته شده و میتواند در اختلالات ساختاری دچار شکنندگی، پیچخوردگی یا شکستگی شود.
Hair shafts
ساقههای مو؛ بخشهای قابل مشاهده مو خارج از سطح پوست که از کراتین ساخته شدهاند و از نظر قطر، رنگ، شکستگی، مدولا و ناهنجاریهای ساختاری در تریکوسکوپی ارزیابی میشوند.
Distal hair shaft
ساقه موی دیستال؛ قسمت دورتر ساقه مو نسبت به پوست سر یا ریشه، شامل بخشهای میانی تا انتهایی تار مو.
Hair shaft deposits
رسوبات ساقه مو؛ مواد خارجی، کراتینی، پوستهای یا دارویی که روی ساقه مو تجمع مییابند و ممکن است در تریکوسکوپی دیده شوند.
Hair shaft features
ویژگیهای ساقه مو؛ خصوصیات قابل مشاهده ساقه مو مانند قطر، رنگ، شکستگی، پیچخوردگی، شکل انتها، گرهها یا ناهنجاریهای ساختاری.
Hair shaft fracture
شکست ساقه مو؛ قطع یا گسیختگی ساختار ساقه مو در یک نقطه مشخص که میتواند در تریکوسکوپی به شکل موهای شکسته یا انتهای ریشریش دیده شود.
Hair shaft's cortex
کورتکس ساقه مو؛ لایه اصلی و ضخیم ساقه مو زیر کوتیکول که حاوی کراتین و رنگدانه است و استحکام، رنگ و شکل مو را تعیین میکند.
Proximal hair shaft
ساقه موی پروگزیمال؛ بخش نزدیک به پوست سر یا ریشه در تار مو که در بسیاری از اختلالات شکنندگی و آلوپسیها محل تغییرات مهم است.
Flattened hair shaft
ساقه موی تختشده؛ ساقه مویی که بهجای شکل گرد، پهن یا مسطح دیده میشود و میتواند با پیچخوردگی محوری در پیلی تورتی یا برخی ناهنجاریهای ساقه مو همراه باشد.
Hair shaft disorders
اختلالات ساقه مو؛ گروهی از بیماریها یا آسیبهای مادرزادی و اکتسابی که ساختار ساقه مو را تغییر میدهند و میتوانند باعث شکنندگی، شکستگی، پیچخوردگی یا ظاهر غیرطبیعی مو شوند.
Hair shaft fragility
شکنندگی ساقه مو؛ کاهش مقاومت مکانیکی مو که باعث شکستگی آسان، موهای کوتاه، دوشاخهشدن یا ریشریششدن ساقه میشود.
Encircle the hair shaft
ساقه مو را احاطه کردن؛ قرار گرفتن یک ساختار بهصورت حلقهای یا غلافمانند دور تار مو، مانند کستهای مو یا برخی رسوبات کراتینی.
Hair shaft abnormalities
ناهنجاریهای ساقه مو؛ اختلالات ساختاری مو که باعث شکنندگی، تغییر شکل، گره، پیچخوردگی، شکستگی یا ظاهر غیرطبیعی مو میشوند.
Normal Caucasian hair shafts
ساقههای موی طبیعی قفقازی؛ موهایی که معمولاً قطر نسبتاً یکنواخت، شکل منظم و رنگ نسبتاً ثابت دارند و در بسیاری از موارد مدولای پیوسته یا منقطع در آنها قابل مشاهده است.
Tightly bound to hair shafts
محکم چسبیده به ساقههای مو؛ حالتی که در آن ساختارهایی مانند رشکها یا ندولهای پیدرا بهراحتی از مو جدا یا جابهجا نمیشوند.
Residue of destroyed hair shafts
بقایای ساقههای موی تخریبشده؛ قطعات خردشده یا پودری مو که پس از شکستگی، عفونت قارچی، التهاب یا دستکاری مکانیکی باقی میمانند.
Central splitting of the hair shaft
شکاف مرکزی ساقه مو؛ جدا شدن یا ترکخوردگی در مرکز ساقه مو که میتواند در برخی اختلالات شکنندگی مو یا آسیب مکانیکی دیده شود.
Mechanical stress to the hair shaft
استرس مکانیکی به ساقه مو؛ فشار، کشش، اصطکاک، شانهکردن شدید، بستن محکم مو یا دستکاری مکرر که باعث آسیب کوتیکول، شکستگی و موخوره میشود.
Hair shaft studded with black stones
ساقه موی پوشیده از دانههای سیاه؛ توصیف کلاسیک پیدرای سیاه که در آن ندولهای سخت و تیره مانند سنگریزههای سیاه روی ساقه مو قرار گرفتهاند.
Longitudinal splitting of the distal hair shaft
شکاف طولی بخش دیستال ساقه مو؛ جدا شدن طولی الیاف ساقه مو در قسمت انتهایی مو که معمولاً بهصورت موخوره یا split ends دیده میشود.
Hair shaft disorders associated with hair fragility
اختلالات ساقه مو همراه با شکنندگی؛ گروهی از بیماریهای مادرزادی یا اکتسابی که باعث ضعف ساختار مو و شکستگی آسان میشوند.
4- ریشه مو = Hair Root
Hair roots through the scalp
ریشههای مو در پوست سر؛ بخشهای پروگزیمال مو که داخل فولیکول قرار دارند و بررسی آنها در آزمون کشش مو یا میکروسکوپی برای تعیین فاز رشد اهمیت دارد.
5- مقاومت = Resistance