نیاسین آمید

نیاسینامید چیست؟

نیاسینامید یا نیکوتینامید یکی از دو شکل اصلی ویتامین B₃ است که در بدن به کوآنزیم‌های NAD⁺ و NADP⁺ تبدیل می‌شود و در بیش از ۴۰۰ واکنش آنزیمی شرکت دارد. این ترکیب محلول در آب، ضدالتهاب و آنتی‌اکسیدان است و در محصولات مراقبت پوست برای کاهش چربی، التهاب، لک و بهبود سد پوستی استفاده می‌شود.

نیاسینامید چگونه التهاب را کاهش می دهد؟

نیاسینامید با افزایش سطح NAD⁺ در سلول، تولید سیتوکین‌های التهابی اینترلوکین 1 و 6 را کاهش می‌دهد تا پاسخ التهابی و استرس اکسیداتیو متعادل شود. نتیجه آن کاهش قرمزی، ورم و تحریک در پوست است.

نیاسینامید چگونه به کاهش اندازه منافذ کمک می کند؟

نیاسینامید با فعال‌کردن مسیر NAD⁺/ATP در سلول‌های کراتینوسیت انرژی متابولیکی را بالا می‌برد، در نتیجه سنتز سرامید و اسیدهای چرب اپیدرمی افزایش یافته و سد پوستی سفت‌تر می‌شود؛ این سفتی بافت اطراف فولیکول باعث جمع‌تر دیده‌شدن منافذ می‌گردد. هم‌زمان، با مهار آنزیم تری‌گلیسرید لیپاز و کاهش التهاب سبوسیت‌ها ترشح چربی کمتر می‌شود، پس دهانهٔ منفذ کمتر منبسط می‌شود. افزون‌براین، خاصیت آنتی‌اکسیدانی نیاسینامید مانع آسیب UV به کلاژن اطراف منفذ می‌شود که در بلندمدت از شل‌شدن و بزرگ‌شدن آن جلوگیری می‌کند.  

نیاسینامید تا چند درصد ضدالتهاب است و از چند درصد به بعد محرک پوست؟

در غلظت‌های ۱ تا ۵٪ خاصیت ضدالتهاب، کاهش قرمزی و کنترل چربی دارد؛ از حدود بیش از ۷٪ احتمال تحریک، سوزش یا خارش در پوست‌های حساس افزایش می‌یابد، و در ۱۰٪ به بالا ممکن است موقتاً قرمزی و احساس گرما ایجاد کند. بنابراین محدودهٔ ایمن و مؤثر معمولاً ۳ تا ۵٪ است که هم ضدالتهاب محسوب می‌شود و هم تحریک کمی دارد.

نیاسینامید خوراکی هم داریم یا فقط موضعی؟

هر دو نوع وجود دارد؛ نیاسینامید خوراکی همان ویتامین B₃ است که در مکمل‌ها یا مولتی‌ویتامین‌ها به کار می‌رود و برای بهبود متابولیسم، پوست و اعصاب مفید است، اما در درمان پوستی اثرش به‌صورت غیرمستقیم و خفیف است. فرم موضعی با غلظت ۲ تا ۱۰٪ مستقیماً روی سلول‌های پوست اثر می‌گذارد و برای کنترل چربی، التهاب و لک مؤثرتر است.

 نیاسینامید (نیکوتینامید)

نکته مهم: امولیِنت باید بر اساس نوع پوست انتخاب شود. برای پوست چرب، نوع سبک و فاقد چربی؛ برای پوست خشک، نوع غلیظ با سرامید و برای پوست حساس، نوع بدون عطر و الکل مناسب‌تر است. نمونه پوستی که به امولینت نیاز دارد شرح مشکل یکی از مراجعین من سابقه پوست بسیار چرب و دارای جوش‌های فعال و فراوان داشت که پس از درمان، مشکل جوش و چربی کاملاً کنترل شد و حالا حدود یک تا دو سال از آن دوران می‌گذرد. در این مدت، پوستش به سمت خشکی پیش رفته و به‌تدریج روتین مراقبتی‌اش را از محصولات مخصوص پوست چرب به پوست نرمال تغییر داده‌ام. اکنون وضعیت کلی پوست نرمال است و از سرم نیاسینامید و هیالورونیک اسید نیز استفاده می‌کند، اما طی چند ماه اخیر، روی گونه‌هایش التهاب، قرمزی و گاهی پوسته‌ریزی مشاهده می‌شود، در حالی که سایر بخش‌های پوست کاملاً طبیعی است. من به او پیشنهاد دادم برای این نواحی، مرطوب‌کننده را تغییر دهد؛ اما در انتخاب بین «کرم اتوپیا اردن» و «کرم اوره اردن» مردد هستم و تفاوت دقیق بین این دو محصول را نمی‌دانم. پاسخ احسان حسنانی در مورد وضعیت فعلی این مراجع، به‌نظر می‌رسد که مصرف طولانی‌مدت محصولات مناسب پوست چرب موجب آسیب تدریجی به سد دفاعی پوست ایشان شده است؛ این آسیب به‌ویژه در ناحیه گونه‌ها مشهود است، به‌گونه‌ای که قرمزی و پوسته‌پوسته شدن در آن ناحیه دیده می‌شود. این وضعیت عمدتاً ناشی از درماتیت مرتبط با دهیدراته شدن پوست و حساسیت تجمعی است که به مرور زمان موجب ضعف عملکرد لایه محافظتی پوست شده است. در پاسخ به پرسش شما در خصوص استفاده از مرطوب‌کننده ناحیه گونه، بله، توصیه می‌شود از مرطوب‌کننده‌های مخصوص پوست حساس استفاده شود که حاوی امولیِنت‌هایی نظیر سرامیدها، اسیدهای چرب امگا و فسفولیپیدها باشند. همچنین ترکیبات ضدالتهاب نظیر بیزابولول و آلانتوئین می‌توانند به تسکین قرمزی و التهاب کمک نمایند. برای ایشان، روتینی با محصولات بسیار ملایم و فاقد مواد فعال تحریک‌زا توصیه می‌شود؛ از جمله، بهتر است فعلاً استفاده از سرم نیاسینامید قطع گردد. در ناحیه گونه‌ها می‌توان از مرطوب‌کننده‌های ترمیم‌کننده مانند «سیکالیفت درمالیفت» بهره گرفت و برای سایر نواحی صورت، استفاده از «رزالیفت درمالیفت» مناسب خواهد بود.

 در مورد فلاونوئیدها بیشتر بدانیم ضد لک های بر پایه کوجیک اسید (kojic acid) کوجیک اسید یک متابولیت قارچی است که از قارچ هایی مثل آسپرژیلوس و پنی سیلیوم استخراج می شود. این ماده به شکل گسترده ای به عنوان یک افزودنی غذایی برای پیشگیری از قهوه ای شدن مواد غذایی و افزایش قرمزی توت فرنگی های نارس و کال، مورد استفاده قرار می گیرد. کوجیک اسید با شلات کردن یون مس سبب مهار آنزیم تیروزیناز می گردد. این مواد در فرآورده های آرایشی برخی کشورها مانند ژاپن کاربرد گسترده ای دارد. اثرات آنتی بیوتیک و محافظتی این ماده به افزایش عمر عمر مفید فراورده های آرایشی بهداشتی کمک می کند. فرآورده های حاوی کوجیک اسید به مدت 1 تا 2 ماه (گاه حتی بیشتر) و با دوز دو بار در روز استفاده می شوند تا اثربخشی مناسب حاصل گردد. متأسفانه این ماده در برخی افراد ایجاد حساسیت های پوستی تماسی ایجاد می کند، به همین علت معمولاً فرآورده 1% آن به انواع 2% ترجیح داده می شود. مشتقاتی از این ماده با نفوذ پوستی بیشتر نیز تحت بررسی هستند. ضدلک و سفیدکننده های مهارکننده انتقال ملانوزوم ها ضدلک های بر پایه نیاسینامید در مورد این ویتامین پیشتر نیز مطالبی ارائه گردید. این ماده اثرات ضد التهابی، آنتی اکسیدان و تنظیم کننده سیستم ایمنی دارد. علاوه بر ویژگی های بیان شده، ثابت شده است که این ماده از انتقال ملانوزوم ها به کراتینوسیت ها، جلوگیری می کند. استفاده از فرآورده موضعی نیاسینامید 5%، دو بار در روز و به مدت 8 هفته و یا فرآورده 3.5% آن همراه با رتینیل پالمیتات، به شکل معنی داری سبب روشن شدن پوست می گردد. باید توجه داشت که این اثرات برگشت پذیر می باشند. ضد لک های بر پایه سویا مردم چین بر این باورند که کارگران شاغل به کار در مراکز فراوری سویا پوست های زیباتری دارند. در کراتینوسیت ها گیرنده ای به نام PAR-2 وجود دارد که با از بین بردن ملانوزوم ها، میزان آن ها را کنترل می کند. شیر سویا و مشتقات آن دارای انواعی از پروتئین است که با تحریک این گیرنده سبب کاهش ملانوزوم ها و اثرات روشن کنندگی می گردد. اثر این مواد در لک زایی پوست به دنبال تابش اشعه ماورای بنفش، به اثبات رسیده است. البته فرآیندهای حرارتی مانند پاستوریزه کردن، سبب تخریب ساختار مواد روشن کننده پوست می گردد.

1- اینترلوکین = Interleukin

2- سرامید = Ceramide

3- اکسیداتیو = Oxidative

4- نیاسینامید = Niacinamide

5- کاهش اندازه = Size Reduction

6- ویتامین B = Vitamin B

7- اسین = Escin

8- مهار آنزیم = Enzyme Inhibition

9- متابولیسم = Metabolism

10- کراتینوسیت = Keratinocytes

11- استرس = Stress

12- ضدالتهاب = Anti-Inflammation

13- اسیدهای چرب = Fatty Acids

14- موضعی = Topical