آشنایی با پیری پوست

چکیده: تابش خورشید، دخانیات، الکل و تغذیه نامناسب 4 عامل بیرونی پیر شدن پوست است. اما بیش از 90 درصد پیری پوست به علت مواجهه با نور آفتاب اتفاق می افتد. برخی دانشمندان پیری پوست را به دو نوع ژنتیکی و نوری تقسیم بندی می کنند. افزایش رادیکال های آزاد، افزایش فعالیت آنزیم های تجزیه کننده پروتئین، کاهش فاکتورهای رشد و کاهش قدرت اتصال درم و اپیدرم از جمله عوامل پیری پوست می باشند.

نویسنده:

احسان حُسنانی مدرس اسکین کر و مراقبت از پوست
برای اطلاع از سرفصلهای پکیج آموزشی مراقبت از پوست و مو، کلمه پکیج را با واتسپ به شماره 09101971690 بفرستید.

چهار عامل خارجی تابش نور خورشید، استعمال دخانیات، مصرف الکل و تغذیه نامناسب به همراه عوامل داخلی (ویژگی های فردی) از مهمترین علل پیری پوست می باشند. باور بر این است که بیش از ۹۰ درصد از پیری پوست صورت ناشی از تابش نور خورشید است.

۹۰ درصد آثار پیری در اثر تماس با آفتاب ایجاد می شوند (photoaging)
۱۰ درصد بقیه آثار پیری مربوط به عوامل زیر است:

- سیگار کشیدن: کشیدن سیگار باعث ترشح آنزیم های شکل کننده پوست و ممانعت در خونرسانی می شود در ضمن حرکاتی از قبیل پک زدن باعث چروک شدن پوست می شود.
- حرکات ناموزون چهره: مثل حرکتهایی که به آنها عادت کرده ایم یا برخی نرمشهایی که به غلط به چهره داده می شود.
- ژنتیک
- افزایش سن: توجه به پوست قسمتهایی از بدن که با لباس پوشیده می شود نشان می دهد افزایش سن تاثیر زیادی بر چروک پوست ندارد، بلکه از آنجا که افراد مسن در طول عمر خود زمان بیشتری را در آفتاب سپری کرده اند پوست دست و صورتشان چروک شده و یا حتی حالت چرمی پیدا کرده است.
- تغذیه نامناسب: خوردن میوه و سبزیجات ، از پیری پوست جلوگیری می کند. نور UV با آسیب زدن به بافتهای الاستین و کلاژن پوست، همچنین ایجاد رادیکالهای آزاد در پوست باعث آسیب به آن می شود.

مشخصه های پوست پیر شده

صرفنظر از علتهای پیری پوست، از مشخصه های پوست پیر شده می توان به موارد زیر اشاره نمود:
مساحت فصل مشترک درم و اپیدرم کاهش یافته، نتیجتاً پوست شکننده تر شده و مواد غذایی کمتری بین لایه های درم و اپیدرم مبادله می شود.
نرخ نوسازی سلولی کاهش یافته، بنیه اپیدرم ضعیف شده ، زخمها دیرتر بهبود می یابند و پوسته ریزی غیر طبیعی مشاهده می شود. نتیجتاً پوست خشک و کدر به نظر می رسد.
کلاژن سازی کاهش یافته و نتیجتاً پوست چروک می شود.

فرایند پیری پوست

پیرشدن یک فرایند فیزیولوژیکی پیچیده است که خود را به شکل تغییرات مورفولوژیکی (ریخت شناسی) و کارکردی نشان می دهد.

پیرشدن پوست دو نوع است:

• پیرشدن در اثر گذشت زمان این نوع از پیری پوست در اثر گذشت زمان رخ می دهد و ژنتیک فردی در آن دخیل است.
• پیرشدن در اثر مواجهه با تابش ها علت اصلی این نوع پیری، مواجهه بیش از حد در برابر پرتوهای زیانبار آفتاب می باشد.

عوامل اصلی پیری پوست

افزایش رادیکال های آزاد:

رادیکال های آزاد تشنه الکترون هستند و برای فراهم کردن آن به ملکول های پایدار اطراف خود (مانند DNA ، لیپیدها و پروتئین های سلول) حمله می کنند. در حالت عادی در بدن یک سیستم آنتی اکسیدانی وجود دارد که رادیکال های آزاد را از بین می برد. اما هنگام سالخوردگی، این مکانیسم دفاعی کارایی خود را از دست می دهد.

در مورد رادیکالهای آزاد بیشتر بدانیم

افزایش فعالیت آنزیم های پروتئولیتیک (تجزیه پروتئین ها)

تجزیه پروتئین ها توسط آنزیم های ماتریس متالوپروتئیناز انجام می شود. این آنزیم ها مسئول تجزیه پروتئین های ساختاری پوست مثل کلاژن، لامینین ، فیبرونکتین و الاستین هستند. برای تضمین هم ایستایی پوست، فعالیت آنزیم های ماتریس متالوپروتئیناز (MMPs) باید به خوبی توسط پروتئین هایی که «مهارکننده های بافتی متالوپروتئینازها » ( TIMPs ) نام دارند تنظیم شود. از بین رفتن تعادل بین فعال سازی و مهار MMP ها نقش مهمی در پاتوفیزیولوژی پیری پوست دارند. کاهش میزان تولید TIMP و افزایش میزان تولید MMP هر دو موجب پیری پوست می شوند.

کاهش فاکتورهای رشد

فاکتور های رشد پپتیدهایی هستند که بدن آنها را تولید کرده و برای تعدیل فعالیت سلولی از آنها استفاده می کند. «فاکتور رشد تبدیلی » (TGF-b) در صنایع آرایشی اهمیت زیادی دارد زیرا نقش مهمی در تنظیم سنتز پروتئین های ماتریس برون سلولی دارد.

کاهش اتصال درم و اپیدرم

سلول برای ادامه حیات خود نیاز به یک ماتریس دارد تا جای خود را در آن محکم کند. متاسفانه فرایند پیری، موجب کاهش تولید رشته های سازنده این ماتریس و افزایش تخریب آنها می شود. این امر موجب تضعیف ساختار DEJ و پهن شدن آن می شود. این تغییرات ساختاری موجب کاهش مساحت در دسترس برای تبادل موادغذایی و تخلیه محصولات جانبی متابولیسم بین درم و اپیدرم می شود. در نتیجه نرخ نوسازی سلول ها در اپیدرم کاهش یافته و رادیکال های آزاد در اپیدرم تجمع می کنند. حفظ و ترمیم برهمکنش های سلول- ماتریس در فصل مشترک درم و اپیدرم موجب شادابی و جوانی پوست می شود.

• Aging
• پیری پوست

مطلب قبلی: مرطوب کننده

مطلب بعدی: چقدر کرم دور چشم

معادل انگلیسی اصطلاحات تخصصی این مطلب

1- چروک پوست = Wrinkle

Hyperpigmentation, wrinkles or sagging will all be present in the skin
لک، چروک یا افتادگی پوست ظاهر خواهند شد

Wrinkles may appear
چروک ها ممکن است تشکیل شوند

anti wrinkle ingredients
مواد ضدچروک

crows feet and wrinkles
چروک های صورت و ناحیه پنجه کلافی

fine wrinkles
چروک های ریز

wrinkles
چروک ها

2- هم ایستایی = Homeostasis

3- مواجهه بیش از حد = Overexposure

4- لامینین = Laminin

5- نوسازی سلولی = Cell Renewal

6- ماتریس برون سلولی = Extracellular Matrix

extracellular matrix
ماتریس برون سلولی

7- رادیکال های آزاد = Free Radicals

8- کارایی = Efficacy

efficacy
اثربخشی، کارآمد بودن

efficacy2
کارایی

9- فیزیولوژیک = Physiologic

10- مهارکننده = Inhibitor

Epidermal growth factor receptor inhibitors

مهارکننده‌های گیرنده فاکتور رشد اپیدرمال؛ داروهای ضدسرطان هدفمند که می‌توانند عوارض پوستی و مویی مانند فولیکولیت، خشکی پوست و تغییرات ساقه مو ایجاد کنند.

11- ممانعت = Inhibit

Epidermal growth factor receptor inhibitors

12- پوست خشک = Dry Skin

Combination dry skin may have noticeable follicles, pores, down the center of face
پوست ترکیبی مایل به خشک ممکن است فولیکولها و منافذ نسبتا بزرگ و قابل توجهی در بخش مرکزی وپایینی صورت داشته باشند