ترکیبات تشکیل دهنده عطر

ترکیبات تشکیل دهنده عطر

یک عطر عمدتا از سه بخش تشکیل شده است:
اسانس: بخش اصلی عطر را ماده معطر یا اسانس آن تشکیل می دهد. اسانس ها انواع طبیعی و سنتزی دارند. اسانس های طبیعی از گیاهان و حیوانات به دست می آیند. اما اسانس های سنتزی توسط انسان، در کارخانه ها ساخته می شود. روش ساخت اسانس های مصنوعی معمولا سنتز شیمیایی است.

ماده حامل: برای رقیق کردن اسانس از حامل ها یا حلّال ها استفاده می شود. رایجترین نوع حلال در عطرسازی الکل است. همراه با این الکل مقداری آب به عنوان ناخالصی وجود دارد. الکل باعث می شود که اسانس به خوبی پخش شود و از رشد میکروبها جلوگیری می کند.
مواد افزودنی: گاهی برای افزایش مرغوبیت عطرها، موادی به فرمولاسیون عطر اضافه می شود که نه در دسته بندی اسانس قرار می گیرد و نه ماده حامل است. به این ترکیبات افزودنی های عطر گفته می شود. آنتی اکسیدان ها و مواد رنگی که برای افزایش پایداری و برای جذابیت فیزیکی به عطرها اضافه می شوند دو نمونه از مواد افزودنی هستند.
از چه نوع الکلی باید در عطرسازی استفاده نمود؟
الکل مورد استفاده در عطرسازی، اتانول 95 درصد حجمی است. همانطور که می دانید الکل بوی خاصی دارد. به همین علت، در عطرسازی بهتر است از الکل بی بو شده استفاده شود. اما پروسه بی بو کردن الکل برای کسانی که می خوهند در منزل یا کارگاه های کوچک عطرسازی کنند، بسیار مشکل است. در کتاب هنر عطرسازی دکتر دارابی و همکاران، صفحه 62 توضیح داده شده که «یک راه بوزدایی الکل، استفاده از رزین های آروماتیک مثل بنزوئین است.»


احتمالا دغدغه آن دسته از خوانندگان محترمی که عطرسازی را به عنوان یک کسب و کار خانگی انتخاب کرده اند، آن است که بنزوئین را چگونه می توان تهیه کرد؟
یک روز برای تهیه بنزوئین به بازار ناصرخسرو تهران رفتم که در واقع مرکز شیمیایی فروشان تهران است. تقریبا از هر 10 نفر شیمیایی فروش ناصر خسرو، 9 نفر با شنیدن کلمه بنزوئین تعجب می کردند و فوری می گفتند نداریم. از آن نه های شلاقی که وقتی چیز کمیابی را دنبالش هستیم از کاسب ها می شنویم.
یک توضیح به دوستانی که با این بازار کمتر آشنایی دارند بدهم که به تعبیر من بازار شیمیایی فروشان ناصرخسرو چندین لایه است:
لایه اول فروشگاه هایی هستند که سر نبش هستند و به راحتی دیده می شوند.
لایه دوم فروشگاه هایی که در کوچه پس کوچه ها هستند و کمتر دیده می شوند ولی بالاخره با کمی جستجو می توان پیدایشان کرد.
لایه سوم در همان کوچه پس کوچه ها هستند ولی در طبقات بالا و زیر زمین پاساژها. معمولاً این افراد کم تر دیده می شوند.
کمی که بیشتر در این بازار رفت و آمد کنید و به دنبال یک ماده کمیاب سماجت به خرج می دهید، متوجه لایه چهارمی می شوید که در واقع لایه پنهان بازار است. این افراد معمولاً روی درب مغازه شان تابلوی بزرگی زده اند که «این واحد هیچ گونه فعالیت صنفی ندارد». دلیلش هم آن است که نمی خواهند مالیات بدهند. اما اگر مشتری دائمشان باشی یا کسی سفارشت را کرده باشد، درب مغازه شان را باز می کنند و در بی برقی با شما جلسه می گذارند. بنزوئین را با پرس و جوی فراوان از یکی از این افراد پیدا کردم. که البته بنزوئین مرغوبی هم نبود و قیمت بالایی هم داشت.


 

1- رزین ها = Resins

2- ماده معطر = Aromatic Agent

3- آنتی اکسیدان ها = Antioxidants

4- ناخالصی = Impurity

5- اسانس ها = Essences

6- افزودنی = Additive

7- عطرساز = Perfumer