احسانحُسنانی
مدرس اسکین کر و مراقبت از پوست
برای اطلاع از سرفصلهای
پکیج آموزشی
مراقبت از پوست و مو، کلمه پکیج را با واتسپ به شماره 09101971690 بفرستید.
چکیده: ملانوسیت سلولهایی هستند که مسئولیت ساخت رنگدانه های ملانین را در پوست و مو به عهده دارند.
ملانوسیت ها، سلول های دندانه دار هستند که ملانین تولید می کنند و رنگدانه های ملانین تولید شده از طریق دندانه ها وارد کراتینوسیت های مجاور می شود
ملانوسیت سلول هایی هستند که در بخش پایینی اپیدرم پوست قرار گرفته و مسئولیت ساخت رنگدانه های ملانین را به عهده دارند.
ملانین رنگدانه ای است که رنگ پوست و مو را تشکیل می دهد.
ملانوسیت های پوست
بعد از اینکه ملانین در ملانوسیت های اپیدرم پوست ساخته شد، به کراتینوسیت های اپیدرم منتقل می شود و رنگ طبیعی پوست را تشکیل می دهد.
ملانوسیت های پوست
ملانوسیت های مو
بعد از اینکه ملانین در ملانوسیت های فولیکول مو ساخته شد، به کراتینوسیت های پیاز مو منتقل می شود و رنگ طبیعی مو را تشکیل می دهد.
ملانوسیت های فولیکولار مو
در ملانوسیت، اندامکهایی به نام ملانوزوم (دانه های قرمز شکل فوق) وجود دارند که فرایند ملانین سازی در آن ها صورت می پذیرد.
فرایند ملانین سازی و انتقال ملانین از ملانوسیت به کراتینوسیت در این شکل نشان داده شده است همانطور که می بینید تیروزین با آنزیم تیروزیناز به ملانین تبدیل می شود و ملانین در ملانوزوم بسته بندی می شود.
لانگرهانس، ملانوسیت و مرکل سلولهای دندانه دار پوست هستند
مفهوم آگونیست در این شکل نشان داده شده است. همانطور که می بینید، ملیتین یک آگونیست برای هورمون آلفا MSH می باشد. یعنی هرکدام از این هورمون ها به رسپتورهای MC1 بچسبند موجب افزایش و تحریک سنتز ملانین می شوند. در این شکل، سلولهای ملانوسیت و کراتینوسیت نشان داده شده است.
سلول های لایه بازال را می توان به یک سینی چای تشبیه کرد که در آن سینی مثل غشاء پایه، لیوان ها مانند کراتینوسیت ها و قوری چای مانند ملانوسیت است. در لایه بازال محور بزرگ استوانه عمود بر درم است.
بتاوایت با اتصال به رسپتور TGF ملانوسیت از تشکیل ملانین جلوگیری می کند. به این ترتیب کراتینوسیت های اطراف رنگی نمی شوند
ترکیبات تشکیل دهنده ضد لک بایومارین همانطور که می بینید از دو نوع ترکیب ویتامین c به نام های سدیم آسکوربیل فسفات و گلیسیریل آسکوربات استفاده شده است. علاوه بر این دو ویتامین c، ویتامین E هم دارد که اینها همگی آنتی اکسیدان هستند. از عصاره شیرین بیان برای مهار آنزیم 5 آلفا ردوکتاز استفاده شده است و نیاسینامید برای جلوگیری از انتقال ملانین از ملانوسیت به کراتینوسیت . در این کرم از کلاژن دریایی نیز استفاده شده است.
لانگرهانس، ملانوسیت و مرکل، سلول های دندانه دار لایه فوقانی پوست هستند.
سلول ها به شکل های مختلفی در بدن وجود دارند مثلاً در این شکل می بینید که سلول های عصبی شبیه عقرب هستند سلول های گلبول قرمز و گلبول سفید هر دو کروی ولی با رنگ های مختلف هستند و سلول های استخوان شبیه عنکبوت هستند. در داخل پوست سلول هایی مثل ملانوسیت و کراتینوسیت وجود دارد. ملانوسیت ها شبیه هشت پا هستند.
ساختار پوست را می توان به دیوارهای آجری تشبیه کرد که در آن کورنئوسایت ها آجر و ترکیبات چربی لیپیدها، ملات سیمانی این دیوار را تشکیل می دهند. سلول های مرده و لایه شاخی، بخش مرده اپیدرم هستند و سایر لایه ها از جمله لایه شفاف، دانه دار، زایا بخش زنده اپیدرم را تشکیل می دهند. در اپیدرم زنده، لایه ای به نام لایه زایا وجود دارد که در آن کراتینوسیت ها و ملانوسیت ها وجود دارند. ملانوسیت ها، رنگدانه ملانین را وارد کراتینوسیت ها می کنند. در این شکل، سلول های لایه خاردار به صورت خاردار نمایش داده شده تا به خوبی در ذهن بماند. ولی در واقعیت به این شکل نیست. این شکل کاملا شماتیک می باشد. به همین منظور، سلول های لایه دانه دار به صورت نقطه نقطه و دانه دار نشان داده شده است.
ملانوسیت و ملانین در لایه زایای اپیدرم پوست
مواد اولیه ملانين در دستگاه گلژي توليد مي شود. این مواد وارد ملانوزوم شده و ملانین در ملانوزوم تولید و حمل می شود. انگار که ملانوزوم یک کارگاه سیار است. ملانوسیت شبیه هشت پا است. همانطور که برخی سلولهای عصب شبیه عقرب و سلولهای استخوان شبیه عنکبوت است!
یکی از مکانیسم های محصولات روشن کننده آن است که دریچه های ورود رنگدانه های ملانین از ملانوسیت به کراتینوسیت را مسدود نگه دارند. این کار با مهار آنزیم تریپسین پوستی انجام می شود.
ملانوسیت ها، سلول های دندانه دار هستند که ملانین تولید می کنند و رنگدانه های ملانین تولید شده از طریق دندانه ها وارد کراتینوسیت های مجاور می شود
MSH علاوه بر رسپتور ملانوسیت روی رسپتور کراتینوسیت هم می نشیند و با کاهش سایتوکین های التهابی اثر ضدالتهابی و التیام بخشی دارد. با افزایش مولکولهای ترمیم کننده DNA باعث ترمیم DNA می شود
تنه مو یا شافت مو، آن بخشی از موست که از سطح پوست بیرون زده و دیده می شود. لایه شاخی یا استراتوم کورنئوم، ملانوسیت ها، غدد اکرینی عرق، غدد آپوکرینی عرق، بافت آدیپوز حاوی سلول های چربی، غدد سباسه یا سبابه، ماهیچه راست کننده یا ارکتور پیلی، بافت همبند با لایه سابکوتانوس یا زیرپوستی که به آن هیپودرم نیز گفته می شود. لایه درمیس یا درم، لایه اپیدرمیس یا اپیدرم در این شکل دیده می شوند.
سلول های مرکل در لایه زایای اپیدرم قرار گرفته و شباهت زیادی به ملانوسیت ها دارد. به طوری که به راحتی از ملانوسیت قابل تشخیص نیست (منبع: کتاب آکرمن، 1997) در این شکل ذرات میسنر (قرار گرفته در درم پاپیلار) و گیرنده های پاسینی که به شکل رشته های درهم پیچیده در اعماق درم هست و انتهای عصبی رافینی دیده می شود.
عصاره فعال دانه سویا ماده موثره بسیار مفیدی در روشن کردن پوست است. با مهار تریپسین های پوستی از انتقال ملانین از ملانوسیت به کراتینوسیت جلوگیری می کند
چلچراغ کابین مهمترین آیتم و پیشنیاز همه آموزش های پکیج اسکین کر است. همان طور که یک چلچراغ از تعدادی شاخه اصلی تشکیل شده و از هر شاخه چندین زیرشاخه منشعب می شود، در این آموزش نیز که چراغ راه اسکین تراپیستها، فیشیالیست ها و بیوتی تراپیست ها است و به عنوان مرجع توسط بسیاری از آن عزیزان استفاده می شود. مبانی کابین های پوستی در ده شاخه اصلی ارائه شده است. شاخه ها عبارتند از: 1- تعاریف و مبانی 2- برندشناسی محصولات کابین و سالنی 4- آنالیز و مشاوره، 5- پوست چرب و جوشدار، 6- پوست خشک و دهیدراته 7- لک و تیرگی پوست 8- جوانسازی 9- اکتیوشناسی و ترکیب شناسی محصولات سالنی کابین 1- آموزش هوم کر به زیباجویان.
• شاخه هفتم: لک و تیرگی پوست (30 دقیقه) – ملانوسیت و مهار ملانین سازی، محورهای درمان لک، لک و تیرگی در کابین
هشت پا تشبیهی است بر سلولهای ملانوسیت یا رنگدانه ساز پوست. همان سلولهایی که در اثر آفتاب فعال می شوند و لک و تیرگی پوست را ایجاد می کنند. برای درمان لک ابتدا باید نوع آن را بشناسیم: کک و مک، لک پیری، ملاسما، لک های ناشی از التهاب یا PIH تقسیم بندی انواع لک هستند. باید بدانیم لک چرا تشکیل می شود؟ به عبارت دیگر چرا سلولهای هشت پا مانند ملانوسیت به تولید ملانین تحریک می شوند. در مرحله بعدی باید با تدوین روتین های علمی بدون اینکه عارضه ایجاد کنیم، به درمان لک بپردازیم. درمان لک مستلزم صبر، شناخت دقیق اکتیوهای روشن کننده و محصولات ضدلک و روش صحیح به کارگیری تکنیک های روشن کردن پوست از جمله اسیدتراپی است.
سرفصلهای آموزش هشت پا- کارگاه لک به زبان ساده
• آشنایی با ملانوسیت ها و فرایند ملانین سازی
دانستن لایه های پوست و شناخت اجزاء کلیدی پوست و مو اولین درسی است که باید برای ورود به حیطه اسکین کر و اسکالپ یاد بگیرید. به همین علت مبحث آناتومی پوست و مو در دو سطح مقدماتی و تخصصی در این سایت آموزش داده شده است. بخش مقدماتی رایگان است و به صورت فایل ویدئویی در دسترس است برای دسترسی به مبحث مقدماتی آناتومی پوست و مو کافیست به بخش ویدئوهای رایگان مراجعه کنید. اما برای یک اسکین تراپیست و اسکالپ تراپیست حرفه ای، شناخت دقیق ساختار پوست و لایه های تشکیل دهنده آن و سلولهای کلیدی پوست از جمله کراتینوسیت ها، ملانوسیت ها، فیبروبلاست ها، پیوندهای سلولی، فعال و انفعالاتی که در پوست اتفاق می افتد تا یک مشکل پوستی بوجود آید و درمان شود بسیار مهم است. به همین علت یک آموزش تخصصی به آن اختصاص داده شده است که می توانید سرفصلهای آن را در این صفحه مشاهده کنید. تجربه شخصی من نشان داده، یادگیری این مبحث با روش مالتی مدیا یعنی فیلم آموزشی که همزمان اسلایدها جابجا می شود و توضیحات ارائه می شود بسیار سریعتر و کارآمد تر از یادگیری آن از روی کتاب است.
پیاز مو بخش پیازی شکل ریشه مو است. بخش میانی پیاز مو به سمت داخل فرو رفته و برآمدگی های درم را احاطه می کند.
بخش پیازی شکل ریشه مو را پیاز مو می گویند. بخش وسط پیاز مو به سمت داخل فرو رفته و درمال پاپیلا را احاطه می کند.
درمال پاپیلا حاوی مویرگ و رشته های عصبی بوده، مواد مغذی و اکسیژن توسط درمال پاپیلا جذب شده و برای ساخته شدن و رشد مو استفاده می شود. سلول های مو که با درمال پاپیلا تماس دارند، ماتریس مو نامیده می شوند. این سلول ها مسئول ساخت مو هستند. به عبارت دیگر، ماتریس مو، مواد مغذی و اکسیژن دریافتی از مویرگ های درمال پاپیلا را جذب نموده و موزایی می کند و برای تقسیم سلولی استفاده می کند. سلول های ملانوسیت که وظیفه ساخت ملانین مو را دارند، بخشی از ماتریس مو می باشند. شکل زیر، یک مدل بزرگنمایی شده از پیاز مو را نشان می دهد.
خطی که در قطر بزرگ بیضی پیاز مو رسم شده را خط بحرانی اوبر می نامند. این خط، مرز بین بخش بالایی و پایینی پیاز مو را تعیین می کند. بخش پایینی پیاز مو در واقع ماتریس مو می باشد که حاوی سلول های در حال تکثیر و متمایز نشده است. تقریباً همه تقسیمات سلولی در نیمه پایینی پیاز مو صورت می گیرد و تقریبا در نیمه بالایی پیاز مو، عمل تکثیر اتفاق نمی افتد.
مو در داخل کیسه های لوله مانندی به نام فولیکول تشکیل شده و از پوست سر بیرون می آورد.
فولیکول مو
دربرگیرنده دو غلاف در اطراف مو می باشد. غلاف داخلی (inner sheat) که مستقیماً روی تار مو قرار می گیرد و غلاف خارجی (outer sheat) که بر روی غلاف داخلی چسبیده است. هر فولیکول مو دارای بخش های اپیتلیال (epithelial) و مزانشیمال (mesenchymal) می باشد.
سلول های اپیتلیوم تقسیم می شوند و در بخش فوقانی، بخش های بالایی و دایم مو را به وجود می آورند؛ بخش های پشتی، عضله راست کننده مو (arrector pili muscle) را می سازند و بخش های پایینی، پیاز مو را به وجود می آورد. در این بخش ملانوسیت ها نیز قرار دارند که رنگدانه های مو را می سازند. این رنگدانه ها به سلول های مویی (trichocyte) تار مو انتقال می یابد.
به تازگی بایوپپتیدهایی ساخته شده که قادر به از بین بردن خطوط و چروکهای پوست هستند. پپتیدها، پروتئین های کوچکی هستند که بسیاری از مولکول های حیاتی بدن از جنس آن است. برخی پپتیدها، پیام رسان هستند. برخی در بدن گشت زنی می کنند و برای سلول ها تعیین تکلیف می کنند. مثلاً پپتیدی به نام فاکتور رشد هپاتوسیت وجود دارد که به فیبروبلاست دستور کلاژن سازی بیشتر را می دهد. یا پپتیدی به نام ملانوتروپین وجود دارد که ملانوسیت ها را برای کمتر یا بیشتر ساختن ملانین تحریک می کند. در این مقاله با پپتیدها بیشتر آشنا می شویم.
پپتید چیست؟
پتیدها پروتئین های خیلی کوچک یا مینی پروتئینها هستند. پروتئین ها ملکولهای بزرگی هستند که از اتصال تعداد زیادی اسید آمینه تشکیل شده اند. یک پروتئین می تواند از یک صد تا چندصدهزار اسیدآمینه تشکیل شده باشد. حال اگر تعداد این اسیدهای آمینه به چند عدد کاهش یاید، چیزی که باقی می ماند همان پپتید است.
بسیاری از ملکولهای حیاتی بدن پپتید هستند. برخی از پپتیدهای طبیعی مهم بدن که در دنیای آرایشی بهداشتی اهمیت دارند عبارتند از فاکتور رشد هپاتوسیت (1) ، فاکتور رشد انتقالی (2)، ملانوتروپین یا هورمون تحریک کننده ملانین (3). این پپتیدها می توانند در نقش پیام رسان عمل کنند. به این معنا که در درون بدن گشت زنی کنند و به سلول های مختلف بگویند که چه کار بکنند و چه کاری نکنند. مثلا فاکتور رشد هپاتوسیت می تواند به فیبروبلاست بگوید که کلاژن بیشتری بساز! یا مثلا ملانوتروپین می تواند به ملانوسیت بگوید که ملانین کمتری یا ملانین بیشتزی بساز!
در کنار لانگرهانس (Langerhans)، ملانوسیت (Melanocyte) در لایه اپیدرم (Epidermis) پوست یک سری سلول به نام مرکل (Merkel) وجود دارد که در واقع اینهاسلول هایی هستند که باعث می شوند لمس خفیف ادراک بشود یا توسط پوست احساس بشود.
پس سلول های مرکل (Merkel) گفتیم که روی فصل مشترک درم (Derma) و اپیدرم (Epidermis) قرار گرفته. خیلی هم شباهت زیادی با ملانوسیت ها (Melanocyte) دارد در واقع زیر میکروسکوپ تشخیص اینها از همدیگر خیلی سخت است.
حالا درست است اینجا با رنگ های متفاوت نشان داده شده است، ولی اینها را جفتش را به شکل سلول های دندانه دار می بینند و خیلی تشخیص دادن اینها از همدیگر آسان نیست.
در داخل فولیکول مو سه دسته سلول وجود دارد. سلولهای کراتینوسیت که مسئول کراتین سازی یا موزایی هستند. سلولهای ملانوسیت که مسئول ملانین سازی و مشکی بودن مو هستند و سلولهای فیبروبلاست که درمال پاپیلا را تشکیل میدهند. در اثر استرس، رادیکال های آزاد تولید می شود. رادیکال های آزاد برای تامین الکترون مورد نیاز خود به سلولهای کراتینوسیت حمله می کند و آنها را ازکار می اندازد. به این ترتیب موزایی متوقف می شود. همچنین به سلولهای ملانوسیت حمله می کنند و از غشا و هسته آن سلول الکترون می دزدند و سلول را از کار می اندازند. به این ترتیب سلولهای ملانین ساز از بین رفته و مو سفید می شود. همچنین با پروکسی کردن لیپیدهای غشاء سلولهای فیبروبلاست و ازکار انداختن آنها موجب کوچک شدن درمال پاپیلا و سست شدن استحکام مو به پوست سر می شود. همچنین با اثرگذاری روی سلولهای فیبروسیت پوست سایر نواحی بدن، کلاژن سازی و الاستین سازی را متوقف نموده و موجب پیرشدن پوست می شوند.
در این قسمت سلول های ملانوسیت (Melanocyte) را می بینید و سلول های کراتینوسیت (Keratinocyte) و در این قسمت برآمدگی این جا هم سلول هایی به اسم فیبروبلاست (Fibroblast) وجود دارد. خوب من الان این ها را برای شما بزرگ می کنم و به شما می گویم که استرس یکی یکی چه بلایی سر این سلول ها می آورد.
حال ببینیم یکی یکی این سلول ها چه هستند؟ اگر الکترونشان دزدیده بشود چه بلایی سر پوست می آید. اولین سلول، سلول کراتینوسیت است. این جایی که می بینید ماتریس پوست است. در ماتریس پوست دو نوع سلول وجود دارد سلول کراتینوسیت که این جا می بینید و سلول های ملانوسیت که همان طور که می بینید دندانه دار هستند.
کراتینوسیت ها مو می سازند، ملانوسیت ها ملانین مو را می سازند و در نتیجه اگر این رادیکال آزاد به سلول کراتینوسیت حمله کند چه اتفاقی می افتد؟ کراتین دیگر ساخته نمی شود، مو دیگر ساخته نمی شود. رادیکال آزاد به سلول ملانوسیت حمله کند چه اتفاقی می افتد؟ دیگر ملانین ساخته نمی شود. چرا؟ چون ملانوسیت دارد از بین می رود. وقتی ملانین تولید نشود، رنگدانه تولید نشود، موهای ما دیگر سیاه نیست، سفید خواهد شد. این است که می گوییم استرس باعث می شود که هم موها بریزد هم موها سفید بشود.
مشاهده مطلب به توالی خاصی از اسیدهای آمینه در یک پپتید یا یک پروتئین که مسئول اثربخشی خاصی است توالی فعال می گویند. مثلا هورمون تحریک کننده ملانوسیت که به آن ملانوتورپین می گویند یک تری دکا پپتید (پپتید 13 تایی) با توالی خاص است. ملانوستاتین (ماده آرایشی مهارکننده ملانین سازی) و کلارن (پپتید آرایشی تحریک کننده کلاژن سازی) از توالی فعال ملانوتروپین در مکتنیسم محصولاتشان استفاده می کنند. فایل اطلاعات فنی این دو محصول توسط احسان حسنانی ترجمه شده است. مشاهده مطلب
فلسفه لایه برداری – پیلینگ چیست و چرا انجام می شود؟
در لایه اپیدرم پوست، دو پدیده همیشه در حال انجام است: نوسازی سلولی و ریزش سلولی. نوسازی سلولی را کراتینیزاسیون می گوییم و ریزش سلولی را دسکواماسیون. سرعت نوسازی سلولی در یک پوست سالم برابر ریزش سلولی است یعنی به همان تعداد که از سطح پوست سلول مرده می ریزد، تقریبا به همان تعداد نیز سلول تازه در لایه زایای اپیدرم تولید می شود. این دو همواره در تعادل هستند. هرگاه این تعادل به هم بخورد. مثلا ریزش سلولی بیشتر شود، خود به خود نوسازی سلولی نیز افزایش می یابد تا جبران کند. در لایه برداری یه صورت کنترل شده و با استفاده از مواد لایه بردار، ریزش سلولی را افزایش می دهیم. به این ترتیب، پوست برای اینکه بتواند این آسیب را جبران کند شروع به سلولسازی می کند به این ترتیب، پوست شاداب تر و جوان تر می شود. لایه برداری همچنین باعث می شود تیرگی پوست برطرف شود زیرا رنگدانه های ملانین که قبلا دراعماق اپیدرم ساخته شده بودند و به لایه های بالایی مهاجرت کردند، از پوست زدوده می شود. با لایه برداری همچنین درب منافذ پوست باز می شود. هوا به داخل منافذ پوست جریان پیدا می کند و باکتری های بی هوازی، که در اثر مسدود شدن منافذ وانباشت چربی ایجاد شده بود از بین می روند. به این ترتیب لایه برداری هم موجب جوان سازی می شود، هم لک را کاهش می دهد و پوست را روشن می کند و هم باعث می شود که کومدون ها ای جوش های سرسفید و سرسیاه زدوده شوند.
درمان لک با کمک لایه برداری
لک در اثر چه عواملی تشکیل می شود؟
سلول های ملانوسیت ملانین تولید می کنند. این ملانین توسط کراتینوسیت ها مهاجرت می کند و روی لایه های فوقانی پوست قرار می گیرد. در واقع روی لایه شاخی سوار می شود. وقتی شما لایه برداری می کنید ملانینی که قبلا ساخته شده و الان روی سطح پوستتان قرار گرفته است از روی سطح پوست خارج می شود و به این ترتیب به روشن شدن پوست کمک می کند.
ملانوسیت سلولهایی هستند که مسئولیت ساخت رنگدانه های ملانین را در پوست و مو به عهده دارند.
ملانوسیت سلول هایی هستند که در بخش پایینی اپیدرم پوست قرار گرفته و مسئولیت ساخت رنگدانه های ملانین را به عهده دارند.
ملانین رنگدانه ای است که رنگ پوست و مو را تشکیل می دهد.
ملانوسیت های پوست
بعد از اینکه ملانین در ملانوسیت های اپیدرم پوست ساخته شد، به کراتینوسیت های اپیدرم منتقل می شود و رنگ طبیعی پوست را تشکیل می دهد.
ملانوسیت های پوست
ملانوسیت های مو
بعد از اینکه ملانین در ملانوسیت های فولیکول مو ساخته شد، به کراتینوسیت های پیاز مو منتقل می شود و رنگ طبیعی مو را تشکیل می دهد.
ملانوسیت های فولیکولار مو
در ملانوسیت، اندامکهایی به نام ملانوزوم (دانه های قرمز شکل فوق) وجود دارند که فرایند ملانین سازی در آن ها صورت می پذیرد.
ملانین چیست؟
ملانین رنگدانه اصلی پوست و مو است که در سلولهای ملانوسیت ساخته می شود.
Pheomelanin
رنگ طبیعی مو
اندازه بزرگ و تعداد بالا
تقریبا هیچ
مشکی
اندازه متوسط و تعداد بالا
خیلی کم Very little
قهوه ای
تعداد کم و اندازه کوچک
کم وبیش Some
بلوند
تقریبا هیچ
تعداد بالا و اندازه بزرگ
قرمز
تقریبا هیچ
تقریبا هیچ
خاکستری
ملانین در پوست
در اثر موجهه با پرتوهای فرابنفش آفتاب، فرایند ملانین سازی در پوست انسان آغاز شده و پوست برنزه می شود.
ملانین بخش عمده پرتوهای فرابنفش را جذب می کند به همین علت محافظ پوست به شمار می آید و در جلوگیری از سرطان پوست نقش مهمی دارد.
ملانوسیت های پوست در لایه بازالاپیدرم قرار گرفته اند.
سنتز ملانین در پوست از اسید آمینه تایروسین شروع شده و با کاتالیزگری تیروزیناز پس از عبور از DOPA و دوپاکینون، دو نوع رنگدانه به نام های یوملانین و فائوملانین تولید می شود.
ملانین سازی در پوست
در یک پوست سالم، مواجهه در برابر تابش آفتاب با عکس العمل برنزه شدن همراه است که در واقع یک مکانیسم دفاعی پوست است. در افراد حساس، تابش نور شدید آفتاب می تواند سبب بروز سرخی و آسیب دیدن پوست گردد. توان برنزه شدن بستگی به میزان تولید رنگدانه ملانین در ملانوسیت ها دارد. اشعه های نور در محدوده ماورای بنفش و مرئی می توانند سبب تحریک این سلول ها در تولید ملانین شوند.
4- مهاجرت ملانوزوم ها به نوکهای دندانه دار ملانوسیت
ملانین سازی در مو
معمولاً در طی روند زندگی رنگ مو تغییراتی را نشان می دهد. پس از دوره کودکی معمولاً رنگ مو تیره تر می گردد. با گذشت زمان و سپری شدن سن، خاکستری شدن رنگ مو آغاز می گردد، زمان بروز این حالت در افراد یکسان نیست. در یک موی خاکستری بخشی از رنگدانه ها وجود دارد و کاهش حضور بخشی دیگر، سبب می شود تا مو خاکستری رنگ به نظر برسد. در صورتی که تمامی مو عاری از رنگدانه شود، مو سفیدرنگ خواهد شد.
برخی افراد به طور ارثی فاقد آنزیم تیروزیناز می باشند، که همین امر سبب می گردد تا علی رغم وجود ملانوسیت ها، رنگدانه ای تشکیل نشود که به این عارضه زال تنی (albinism) گفته می شود.
پس از حدود سی سالگی، میزان ملانوسیت ها حدود 20-10% کاهش می یابد که این امر همراه با آغاز تغییر ویژگی های پوست و شروع پیری پوست است. این کاهش ملانوسیت ها سبب آغاز خاکستری شدن و سفید شدن مو می باشد.
گرایش به پوست روشن یا تیره در فرهنگ های مختلف فرق می کند. مثلاً خانم های آسیایی دوست دارند پوست روشن داشته باشند اما خانم های اروپایی برنزه بودن برایشان جذاب است. محصولات روشن کننده نه فقط برای روشن کردن پوست بلکه برای از بین بردن لک های پوست استفاده می شوند. هیدروکینون، آربوتین، کوجیک اسید از جمله ترکیبات روشن کننده پوست می باشند.
در مورد ویتامین سی بیشتر بدانیم
چای سبزچای سبز (Camellia sinensis)
دارای ترکیبات پلی فنلی با اثرات آنتی اکسیدان بسیار قوی می باشد عمده ترین ترکیبات پلی فنلی موجود در چای سبز اپی کاتشین گالات، گالاکتو کاتشین گالات، اپی گالو کاتشین گالات و اپی گالو کاتشین می باشد. بررسی ها نشان داده است که ترکیبات فنلی موچود در چای سبز سبب مهار تکثیر ملانوسیت ها می گردند.
هایپوپیگمنتیشن یا کاهش رنگدانه پوست؛ دلایل و روشهای بهبود
هایپوپیگمنتیشن به وضعیتی گفته میشود که در آن بخشی از پوست رنگپریدگی یا روشنتر شدن نسبت به نواحی اطراف پیدا میکند و این بهدلیل کاهش رنگدانه ملانین در پوست است. این حالت ممکن است در اثر التهاب، آسیبهای پوستی، برخی بیماریها مانند پیتیریازیس آلبا یا ویتیلیگو، مصرف داروهای خاص یا حتی عفونتهای قارچی ایجاد شود. لکهای ناشی از هایپوپیگمنتیشن معمولاً بدون خارش و درد هستند و بسته به علت زمینهای، ممکن است بهمرور زمان بهبود یابند یا نیاز به درمان تخصصی داشته باشند.
علت اصلی ایجاد هایپوپیگمنتیشن:
کاهش فعالیت یا آسیب به سلولهای ملانوسیت که مسئول تولید ملانین (رنگدانه پوست) هستند.
پروتئین ملانوتروپین در محصولات مراقبت از پوست و مو
ملانوتروپین، هورمون ملانین سازی و به عبارت دیگر هورمون تحریک کننده ملانوسیت است. این ماده طبیعی در برنزه شدن پوست نقش دارد. ملانوتروپین یک پپتید 13 تائی است که 7 پپتید 4 تا 10 مسئول فعالیت ملانوتروپ و 3 پپتید 11 تا 13 مسئول اثر ضد التهابی می باشند. آگونیست ها و آنتاگونیست های هورمون ملانوتروپین در این بخش توضیح داده شده است.
α-MSH (هورمون تحریک کننده ملانوسیت که به نام ملانوتروپین نیز معروف است) یک ماده طبیعی است که توسط بدن تولید می شود و در بسیاری از فعالیت های فیزیولوژیکی بدن مثل برنزه شدن پوست نقش دارد.
این هورمون همچنین دارای ویژگی های ضدالتهابی و ایمیونوسوپرِسیو (کاهش دهنده پاسخ های ایمنی بدن) می باشد. α-MSH بر روی رسپتور ملانوکورتین1 (MC1-R) متصل می شود. رسپتور (MC1-R) که در ملانوسیتها و کراتینوسیتها وجود دارد، رشته واکنشهای بیوشیمیایی مختلفی را راه اندازی می نماید.
تیروزیناز با تثبیت α-MSH بر روی رسپتور ویژه اش یعنی MC1-R تحریک می شود. تیروزیناز در اثر تحریک، اسید آمینه تایروسین را هیدروکسیل دار نموده و آن را به دی هیدروکسی فنیل آلانین (DOPA) تبدیل می کند. سپس واکنش اکسیداسیون DOPA و تبدیل آن به «DOPA – کوئینون» را کاتالیز می کند. مرحله نهایی سنتز ملانین در اندامک هایی به نام ملانوزوم در [سلول های] ملانوسیت انجام می شود. α-MSH یک پپتید سیزده تایی (تری-دکاپپتید ) با فرمول زیر است.
Melanotropin (α-MSH): Acetyl-Ser-Tyr-Ser-Met-Glu-His-Phe-Arg-Trp-Gly-Lys-Pro-Val-NH2
اثبات شده که توالی فعال α-MSH که مسئول فعالیت ملانوتروپ است، هفت پپتید 4 تا 10 می باشد.
در حالیه که سه پپتید 11 تا13 مسئول اثر ضدالتهابی است.
اتصال α-MSH (به عنوان یک لیگاند طبیعی و فیزیولوژیک) به رسپتور MC1بر روی سلول های ملانوسیت اولین مرحله در ملانین سازی و تشکیل رنگدانه است. با مسدود کردن رسپتور MC1می توان مسیر ملانین سازی درون سلولی را مهار نموده و از سنتز بیش از حد ملانین توسط ملانوسیت ها جلوگیری به عمل آورد. برای دستیابی به این مهم می توان از آنتاگونیست های α-MSH استفاده نمود.
آنتاگونیست و آگونیست های α-MSH
•
آنتاگونیست های α-MSH
در رقابت با این هورمون بر روی رسپتورهای
MC1-R
نشسته و جای آن را اشغال می کنند، به این ترتیب از سنتز ملانین جلوگیری می کنند.
The dermal papillae (DP) are small, nipple-like extensions of the dermis into the epidermis. = درمال پاپیلا، برآمدگی های درم به داخل اپیدرم
papillary layer = the first layer of dermis located beneath epidermis and above the reticular layer = لایه پاپیلاری = اولین لایه درم که زیر اپیردم و بالای درم رتیکولار قرار گرفته است
stratum spinosum layer of the epidermis that is located between stratum granulosum and stratum germinativum = استراتوم اسپینوزوم لایه ای از اپیدرم است که بین لایه دانه دار و بازال قرار گرفته است
epidermis
ایپدرم، روپوست
epidermis2
اپیدرمیس
papillary layer = the first layer of dermis located beneath epidermis and above the reticular layer
لایه پاپیلاری = اولین لایه درم که زیر اپیردم و بالای درم رتیکولار قرار گرفته است
stratum spinosum layer of the epidermis that is located between stratum granulosum and stratum germinativum
استراتوم اسپینوزوم لایه ای از اپیدرم است که بین لایه دانه دار و بازال قرار گرفته است
Pores may be clogged from dead skin cell buildup in the hair follicle = منافذ پوست ممکن است در اثر انباشت سلول مرده در فولیکول مو مسدود شده باشد
Combination dry skin may have noticeable follicles, pores, down the center of face = پوست ترکیبی مایل به خشک ممکن است فولیکولها و منافذ نسبتا بزرگ و قابل توجهی در بخش مرکزی وپایینی صورت داشته باشند
An extraction is a procedure in which comedones are removed from the follicle by manual manipulation = تخلیه به خارج کردن کومدون از فولیکول با روش دستی گفته می شود
An extraction is a procedure in which comedones are removed from the follicle by manual manipulation
تخلیه به خارج کردن کومدون از فولیکول با روش دستی گفته می شود
Combination dry skin may have noticeable follicles, pores, down the center of face
پوست ترکیبی مایل به خشک ممکن است فولیکولها و منافذ نسبتا بزرگ و قابل توجهی در بخش مرکزی وپایینی صورت داشته باشند
Pores may be clogged from dead skin cell buildup in the hair follicle
منافذ پوست ممکن است در اثر انباشت سلول مرده در فولیکول مو مسدود شده باشد
melanocytes, mature melanin-forming cell, especially in the skin = ملانوسیت، سلول های بالغ ملانین ساز
Melanocortin-1 Receptor (MC1R), also known as melanocyte-stimulating hormone receptor (MSHR) = رسپتور ملانوكورتین همچنین تحت نام گیرنده هورمونی تحریك شونده با ملانوسیت نامگذاری شده است.