حلالیت = Solubility 

تلگرام آرایشی بهداشتی تبلیغ کتاب شوینده ها

حلالیت = Solubility

نویسنده:

ehsan hosnani
گردآوری، ترجمه و نگارش: احسان حُسنانی


چکیده: معادل انگلیسی کلمه یا واژه حلالیت، Solubility می باشد.

حلالیت چیست؟


حلالیت = Solubility
limited solubility = حلالیت محدود
Solubility
solubility-in-water

واژه «حلالیت» در مقالات سایت احسان حسنانی

طبقه بندی مواد معطره گیاهان

طبقه بندی محصولات معطر گیاهان را می توان بر اساس مکانیزم جداسازی انجام داد. به محصولات استخراج نام عصاره و به محصولات تقطیر نام اسانس روغنی اطلاق می شود. | در مقاله طبقه بندی مواد معطره گیاهان از واژه حلالیت استفاده شده است.
- حلالیت (solubility) به محصولات معطر به دست آمده از روش استخراج که با مکانیسم حلالیت جداسازی شده اند نام عمومی « عصاره » اطلاق گردد. -فراریت (volotility) به محصولات معطر به دست آمده از روش تقطیر که با مکانیسم فراریت جداسازی شده اند نام عمومی «اسانس روغنی» گردد.
مشاهده مطلب

رنگ مو چیست؟

موهایتان زودتر از آنچه فکر می کردید سفید شده؟ آیا دوست دارید موهایتان را بعد از مدتها رنگ کنید و تنوعی به ظاهرتان بدهید؟ پس این مقاله را حتما بخوانید. | در مقاله رنگ مو چیست؟ از واژه حلالیت استفاده شده است.
رنگ های موقت یا رنگ موهای قابل آب کشی (color rinses) از اسیدهای با وزن ملکولی بالا یا رنگ های پراکنده شده (dispersed dyes) تهیه می شوند، که تمایل اندکی به مو دارند. می توان این مواد رنگی را با یک پلیمر کاتیونی به صورت کمپلکس درآورد. این کار حلالیت رنگ را کاهش می دهد و در مقابل تمایل جذبی آن به سطح مو را افزایش می دهد. برای پراکنده نمودن آن در پایه رنگ می توان از سورفکتانت استفاده نمود. این کمپلکس مانند روکشی روی سطح مو قرار می گیرد و مازاد آن را می توان پاک نمود. نیروهای پیوستگی بین این مواد با مو ضعیف است و با نخستین بار شستشو از سطح مو پاک می شوند.
این نوع رنگ موها مخلوطی از رنگ های مستقیم می باشند که تا حدود 6 تا 8 بار شامپو زدن، دوام دارند. این نوع رنگ ها معمولاً رنگ هایی با وزن ملکولی پایین می باشند که تنها به لایه های کوتیکول خارجی پوست نفوذ می یابند، بدون آنکه اتصال محکمی با پروتئین های مو برقرار سازند. رنگ های نیترو (Nitro-dyes) مهم ترین گروه از رنگ هایی هستند که در رنگ موهای نیمه دائمی کاربرد دارند. این رنگ های بدون بار الکتریکی (غیریونی) به سختی تحت تأثیر بارهای منفی سطح مو قرار می گیرند. در نتیجه، با توجه به این امر و همچنین کوچک نمودن جرم ملکولی خود، می توانند به کوتیکول مو نفوذ کنند. شستشوی مو این امکان را فراهم می سازد تا این مواد با توجه به حلالیت در آب، به تدریج از مو خارج شوند. این محصولات حاوی مخلوطی از رنگ های از پیش آماده است که باید برای حدود 30-20 دقیقه بر روی مو قرار گیرد. رنگ حاصل دوام و قدرت عمل بالایی ندارد، زیرا نه فرآیند روشن نمودن رنگ طبیعی مو اتفاق می افتد و نه تأثیری بر موهای خاکستری روی می دهد. 3- رنگ موهای دائمی (Permanent) این رنگدانه ها نیز همانند رنگدانه های نوع دوم، اندازه کوچکی دارند از این رو به داخل پولک مو نفوذ می کنند. با این تفاوت که با رنگدانه های طبیعی مو ترکیب شیمیایی تشکیل داده در اثر این ترکیب ملکولهای ریز تبدیل به ملکولهای درشت تری می شوند بنابراین در داخل مو محبوس گردیده و لذا اثرشان دائمی است.
مشاهده مطلب

محصولات لاغرکننده و ضدچاقی

اگر ماهواره می بینید حتما چپ و راست تبلیغ انواع و اقسام محصولات آرایشی بهداشتی و قرص های لاغر کننده را شنیده و دیده اید. | در مقاله محصولات لاغرکننده و ضدچاقی از واژه حلالیت استفاده شده است.
 محصولات لاغری بر پایه کافئین کافئین معروف ترین و پرکاربردترین ماده تحریک کننده لیپولیز و ماده موثره اصلی اکثر محصولات آرایشی بهداشتی لاغری و آنتی سلولیت است. استفاده از کافئین در فرمولاسیون های آرایشی بهداشتی مشکل است زیرا کافئین در آب محدودیت حلالیت دارد. به همین علت محصولات فرموله شده با کافئین معمولاً حاوی الکل می باشند که نکته مثبتی نیست زیرا الکل پوست را خشک می کند. از الکل برای حل کردن کافئین استفاده می شود.
مشاهده مطلب

آنالیز اسانس های روغنی

آنالیز اسانس های روغنی بسیار مشکل است. زیرا یک اسانس از صدها ترکیب تشکیل شده است.  | در مقاله آنالیز اسانس های روغنی از واژه حلالیت استفاده شده است.
 آنالیز اسانس های روغنی بسیار مشکل است. زیرا یک اسانس از صدها ترکیب تشکیل شده است. کروماتوگرفی گازی معمولا برای جداسازی ترکیبات فرار استفاده می شود. طیف سنجی جرمی، برای تعیین ساختار شیمیایی. مواد قطبیده و غیرقطبیده هر دو می توانند به عنوان فاز مایع ستون کروماتوگرافی استفاده شوند. ایزومرهای نوری در اسانس های روغنی به دو فرم راستگردان و چپ گردان و همچنین مخلوط آنها وجود دارد. روش کروماتوگرافی گازی، روشی بسیار عالی برای ارزیابی ترکیبات تشکیل دهنده اسانس های روغنیست. خروجی ستون کروماتوگرافی، از یک سمت به آشکارساز و از سمت دیگر برای ارزیابی توسط انسان هدایت می شود. به این ترتیب رایحه واقعی اسانس قابل تشخیص و ثبت است. روشهای کروماتوگرافی کروماتوگرافی نام عام روشهایی است که بوسیله انها دو یا چند ترکیب در یک مخلوط به طور فیزیکی و بوسیله توزیع متفاوت بین دو فاز از یکدیگر جدا می شوند. این دو فاز عبارتند از یک فاز ساکن که می تواند جامد یا مایع باشد و یک فاز متحرک که گاز یا مایع است و به طور مداوم در فاز ساکن جریان دارد. تفکیک اجزاء مخلوط اساساً نتیجه تمایل متفاوت آنها نسبت به فاز ساکن است. در کروماتوگرافی مایع (LC) فاز متحرک یک مایع است در حالی که در کروماتوگرافی گازی (GC) فاز متحرک یک گاز می باشد. کروماتوگرافی گاز – جامد (GSC) نوعی کروماتوگرافی است که در آن فاز ساکن جامد می باشد. در کروماتوگرافی گاز مایع (GLS)، فاز ساکن مایعی است که بر روی یک تکیه گاه جامد پخش شده است. کروماتوگرافی اولین بار در سال 1906 بوسیله یک گیاه شناس روسی به نام میشل توت کشف و نامگذاری شد. او سعی داشت رنگدانه های برگهای رنگین را بوسیله عبور دادن محلول عصاره آنها از یک ستون پرشده از ذرات گچ جذب کننده از یکدیگر جدا کند. هر رنگدانه با سرعت متفاوتی به طرف پایین ستون حرکت کرده از یکدیگر جدا شدند. اجزاء جداشده در طول ستون به صورت نوارهای رنگی به آسانی قابل تشخیص بودند. از این رو این روش، کروماتوگرافی به معنای کروما (رنگ) + گرافی (نوشتن) نامگذاری شد. کروماتوگرافی مایع – مایع (LLC) این روش در سال توسط مارتین و سینژ ابداع شد. آنها به جای یک ماده جاذب جامد، به عنوان فاز ساکن از مایعی استفاده کردند که روی سطح ماده جامدی پخش شده بود و با فاز مایع متحرک غیرقابل اختلاط بود. اجزاء و ترکیبهای موجود در مخلوط بسته به میزان حلالیت بین این دو فاز پخش می شوند. به خاطر ابداع این روش مارتین و سینژ در سال جایزه نوبل شیمی را دریافت کردند. کروماتوگرافی کاغذی (PC) در این روش تفکیک بر روی ورقه های کاغذ صافی صورت می گیرد. پی بردن به مزایای کروماتوگرافی مسطح سبب پیدایش کروماتوگرافی لایه نازک TLC شد. در این روش تفکیک بر روی لایه های نازکی از ماده جاذب پخش شده بر روی صفحات شیشه ای یا صفحات سخت دیگر انجام می شود. روش TLC از زمانی که استال در سال در این زمینه کارهای زیادی انجام داد متداول شد. برای بالا بردن قدرت تفکیک ترکیبهای یونی بوسیله PC یا TLC می توان میدانی الکتریکی در طول کاغذ یا صفحه ایجاد کرد. در این صورت روشهای حاصل به ترتیب الکتروفوز کاغذی و الکتروفوز لایه نازک نامیده می شود. کروماتوگرافی گازی (GC) این روش که اخیراً در بین سایر روشها بیشترین پیشرفت را کرده است ابتدا بوسیله مارتین و جیمز در سال معرفی شد. امروزه این روش پیچیده ترین و متداولترین روش به ویژه برای مخلوط گازها و مایعات و جامدات فرار (مثل روغنهای اسانسی) میباشد. حتی برای مخلوطهای بسیار پیچیده زمان جداسازی بوسیله GC اکنون در حدود چند دقیقه است. قدرت تفکیک بالا، سرعت عمل تجزیه و حساس بودن روش GC سبب شده است که این روش تقریباً در هر آزمایشگاه شیمی متداول و مرسوم باشد. در مورد کروماتوگرافی گازی بیشتر بدانیم
مشاهده مطلب

محصولات معطر گیاهی - آروماتیک های گیاهی

عصاره به محصولات استخراج گفته می شود كه بر اساس مكانیزم «حلالیت» جداسازی گردیده اند. | در مقاله محصولات معطر گیاهی - آروماتیک های گیاهی از واژه حلالیت استفاده شده است.
کنستانتره (Concrete) کنسانتره محصول استخراج مواد معطر از منابع گیاهی مانند برگها، پوست، گل‌ها و میوه‌هاست که استخراج توسط حلال هیدروکربنی انجام می‌شود. بعلت حلالیت کم کنسانتره استفاده از آنها محدود می‌باشد در بیشتر موارد کنسانتره به مقطر تبدیل می‌شود. مقطر (Absolute) بخش قابل حل در الکل از کنستانتره است که توسط استخراج با الکل از کنسانتره بدست می‌آید. مقطر، مایع و گاهی نیمه جامد است و از آن در عطرسازی استفاده می‌شود. رزین ها (Resinoids) مواد معطری هستند که با استخراج از مواد رزینی گیاه توسط حلال‌های هیدروکربنی بدست می‌آیند. تنتورها (Tinctures) محلول‌های الکلی هستند که در عطرسازی با خیساندن مواد معطر با الکل آنها را بدست می‌آورند این مواد می‌توانند از منبع حیوانی مانند عنبر و مشک یا از منبع گیاهی مانند صمغ‌ها باشند.
مشاهده مطلب

تولید محصولات معطر گیاهی

روش های جداسازی محصولات معطر گیاهان بر اساس مكانیزم جداسازی تقسیم بندی می شوند. | در مقاله تولید محصولات معطر گیاهی از واژه حلالیت استفاده شده است.
مشاهده مطلب

مراقبت از پوست کودک و نوزاد

پوست نوزادان و کودکان تفاوت زیادی با پوست نوجوانان و بزرگسالان دارد. پوست نوزاد از پوست فرد بالغ بسیار نازک تر بوده، کمتر شاخی شده، کم موتر است و رطوبت بیشتری دارد. ضخامت پوست، رطوبت پوست، میزان فعالیت غدد سبابه، توانایی پوست نوزاد برای مقابله با عفونت، تفاوت در سیستم ایمنی از جمله این تفاوت ها می باشند. بنابراین به مراقبت های خاصی نیاز دارد و محصولات آرایشی بهداشتی و مراقبت از پوست خاصی را می طلبد. | در مقاله مراقبت از پوست کودک و نوزاد از واژه حلالیت استفاده شده است.
استفاده از روغن های بچه نیز تأثیر مناسبی در پیشگیری از بروز ادرارسوختگی دارد. این روغن ها معمولاً متشکل از روغن های گیاهی، مشتقات لانولین و الکل ها و استرهای درشت ملکول، می باشند. در بسیاری از محصولات روغن بچه، از پارافین مایع با خلوص زیاد، کمی ماده خوشبوکننده و اندکی افزایش دهنده های حلالیت (solubilizer) نیز استفاده می شود. محصولات محافظت از پوست نوزاد از فرآورده های محافظ سنتی برای درمان ادرارسوختگی در کودکان، کرم ها و یا پمادهای حاوی روغن کرچک و زینک اکساید می باشند. زینک اکساید دارای اثرات خفیف ضدعفونی کنندگی، قابض و ضدالتهاب می باشد و در فرآورده های ادرارسوختگی در مقادیر 10-2 درصد به کار می رود. سایر موادی که در فرآورده های زینک اکساید به منظور اثرات پوشانندگی استفاده می شود شامل وازلین، روغن کرچک، موم زنبور عسل، لانولین، روغن سیلیکون و موم های پلی اتیلنی، می باشند. عصاره های گیاهی نیز در فرآورده های ضد ادرارسوختگی، مورد استفاده قرار می گیرد.
مشاهده مطلب

متیل سیکلو پنتا دینیل منگنز تری کربنیل یا MMT

برای افزایش عدد اکتان بنزین روش های گوناگونی وجود دارد که یکی از آنها ماده ای بر پایه منگنز به نام MMT است. | در مقاله متیل سیکلو پنتا دینیل منگنز تری کربنیل یا MMT از واژه حلالیت استفاده شده است.
3- هزینه آن برای جامعه خواص شیمیایی «MMT» «MMT» یک افزودنی چندکاره برای سوخت است که از سال برای بالا بردن عدد اکتان و بهبود احتراق در سوخت هایی همچون بنزین، گازوئیل، نفت کوره و سوخت توربین استفاده می شده است. «MMT» حاوی تقریبا درصد منگنز بوده و در غلظتهای بین 5 تا 20 ppm معادل منگنز در بنزین بدون سرب مصرف می شود. منگنزی که از اگزوز خودرو بیرون می آید مخلوطی است از سولفات، فسفات و مقدار کمی اکسید منگنز. «MMT» حلالیت کمی در آب دارد بطوریکه در دمای 25 درجه سانتی گراد تنها گرم از این ماده در یک لیتر آب حل می شود. «MMT» بر خلاف MTBE که به سهولت از بنزین جداشده و آبهای سطحی را آلوده می کند، تمایل کمی نسبت به آب دارد. «MMT» نسبت به نور بسیار حساس بوده و با نیمه عمر بسیار کوتاه 2 دقیقه، در اثر مواجهه با نور تجزیه شده و به اکسیدمنگنز و کربنات منگنز تبدیل می گردد (Ter Haar et al., 1975). در اثر استفاده از MMT در بنزین، انتشار مواد سمی و زیان آوری همچون بنزن، فرمالدهید، استالدهید، NOx ها و گازهای گلخانه ای کمتر از اگزوز اتومبیل کاهش می یابد (Lenane et al., 1994). مزیت MMT برای پالایشگاه ها افزودن تنها چند قطره MMT موجب بالا بردن عدد اکتان بنزین به میزان دو تا سه شماره می گردد. برای دستیابی به این مهم نیاز به افزودن حجم نسبتا زیادی (8 تا 10 درصد) از مواد آمیختنی مانند MTBE، اتانول یا ترکیبات آروماتیک یا استفاده از فرایندهای سخت می باشد. استفاده از MMT موجب صرفه جویی در مصرف انرژی در پالایشگاه ها می گردد و بازده تولید بنزین از یک بشکه نفت خام را افزایش می دهد (Lynam et al., 1999). هزینه MMT برای جامعه بر اساس گزارش سازمان بهداشت جهانی مهمترین منابع انتشار منگنز هوابرد به محیط صنایع ریخته گری ، صنایع فراوری منگنز آهنی ، احتراق سوخت های فسیلی و خاک حاوی منگنز هستند (WHO,1999). در مقاله ای پیش بینی شده است که اگر به تمام بنزین موجود در آمریکا، MMT (در حداکثر میزان مجازش یعنی mgMn/gal ) افزوده شود، غلظت منگنز هوابرد برحسب کل ذرات معلق حدود تا نانوگرم بر مترمکعب در مناطق شهری افزایش خواهد یافت (Pfeifer et al. 1994). غلظت منگنز در هوای نقاط مختلف جهان به طور متوسط نقاط دوردست 5/0 تا نانوگرم بر مترمکعب، در شهرهای خلوت و روستا ها از کمتر از تا نانوگرم بر مترمکعب و در شهرهای بزرگ و شلوغ که دور از منابع ذکرشده هستند بین 10 تا 70 نانوگرم بر مترمکعب می باشد که در این میانگین گیری نقاطی که نزدیک منابع اصلی مانند کارخانه های ریخته گری هستند لحاظ نشده است. در این نقاط غلظت منگنز در هوا به هزاران میلی گرم بر متر مکعب می رسد که با افزایش فاصله از منبع به سرعت کاهش می یابد (Stokes et al., 1988). در پژوهشی، میزان مواجهه دو قشر از جامعه (یکی رانندگان تاکسی که مرتب در معرض آلودگی هوای مرتبط با ترافیک خیابان هستند و یکی کارمندان ادارات که کمتر با این آلودگی ها سروکار دارند) با آلودگی منگنز در شهر تورانتو برای مدت یک هفته اندازه گیری و مقایسه شد. این مطالعه نشان داد که متوسط مواجهه 24 ساعته رانندگان تاکسی با منگنز نانوگرم منگنز بر مترمکعب برحسب کل ذرات معلق و این عدد در مورد کارمندان ادارات 13 بوده است (Riveros-Rosas et al., 1997). در مطالعات بعدی میزان مواجهه این افراد با منگنز برحسب بخش قابل تنفس اندازه گیری شد. زیرا بیشتر منگنز انتشار یافته در اثر احتراق MMT مرتبط با بخش قابل تنفس منگنز است. میزان مواجهه منگنز برای رانندگان تاکسی و برای کارمندان ادارات نانوگرم بر مترمکعب برحسب منگنز قابل تنفس اندازه گیری شد (Zayed et al., 1994). از آنجا که مقدار کمی (ppm تا ) منگنز معمولاً در بنزین استفاده می شود و از آنجا که تنها 15 درصد منگنز سوخته شده در موتور از اگزوز بیرون می آید، خاک کنار جاده در اثر منگنز موجود در MMT آلوده نمی شود. (Pfeifer et al. 1994) نتیجه گیری «MMT» به صرفه ترین جایگزین تترا اتیل سرب است. میزان مصرف آن بسیار پایین ( تا ppm معادل منگنز) است که این موضوع موجب صرفه جویی در هزینه و انرژی در پالایشگاه می گردد. «MMT» اکنون به مدت بیش از سال است که در شهر تورانتو کانادا به طور مداوم استفاده می شود. مطالعاتی که بر روی جمعیت گسترده ای از افراد این شهر انجام شده اند نشان داده اند که منگنز انشار یافته در اثر احتراق «MMT» بخش اندکی از کل منگنز موجود در محیط زیست را تشکیل می دهد. اثرات مخربی که «MMT» بر موتور خودرو وارد می کند نیز در مسافتهای بسیار زیاد (بیش از کیلومتر) پیموده شده با بنزین حاوی «MMT» بروز می کند. بنابراین هزینه ای که استفاده از این افزودنی به جامعه وارد می کند در مقایسه با دیگر افزودنی ها بسیار اندک است.
مشاهده مطلب

چکیده مقاله لاواند نوشته احسان حسنانی

طرح لاواند در دو مرحله شبیه سازی كامپیوتری و مطالعه آزمایشگاهی در مقیاس پایلوت انجام شد.  | در مقاله چکیده مقاله لاواند نوشته احسان حسنانی از واژه حلالیت استفاده شده است.
چکیده تولید عصاره های گیاهی جهت استفاده در صنایع داروسازی ، بهداشتی و آرایشی از دیر باز در کشورهای توسعه یافته صنعتی رواج داشته است .ولیکن متأسفانه اکثر موارد مورد استفاده در صنایع داخل کشور با هزینه بالای ارزی تا کنون وارد می گردیده است. در این راستا انجام تحقیقات تئوری وآزمایشگاهی برای تولید اسانس های مورد نیاز صنایع داخلی ضرورت دارد. لذا هدف عمده این طرح تحقیقاتی مطالعه در خصوص تولید یک اسانس پر مصرف صنایع بهداشتی وآرایشی کشورمی باشد. عصاره مورد نظر به صورت اسانس روغنی از گیاه خودرو و یاکشت شده لاواند (Lavender) که به میزان مورد نیاز در کشور وجود دارد، تولید می شود. این طرح تحقیقاتی در دو مرحله شبیه سازی کامپیوتری جهت بهینه سازی شرایط عملیاتی استخراج و متعاقباً تولید اسانس مورد نظردر مقیاس آزمایشگاهی بر اساس محاسبات تئوری انجام شده است. در مرحله مطالعه شبیه سازی و انجام آزمایش های اولیه با مقایسه دو روش استخراج با حلال و تقطیر با بخار آب ، با توجه به پارامتر کیفیت و درجه خلوص محصول در نهایت روش تقطیر با بخار آب انتخاب گردید.در دو مرحله فوق الذکر، راندمان استخراج وکیفیت محصول بر اساس پارامترهای مؤثرانتقال جرم وانرژی نظیر مدت زمان استخراج ، دبی خوراک و بخار آب ، حلالیت (solubility)، فراریت نسبی(relative volatility)، سطح تماس دو فازو پارامترهای موثر هیدرودینامیکی نظیر ابعاد هندسی ستون استخراج( طول وقطر)، سرعت عبور سیال از داخل ستون ، چگالی و ویسکوزیته مورد بررسی قرار گرفت. محصول حاصله از روش استخراج با حلال (محلول 70% اتانول در آب) مایعی به رنگ سبز متمایل به قهوه ای است که با خصوصیات عصاره هیدروگلیکولی اسطوخودوس (Lavender) مطابقت دارد. محصول روش تقطیر با بخار آب یک مایع شفاف دو فازی است که فاز اول شامل اجزاء قابل حل در آب است که بر اساس مکانیسم حلالیت جداسازی شده و فاز دوم یا به اصطلاح فاز روغنی غیر قابل حل در آب با مکانیسم فراریت جدا می شود. در راستای بررسی خصوصیات کیفی محصولات تولیدی از روشهای آنالیز فیزیکی - شیمیایی نظیر گازکروماتوگرافی (GC)، اندازه گیری عدد استری ومحاسبه استر موجود بر اساس لینالیل استات Linalyl acetate))، انــدازه گـیـری عـدد اسیـدی (acid value)، انـدازه گیـری حـلالیت در الکل ،اندازه گیری درجه چرخش نوری (optical rotation) ، اندازه گیری ضریب شکست نوری(refractive index) و چگالی (specific gravity) استفاده گردید. بر اساس نتایج تئوری وآزمایشگاهی به دست آمده در این طرح تحقیقاتی، تولید اسانس روغنی لاواند در مقیاس صنعتی امکان پذیر می باشد که البته بایستی از لحاظ پارامتر های اقتصادی مورد بررسی ومطالعه بیشتری قرارگیرد. متن کامل مقاله
مشاهده مطلب

آب از دیدگاه مهندسی شیمی

0 | در مقاله آب از دیدگاه مهندسی شیمی از واژه حلالیت استفاده شده است.
• مصارف انسانی آب مواردی از قبیل شست و شو، نظافت و آشامیدن هستند. منابع آب آب های زیرزمینی، آب های سطحی و آب های شور منابع مختلف آب در زمین هستند. آب های زیرزمینی مواد معلق کم و مواد آلی بسیار کمی دارند. آب چاه های خیلی عمیق، معمولا عاری از میکروب است اما آب چاه های کم عمق معمولاً آلوده به میکروب است. آب های سطحی زلال نیستند. آلودگی هایی مثل دترجنت ها، نفت و فلزات سنگین و همچنین میکروارگانیسم ها، این آب ها را آلوده کرده اند. در آب شور مقدار املاح بسیار زیاد و معمولاً بیشتر از ppm می باشد. آب یکی از مشهورترین حلال ها است. مواد قطبی و بسیاری از نمک ها در آب حل می شوند. در جدول زیر حلالیت بعضی از مواد معدنی در آب دیده می شود. مهمترین شاخص های آب عبارتند از: •  شاخص املاح محلول آب TDS, pH, EC
مشاهده مطلب

کتاب تصفیه آب دکتر امیری

کتاب اصول تصفیه آب تألیف دکتر محمد چالکش امیری مدت زیادیست به عنوان یک کتاب درسی در بسیاری از رشته ها از جمله مهندسی شیمی تدریس می شود. نسخه جدید آن که سرفصلهایش در یک درس سه واحدی برای ما تدریس شده بود قرار بود که به صورت کتاب دیگری منتشر شود. من به عنوان یکی از دانشجویان دکتر امیری شخصا شاهد بوده ام که چه زحمات زیادی بابت تهیه این کتاب کشیده شد. به نوبه خودم سعی کردم تاجایی که می توانم برای تالیف این کتاب به دکتر کمک کنم. تابستان سال 81 زمان زیادی را برای ویراستاری و صفحه نگاری این کتاب کردم. از خاطرات آن روزها بازی های جام جهانی 2002 کره جنوبی و ژاپن بود که صبح ها برگزار می شد و من در چاپخانه نشر ارکان مشغول اصلاح غلطهای املایی و ویرایش کتاب بودم تا این که در نهایت در پاییز سال 94 بالاخره کتاب وارد قفسه های کتاب فروشی گردید. از ویژگی های نگارش دکتر امیری ساده نویسی و سبک مفهومی کتاب هایشان است. به همین علت مطالعه این کتاب را به علاقه مندان توصیه می کنم. | در مقاله کتاب تصفیه آب دکتر امیری از واژه حلالیت استفاده شده است.
آب های سطحی زلال نیستند. آلودگی هایی مثل دترجنت ها، نفت و فلزات سنگین و همچنین میکروارگانیسم ها، این آب ها را آلوده کرده اند. در آب شور مقدار املاح بسیار زیاد و معمولاً بیشتر از ppm می باشد. آب یکی از مشهورترین حلال ها است. مواد قطبی و بسیاری از نمک ها در آب حل می شوند. در جدول زیر حلالیت بعضی از مواد معدنی در آب دیده می شود.
جدول حلالیت بعضی از مواد معدنی در آب •  مواد معلق، گازها و ناخالصی های یونی از مهمترین ناخالصی های آب هستند.
•  pH برای انعقادسازی موفقیت آمیز ماده منعقدکننده در زمان تزریق به آب باید فوراً پخش شود. pH محیط باید در محدوده ای باشد که رسوب ایجاد شده کمترین حلالیت را داشته باشد.
شکل زیر اثر pH روی حلالیت لخته های آلوم را نشان می دهد.
حلالیت سیلیکا در آب با دما زیاد می شود. به همین علت در نیروگاه ها که از بخار آب با فشار زیاد استفاده می کنند، نیاز به تصفیه آب برای کاهش سیلیکا بسیار زیاد هستند..
حلالیت گازها در آب را می توان با رابطه تعادلی هنری محاسبه نمود.
حلالیت گازها در دماهای مختلف را می توان از معادله کلوزیوس – کلاپیرون محاسبه نمود. آنتالپی انحلال یکی از پارامترهای این معادله است.
مشاهده مطلب

کروماتوگرافی گازی چیست؟

کروماتوگرافی گازی یکی از روشهای آنالیز اسانس های روغنی است که اساس آن بر جداسازی ترکیبات بر اساس مکانیزم حلالیت در گازهای حامل است. | در مقاله کروماتوگرافی گازی چیست؟ از واژه حلالیت استفاده شده است.
مشاهده مطلب

آلودگی گرمایی آب

| در مقاله آلودگی گرمایی آب از واژه حلالیت استفاده شده است.
 افزایش دمای آب موجب کاهش حلالیت اکسیژن، افزایش دمای بدن ماهی ها و افزایش مصرف اکسیژن توسط باکتری ها می شود. افزایش دمای بدن ماهی ها نیاز آن ها را به اکسیژن بیشتر می کند. همزمانی این نیاز با افزایش مصرف اکسیژن توسط باکتری ها و کاهش حلالیت اکسیژن در آب موجب خفگی و مرگ ماهی ها می شود.
مشاهده مطلب

مبانی شیمی

| در مقاله مبانی شیمی از واژه حلالیت استفاده شده است.
حلالیت چیست؟ حلالیت یا انحلال پذیری به بیشترین مقدار ماده ای که در یک دمای معین می تواند در حجم معینی از یک حلال حل شود، گفته می شود.
مشاهده مطلب

حلالیت چیست؟

به تمایل یک ماده برای آمیزش با ماده دیگر، حلالیت گفته می شود. | در مقاله حلالیت چیست؟ از واژه حلالیت استفاده شده است.
 تعریف حلالیت حلالیت به تمایل یک ماده برای آمیزش با ماده دیگر و تشکیل یک محلول یکنواخت گفته می شود. ویژگی های فیزیکوشیمیایی ماده حل شونده و ماده حلال، تعیین کننده میزان حلالیت است.
مشاهده مطلب

فرایند عصاره گیری یا استخراج

استخراج به روش جداسازی بر اساس مکانیزم حلالیت گفته می شود. استخراج یکی از مباحث عملیات واحد در مهندسی شیمی است که می تواند جداسازی مایع از مایع یا جداسازی فاز جامد از مایع باشد. در مبحث جداسازی عصاره از گیاهان، استخراج به روش هایی گفته می شود که در آن مواد مؤثره گیاه با مکانیزم حلالیت توسط یک حلال از گیاه جدا می شوند. این حلال می تواند غیر فرار یا فرار باشد. روغن ها و چربی ها از حلال های غیرفرار و گاز بوتان و گاز کربنیک از حلال های فرار به شمار می آیند. | در مقاله فرایند عصاره گیری یا استخراج از واژه حلالیت استفاده شده است.
Ref: PHYTOCHEMICAL EXTRACTION, slideshare استخراج با گازکربنیک گازکربنیک در فشار زیاد و نقطه بحرانی حلالیت بسیار زیادی دارد که با استفاده از تکنیکهای مناسب و در فشار و دماهای مختلف می توان از این خاصیت برای اسانس گیری استفاده نمود مزیت این روش در مقایسه با سایر روشها آن است که به هیچ وجه باعث تجزیه و هیدرولیز ترکیبات مختلف اسانس روغنی نمی گردد به علاوه بسیاری از ترکیبات که با روشهای دیگر قابل جداسازی نیستند با این روش جداسازی می گردد. دستگاه استخراج با CO2 طوری طراحی می گردد که بتواند حداکثر تا فشار bar300 و دمای 200 درجه سانتی گراد را تحمل کند(هر چند این کار در دمای 20 درجه و فشار 55 بار انجام می گیرد) گازکربنیک مایع پس از عبور از گیاه و جداسازی اجزاء قابل حل در CO2 وارد ظرفی می شود که باعث تبخیر CO2 گردیده و عصاره را بر جای می گذارد. با توجه به آنکه گازکربنیک مایع یک حلال لیپوفیل است ترکیبات قطبی در آن نامحلول هستند.
مشاهده مطلب

اسانس گیری با روش تقطیر

تقطیر یکی از مهمترین روش های جداسازی است که اساس آن بر توزیع اجزاء بین دو فاز است. وقتی مکانیزم جداسازی در فرآیندی فراریت باشد، به آن روش تقطیر گفته می شود. اسانس روغنی گیاهان با مکانیزم فراریت و با روش تقطیر از گیاهان جدا می شود. تقطیر همچنین یکی از مباحث عملیات واحد در مهندسی شیمی است که در آن مواد با دمای جوش متفاوت توسط این فرآیند فیزیکی از هم جداسازی می شوند. تقطیر در فشار محیط، تقطیر با بخار آب، تقطیر در خلأ و تقطیر در فشار روش های مختلف تقطیر می باشند. تقطیر مداوم و تقطیر جزء به جزء نام دو روش مختلف تقطیر در عملیات پالایش نفت می باشند. | در مقاله اسانس گیری با روش تقطیر از واژه حلالیت استفاده شده است.
اسانس گیری از گیاه با روش تقطیر با بخار آب در مواردی که تخریب حرارتی گیاه یا هیدرولیز شدن اجزاء استری در آب مسأله است اجزاء معطر این گیاهان با استفاده از مکانیسم حلالیت ( روش شستشو یا استخراج با حلال) جداسازی می گردد.
مشاهده مطلب

اکتیو آرایشی، آنتی سلولیت، آدیپورگیولین

آدیپورگولین ، آمیزه اسپارتیم، کافئین، فورسکولین و جنیستئین به صورت وکتور شده است. ویژگی ها: قطر ران ها را کاهش می دهد. ظاهر پوست پرتقالی و سلولیت شده پوست را بهبود می بخشد. ؛ مکانیسم: مهار چربی سازی و لیپوژنسیس با کلک زدن به رسپتورهای Glut-4، افزایش دهنده لیپولیز با تحریک هیدرولیز و تخلیه تری گلیسیریدها | در مقاله اکتیو آرایشی، آنتی سلولیت، آدیپورگیولین از واژه حلالیت استفاده شده است.
فرمول گستره کافئین کافئین در کنار مشکلات عدیده ای همچون محدودیت حلالیت که برای به کارگیری در فرمولاسیون دارد، اثربخشی محدودی نیز دارد. چرا که کافئین فقط در مهار آنزیم «فسفو دی استراز» موثر است. راه حلی که لوکاس مایر برای سلولیت ابداع کرده چیزی فراتر از کافئین است.
مشاهده مطلب

برند آرایشی بهداشتی بلیتا و ویتکس

بلیتا ویتکس نام برند بلاروسی محصولات آرایشی بهداشتی است که در ایران توسط سیستم بازاریابی شبکه ای به فروش می رسد. بی اند وی یک شریک تجاری ایتالیایی دارد. | در مقاله برند آرایشی بهداشتی بلیتا و ویتکس از واژه حلالیت استفاده شده است.
نکات تکمیلی در مورد برند بلیتا ویتکس تکنولوژی نانوسامی چیست؟ کوآنزیم کیوتن1 یا یوبیکینون2 در تمام سلول های بدن یافت می شود و علاوه بر نقش مهمی که به عنوان حامل انرژی در میتوکندری دارد، نقش اساسی دیگری نیز در عملکرد سلول به عنوان آنتی اکسیدان3 دارد. به این ترتیب که رادیکال های آزاد را زدوده و اثر آنتی اکسیدانی ویتامین E را تقویت می کند. متأسفانه کیوتن را نمی توان به راحتی در فرمولاسیون های آرایشی بهداشتی استفاده نمود. این ماده مشکل حلالیت دارد. نه آبدوست است و نه چربی دوست! فرمولاسیون را با محدودیت مواجه نموده و اثربخشی آن را کاهش می دهد. در آب و روغن به خوبی حل نمی شود و زیست دسترس پذیری4 کمی دارد. در دمای محیط متبلور شده و با گذشت زمان رسوب می کند. به همین علت، شرکت ها برای این که بتوانند از کیوتن در محصولات آرایشی بهداشتی استفاده کنند، این ترکیب را با استفاده از حامل های فسفولیپیدی5 غلاف پوشانی6 یا کپسوله می نمایند.
مشاهده مطلب

سورفکتانت ها: تئوری شوینده ها

اگرچه مواد شوینده معمولاً با روش های آزمون و خطا فرمول بندی می شوند و با استفاده از تئوری نمی توان بسیاری از مشکلات را حل کرد، اما با این حال برای درک بهتر عملکرد شوینده ها، دانستن تئوری شوینده ها کمک زیادی می کند. پدیده جذب، کشش سطحی، پدیده میسل، خیس کنندگی شوینده، پراکنده سازی، کف کنندگی و امولسیون کنندگی شوینده ها از خواصی هستند که رفتار یک شوینده را توجیه می کنند. | در مقاله سورفکتانت ها: تئوری شوینده ها از واژه حلالیت استفاده شده است.
جذب بر روی سطوح است که به مولکول های شوینده، اثراتی همچون کف کنندگی، مرطوب کنندگی، امولسیون کنندگی، پخش کنندگی (دیسپرس کنندگی) ذرات جامد و شویندگی را می دهد و خواص میسل است که خواص محلول و توده ایی مولکول های شوینده نظیر ویسکوزیته و حلالیت را ایجاد می کند.
مشاهده مطلب

سورفکتانت ها: دسته بندی شوینده ها

شوینده ها یا سورفکتانت ها را به روش های مختلفی دسته بندی می کنند. بر اساس ساختار شیمیایی، سورفکتانت ها به چهار دسته آنیونی، غیریونی، کاتیونی و آمفوتری طبقه بندی می شوند. | در مقاله سورفکتانت ها: دسته بندی شوینده ها از واژه حلالیت استفاده شده است.
3- اگر گروه آبگریز، یک زنجیره آلکیلی باشد، بهترین خواص شویندگی در محلول آبکی و در محدوده زنجیره های هیدروکربنی C10-C18 خواهد بود. زنجیره های آلکیلی بدون شاخه باعث افزایش ویسکوزیته و دارای خاصیت تجزیه پذیری زیستی بهتر و حلالیت کمتر نسبت به شوینده هایی هستند که زنجیره آن ها به صورت شاخه دار و یا حاوی حلقه است.
4- وجود بیش از یک گروه آبدوست در یک مولکول شوینده موجب افزایش حلالیت و تغییر طول ایده آل قسمت آبگریز به تعداد کربن های بیشتری می شود (طول شاخه آبگریز می تواند از مقدار اپتیمم ذکر شده فراتر رود).
5- اگر مولکول شوینده بتواند با اتیلن اکسید واکنش دهد، میزان حلالیت آن نسبت به مولکول اولیه در آب افزایش می یابد. اتیلن اکسید بیشتر، میزان این حلالیت را افزایش می دهد.
مشاهده مطلب

سورفکتانت ها: میسل چیست؟

میسل ها توده های کروی هستند که قسمت درونی آن ها هیدروکربنی است. غلظتی از شوینده که در آن اولین میسل ها تشکیل می شوند، غلظت بحرانی میسل نام دارد. اندازه میسل با کمیتی به نام عدد تجمع اندازه گیری می شود. | در مقاله سورفکتانت ها: میسل چیست؟ از واژه حلالیت استفاده شده است.
1- حلالیت روغن ها و هیدروکربن های آبی در محلول های آبکی.
2- ویسکوزیته اندازه میسل به وسیله عدد تجمع اندازه گیری می شود که این عدد بیانگر تعداد مولکولهای ماده شوینده شرکت کرده در یک میسل است (جدول 101). چندین نکته جالب توجه در این جدول وجود ارد. اول از همه اینکه بر خلاف انوع آنیونی و کاتیونی، شوینده های غیریونی میسل های بسیار بزرگتری تشکیل می دهند. ممکن است تصور کنید خواصی مانند ویسکوزیته یا حلالیت که به اندازه میسل وابسته است، دلیلی بر وجود این میسل های بزرگ شوینده های غیرینی باشد. در عمل نیز همین طور است زیرا شوینده های غیریونی در حل کردن روغن های هیدروکربنی بسیار کارآمد هستند.
هنگامی که غلظت از این حد افزایش یابد (که بسیاری از شوینده ها نیز در این غلظت های بالا تولید و فروخته می شوند) مثلاً 25 % برای مایعات شوینده فعال و 15 % برای شامپوها، محلول حاصل رفتارهای عجیبی از نظر حلالیت و ویسکوزیته از خود نشان می دهد. علت تغییر شکل میسل ها به دلیل کاهش فضای آزاد برای آن ها است.
2- CMC شوینده های غیریونی و آمفوتری با افزایش الکترولیت به آن ها، چندان تغییر نمی کند. (اثر افزودن ترکیبات آلی بستگی به میزان حلالیت آن ها دارد).
مشاهده مطلب

سورفکتانت ها: حلالیت شوینده ها

معمولاً حلالیت مولکول های شوینده در آب با افزایش دما افزایش می یابد و معمولاً در دمای خاصی میزان حلالیت به شکل چشمگیری افزایش می یابد که به آن دما نقطه کرافت می گویند. توجه داشته باشیم که برخی شوینده ها از این قانون تبعیت نمی کنند. یعنی با افزایش دما، حلالیتشان کاهش می یابد. کاهش نقطه کرافت باعث افزایش تولید میسل می شود. | در مقاله سورفکتانت ها: حلالیت شوینده ها از واژه حلالیت استفاده شده است.
 حلالیت مولکول های شوینده در محلول های آبکی با افزایش دما زیادتر می شود (به جز استثنائاتی در مورد برخی از شوینده های غیریونی اتوکسیله شده). شکل 1-6 اثر تغییرات دما بر روی میزان حلالیت سدیم دودسیل سولفات را نشان می دهد.
شکل 1-6 نقطه Kraft در یک دمای خاصی میزان حلالیت به صورت چشم گیری افزایش می یابد که این دما به نقطه Kraft مشهور است. این مورد برای کسانی که به طور عملی با مواد شوینده سر و کار دارند بسیار حائز اهمیت است. زیرا امکان ساخت محلول های غلیظ در بالاتر از این نقطه امکان پذیر می باشد. از این رو اگر این دما کمتر از دمای محیط باشد، بسیار مطلب تر خواهد بود. نقطه Kraft دمایی است که بالاتر از تشکیل میسل ها قرار دارد. حلالیت شوینده های غیریونی بر پایه اتیلن اکسید، با افزایش دما کاهش می یابد. نقطه مذکور برای این دسته از شوینده ها یک نقطه تئوری و در دمایی کمتر از صفر درجه می باشد. شوینده های غیریونی اتوکسیله شده ایی که زنجیره آبگریز بزرگی داشته باشند، دارای نقطه Kraft بالاتر از صفر درجه هستند.
نقطه Kraft و حلالیت شوینده های آنیونی به وسیله یون مخالف (کانتریون)، مشخص می گردد. نمک های سدیمی اسیدهای چرب، دارای نقاط Kraft بالاتری نسبت به انواع پتاسیمی آن ها هستند ولی این حالت برای دودسیل سولفات ها بر عکس است. این نقطه در حالتی که نمک کلسیمی اسید چرب با نک سدیمی مقایسه شود، بسیار بالاتر خواهد بود زیرا تمایل انواع کلسیمی جهت ایجاد میسل کمتر از انواع سدیمی است.
بنابراین آبهای سخت (حاوی یون کلسیم) حلالیت صابون ها را کاهش می دهند. به علارت دیگر نمک های کلسیمی اکثر شوینده ها، حلالیت زیادتری در محلول های هیدروکربنی دارد.
1- وارد کردن گروه های اتوکسی به مولکول دودسیل سولفات، باعث افزایش حلالیت می شود (اما افزایش تعداد گروه های EO باعث کاهش CMC نمی شود).
مشاهده مطلب

سورفکتانت ها: خیس کنندگی شوینده ها

وقتی قطره آب روی سطحی قرار می گیرد دو حالت پیش می آید: یا روی آن سطح پخش می شود و یا این که شکل قطره محفوظ می ماند. اگر پخش شود، می گوییم سطح خیس شده و اگر شکل قطره محفوظ بماند، آن سطح خیس نشده است. کاهش کشش سطحی آب در اثر افزودن یک ماده شوینده یا سورفکتانت می تواند یک محلول غیرمرطوب کننده را به یک محلول مرطوب کننده تبدیل کند. بین ساختار شیمیایی و مرطوب کنندگی ارتباطاتی وجود دارد که در این قسمت توضیح داده شده است. یکی از عملکردهای ماده شوینده، سوسپانسیون کردن ذرات جامد در یک مایع مثل آب است. به این فرآیند disperse کردن می گویند. تئوری DLVO پایداری سوسپانسیون ها را توجیه می کند. | در مقاله سورفکتانت ها: خیس کنندگی شوینده ها از واژه حلالیت استفاده شده است.
• افزایش دما، قدرت مرطوب کنندگی را کاهش می دهد. زیرا حلالیت افزایش یافته و جذب را کاهش می دهد. اما این مورد برای انواع غیرقطبی اتوکسیله شده صادق نیست.
مشاهده مطلب

سورفکتانت ها: کف کنندگی شوینده ها

کف از حباب های گاز با دیوارهای نازک از مایع ساخته شده که ساختاری سه بعدی دارد. مایع از دیواره ها به وسیله نیروی گرانش به محل اتصال کشیده می شود. شوینده ها با اثر بر خواص الکترواستاتیکی، ویسکوزیته سطح، ویسکوزیته کل و الاستیسیته فیلم می توانند موجب افزایش میزان کف شوند. روابط بین کف کنندگی و ساختار شیمیایی یک ماده شوینده در این مبحث توضیح داده شده است. | در مقاله سورفکتانت ها: کف کنندگی شوینده ها از واژه حلالیت استفاده شده است.
5- افزایش یافتن طول زنیره آبگریز در یک سری همولوگ، باعث افزایش میزان کف تا یک مقدار حداکثر می شود. زنجیره آبگریز بلندتر باعث کاهش بیشتر کشش سطحی و در نتیجه افزایش میزان کف خواهد شد. این امر در شرایطی است که با افزایش طول این زنجیر، حلالیت مولکول مربوطه به سرعت کاهش می یابد.
7- اثر دما بر روی قابلیت کف کنندگی همانند اثر دما بر روی حلالیت مولکول شوینده است. بنابراین شوینده های آنیونی با افزایش دما بیشتر کف می کنند. در حالی که میزان کف کنندگی انواع غیریونی کاهش می یابد.
مشاهده مطلب

سورفکتانت ها: امولسیون کنندگی شوینده ها

وقتی یک ماده نامحلول مثل روغن به آب حاوی شوینده اضافه می شود، احتمال تشکیل امولسیون وجود دارد. این امولسیون می تواند روغن در آب یا آب در روغن باشد. دو حالت دیگر هم ممکن است به وجود آید که یکی انحلال روغن در آب و یا تشکیل میکروامولسیون ها است. پارامتر HLB ارتباط منطقی بین ساختار شوینده و امولسیون کنندگی آن را نشان می دهد. | در مقاله سورفکتانت ها: امولسیون کنندگی شوینده ها از واژه حلالیت استفاده شده است.
حلالیت و امولسیون ها اگر یک ترکیب نامحلول در آب (مانند روغن های هیدروکربنی) به محلول آبکی شوینده اضافه شود، احتمالات ذیل وجود دارد:
تشکیل امولسیون های روغن در آب (o/w) و آب در روغن (w/o): شوینده ها بسته به نوع ساختارشان بر روی سطح مابین روغن/آب جذب می شوند (شکل 1-10). هنگامی که شوینده حلالیت زیادتری در فاز یکپارچه داشته باشد، جذب خصلت پایدارکنندگی بسیار حائز اهمیت خواهد بود. این بدان معنی است که در امولسیون های آب در روغن، یک شوینده محلول در آب بسیار کارآمد بوده و در صورتی که امولسیون به صورت روغن در آب باشد، شوینده های محلول در روغن جهت ایجاد امولسیون کارایی بالاتری خواهند داشت.
در عمل مشخص گردیده است که مخلوطی از شوینده ها با حلالیت متفاوت، امولسیون های بهتری از نظر میزان پایداری ایجاد می کنند. بحث پیرامون میکروامولسیون در بخش 1-8-4 دلیل این امر را بیشتر روشن می کند.
عدد HLB دما اثر بسیار زیادی بر روی سیستم های امولسیونی ساخته شده با شوینده های غیریونی (اتوکسیله شده) دارد. افزایش دما باعث یک تغییر فاز از o/w به w/o می شود که این جابه جایی به دلیل کاهش حلالیت شوینده های غیریونی در آب در اثر افزایش دما می باشد. دمایی که در ان این تغیر فاز اتفاق می افتد به دمای تغیر فاز (PIT) شهرت یافته است.
حلالیت: افزایش حلالیت ترکیبات آلی نامحلول در آب، در محلول آبی یک شوینده، در اثر انحلال ترکیب آلی در میسل رخ می دهد. هرچند که ترکیب مذکور در قسمت داخلی میسل است، سطح خارجی میسل، بستگی به ساختار شیمیایی ماده شوینده و ماده آلی دارد. حضور مولکول های هم چیوند با شوینده ها ضروری است، هر چند که بر اساس مشاهدات حدس زده می شود اثرات حلالیت زیر نقطه CMC، در حضور گونه های شبه میسلی صورت می گیرد. این در حالی است که عموماً عمل حل کردن این ترکیبات در بالاتر از نقطه CMC انجام می شود. مقدار حلالیت هیدروکربن هاا و بقیه ترکیبات آلی نامحلول در آب با افزایش اندازه میسل افزایش می یابد. بنابراین گونه های غیریونی حلایت زیادتری نسبت به گونه های یونی ایجاد می کنند. همچنین افزایش طول زنجیره آبگریز شوینده باعث افزایش میزان قدرت حل کنندگی آن مولکول می شود. به وسیله افزودنی هایی با خصلت قطبیت بیشتر (مانند الکل های زنجیره بلند) ظاهر محلول شفافیت کمتری پیدا می کند. استفاده از افزوددنی هایی که از لحاظ شکل و اندازه مشابه مولکول های شوینده باشد، معنی دارتر خواهد بود (بخش 1-8-4 را ببینید). میکروامولسیون ها: تشخیص بین امولسیون های ساده و میکروامولسیون ها کار ساده ای است. امولسیون های ساده کلاً ناپایدارند در صورتی که میکروامولسیون ها بی نهایت پایدار هستند. به عبارت دیگر تفاوت بین حل شدن و تشکیل میکروامولسیون به راحتی با یک نگاه ساده قابل تشخیص نیست. در یک دیدگاه جدید میکروامولسیون ها به صورت میسل های متورم شده معرفی شده اند، هرچند که تمامی صاحب نظران با این دیدگاه موافق نبوده و کماکان کشمکش بر سر تفاوت حل شدن و تشکیل میکروامولسیون ها وجود دارد.
شکل 1-11 میزان انباشتگی مولکول ها به اندازه های نسبی گروه های آبگریز و ابدوست بستگی دارد. عامل تأثیرگذار در قسمت آبدوست، اندازه آن می باشد بلکه در صورت یونی بودن، در محلول های شوینده بر روی میزان بار تدثیرگذار است و اگر به صورت زنجیره پلی اتیلن گلیکولی باشد، بر روی میزان حلالیت مؤثر خواهد بود.
در نسبت های تراکمی (P) کمتر از 3/1، توده های کروی در محلول آبکی شکل می گیرند ولی هنگامی که P بین 3/1 و 2/1 باشد میسل هایی استوانه ایی ایجاد می شوند. در P های بین 2/1 تا 1، میکروامولسیون ها به وجود می آیند. اگر P بزرگتر از 1 باشد امولسیون های آب در روغن تولید می شوند (ایجاد میکروامولسیون ها با P بزرگتر از 1) با افزایش Pبه اعداد بزرگتر از 2، امولسیون های درشت با حلالیت کم شکل می گیرند.
این مفهوم نقطه اری شدن را در انواع غیریونی توجیح می کند. افزایش دما اندازۀ مثر سر قطبی را کاهش داده و موجب کاهش حلالیت زنجیره EO می شود. در این حالت P افزایش یافته و موجب ایجاد یک سطح مسطح تر و توده های بزرگتر می شود. همچنین آن ها نامتقارن تر شده و همان طور که انتظار می رود بر روی ویسکوزیته اثر می گذارند. مفاهیم مذکور را می توان برای توجیه ارتباط بین تشکیل میکروامولسیون ها و کشش های سطحی بسیار پایین نیز بسط دارد.
مشاهده مطلب

سورفکتانت ها: کربوکسیلات ها

کربوکسیلات ها دسته ای از سورفکتانت های آنیونی هستند که در آن گروه کربوکسیل وجود دارد. صابون ها دسته ای از کربوکسیلات ها می باشند. اتوکسی کربوکسیلات ها، استرکربوکسیلات ها، از دیگر انواع کربوکسیلات ها می باشند. | در مقاله سورفکتانت ها: کربوکسیلات ها از واژه حلالیت استفاده شده است.
 کربوکسیلات ها دسته ایی از شوینده ها هستند که گروه آبدوست آن ها (گروه آنیونی) از یک گروه کربوکسیل –COOH حاصل شده است. صابون ها نمک های قلیای خاکی اسیدهای چرب می باشند مانند C17H35COONa که نمک سدیمی استئاریک اسید و یک صابون است. هم اکنون کربوکسیلات های اصلاح شده با گروه های عاملی اضافی به صورت تجاری موجود می باشند. این تغییرات موجب افزایش حلالیت در آب های سخت می شود.
مشاهده مطلب

سورفکتانت ها: صابون ها

صابون یک سورفکتانت آنیونی از جنس کربوکسیلات است که اسید چرب تشکیل دهنده آن می تواند دودسیل، میریستیل، استئاریک یا اولئیک باشد. مزیت صابون ها آن است که حاوی مواد نفتی نیستند اما عیب بزرگ صابون ها ناپایداری در برابر یون کلسیم و منیزیم (سختی آب) است. صابون پیه، صابون نارگیل، صابون های اولئیک و صابون های تال از انواع مختلف صابون می باشند. | در مقاله سورفکتانت ها: صابون ها از واژه حلالیت استفاده شده است.
زنجیره های کمتر از C8 محصولاتی با حلالیت بالا در آب تولید می کنند در حالی که بین C8 تا C18 حلالیت کم و بیش از C20 نامحلول در آب می باشند.
پس چرا باید صابون در مقیاس بسیار بزرگی با زداینده های دیگر جایگزین شود؟ عیب بزرگ صابون ها ناپایداری آن ها در برابر یون های فلزات سنگین به خصوص کلسیم و منیزیم بوده که در آب های سخت یافت می شوند و دلیل دیگر، ناپایداری آن ها در برابر اسیدها است. نتیجه نهایی هر دو حالت یکی است، در هر دو حالت صابون از محیط آبی خارج می شود. دلیل این امر حلالیت کم نمک های کلسیمی و منیزیمی اسیدهای چرب و همچنین اسید چرب های آزاد در آب است. این نقطه ضعف موجب رونق تولید مواد فعال سطحی سنتزی شد.
1- حلالیت: صابون C12 اشباع در آب محلولند، صابون های C18 بسیار به آرامی حل می شوند. صابون های C16-C18 غیراشباع در آب محلولند. صابون های پتاسیمی نسبت به انواع سدیمی حلالیت بیشتری دارند (این حالت برای سولفات ها بالعکس است به طوری که انواع پتاسسیمی نامحلول ترند.) نمک های آمین حلالیت بهتری دارند (MEA، DEA، TEA). نمک های TEA (تری اتانول آمین) لوریک اسید و اولئیک اسید نسبت به نوع سدیمی ملایم تر بوده، حلالیتشان بالاتر و کف بهتری دارند اسیدهای چرب روغن تال (ساخته شده با اسیدهای غیراشباع) حلالیت بیشتری در آب داشته و ویسکوزیته کمتری نسبت به انواع حاصل از پیه ایجاد می کنند.
3- سازگاری با یون های آبکی: تمامی نمک های محلول به راحتی به وسیله الکترولیت ها نامحلول شده و عمل Salting out صورت می گیرد. مثلاً به وسیله نمک طعام. صابون ها در آب های سخت خوب عمل نمی کنند (کاهش حلالیت و قدرت کف کنندگی) که علت آن نامحلول بودن نمک های کلسیمی و نمک دیگر فلزات دو یا سه ظرفیتی است.
مشاهده مطلب

سورفکتانت ها: اتوکسی کربوکسیلات ها

اتوکسی کربوکسیلات ها از واکنش کلرواستیک اسید با اتوکسیلات ها به وجود می آیند. | در مقاله سورفکتانت ها: اتوکسی کربوکسیلات ها از واژه حلالیت استفاده شده است.
1- حلالیت: افزودن گروه اتوکسیله شده موجب افزایش حلالیت محصول در آب می شود. مقادیر HLB از حدود 8 با بهترین حلالیت در حلال های آلی تا 20 یعنی تا اندازه ایی که فقط در حلال های قطبی محلولند، متغیر است. عموماً دیسپرس کننده های خوب صابون آهکی و دارای حلالیت خوبی در محیط های قلیایی هستند.
6- خواص کاربردی: بهترین خواص شوینده های غیریوی را حفظ می کند. مانند خصلت مرطوب کنندگی بدون واژگونی حلالیت با تغییر دما (بدون نقطه ابری شدن)؛ خواص خوب دیسپرس کنندگی (مثلاً برای پیگمنت ها در رنگ)؛ پایداری خوب کف؛ فعالیت ضد خورندگی خوب؛ بسیار ملایم و بدون الت متراکم شدن روی مو و پوست و همچنین کاهش حساسیت پوست در اثر LES.
مشاهده مطلب

سورفکتانت ها: استر کربوکسیلات ها

از واکنش یک الکل چرب با زنجیر بلند با یک اسید چندتایی، استر کربوکسیلات ها به وجود می آیند. | در مقاله سورفکتانت ها: استر کربوکسیلات ها از واژه حلالیت استفاده شده است.
1- حلالیت: این محصولات با رنج کربنی C12-C16 حلالیت بسیار خوبی در آب دارند.
مشاهده مطلب

سورفکتانت ها: ایزوتیونات ها

از واکنش اسید کلرید با سدیم ایزوتیونات سورفکتانت های ایزوتیونات ساخته می شوند. | در مقاله سورفکتانت ها: ایزوتیونات ها از واژه حلالیت استفاده شده است.
2- حلالیت: نمک سدیمی C12-C14 آن درآب گرم محلول است (محلول %50 در 70oC) ولی در آب سرد حلالیت بسیار کمی دارد (0/01 درصد در 25oC)؛ نمک سدیمی تا %11 در 70oC و %2/5 در 25oC محلول است.
مشاهده مطلب

سورفکتانت ها: استرهای فسفات

| در مقاله سورفکتانت ها: استرهای فسفات از واژه حلالیت استفاده شده است.
2- حلالیت: بر اساس قسمت آبگریز، برخی از شوینده های غیریونی فسفاته (در فرم اسیدی) در آب نامحلولند در حالی که نمک های فلزات قلیایی آن ها محلولند هستند. نمک های سدیمی منواسترها با زنجیره های بلند آلکیلی حلالیت ضعیفی در آب دارند. نمک های فلزات قلیایی آن ها محلولند هستند. نمک های سدیمی منواسترها با زنجیره های بلند آلکیلی حلالیت ضعیفی در اب دارند. نمک های فلزات قلیایی محصولات ساخته شده از شوینده های اتوکسیله شده به وسیله واکنش با P2O5 (حاوی مقدار زیادی دی استر) عموماً به طور کامل محلولند. بیشتر محصولات صنعتی، نمک های پتاسیمی هستند که نسبت به نمک های سدیمی حلالیت بهتری دارند.
مشاهده مطلب

سورفکتانت ها: سارکوزینات ها

| در مقاله سورفکتانت ها: سارکوزینات ها از واژه حلالیت استفاده شده است.
2- حلالیت: نمک سدیمی آن چندان در اسید یا pH خنثی محلول نیست ولی کمی در قلیاها قابل انحلال است؛ نمک TEA در pH خنثی حلالیت بیشتری دارد.
مشاهده مطلب

سورفکتانت ها: سولفات ها

| در مقاله سورفکتانت ها: سولفات ها از واژه حلالیت استفاده شده است.
جا دارد به این نکته اشاره شود که آلکیل سسولفات های نوع دوم به وسیله واکنش اولئوم با آلفا اولفین های حاصل از مولکول های واکش شکسته شده، تهیه می شوند. این محصولات خواص کلی شوینده های سولفاتی را دارا هستند ولی دارای بوی نامطبوع و رنگ تیره می باشند. به همین دلیل از این ترکیبات دیگر در اروپای غربی استفاده نمی شود. این در حالی است که تولید آن ها نسبتا آسان بوده و با تجهیزات ساده ایی قابل تولید هستند. خواص گروه سولفات: 1- حلالیت: نمک های فلزات قلیایی حلالیت خوبی در آب دارند.
مشاهده مطلب

سورفکتانت ها: الکل سولفات ها

| در مقاله سورفکتانت ها: الکل سولفات ها از واژه حلالیت استفاده شده است.
مثال: سدیم لوریل سولفات ها C12H25SO4Na تعریف الکل سولفات ها تنها از الکل های نوع اول خطی که از ترکیبات طبیعی یا به وسیله روش های سنتزی بدست آمده اند، تهیه می شوند. الکل سولفات ها در فرم اسیدی پایدار نبوده، لذا تنها نمک های آن ها به صورت تجاری موجود هستند که متداول ترین نوع، نمک سدیمی آن است. نمک های آمینی بر پایه منو، دی یا تری اتانول آمین و آمونیاک نیز به وسیله بیشتر تولیدکننده ها به بازار عرضه می شود؛ که عموماً اکتیو آن ها بین 30 تا 40 درصد است. محلول های 60-70 درصدی نیز قابل تولید بوده و گاهی توسط تولیدکنندگان تهیه می شوند. الکل سولفات ها امروزه به وسیله عمل سولفاسیون الکل ها با تری اکسید گوگرد تولید می شوند. خواص عمومی 1- حلالیت: نمک های سدیمی متداول C12-C14 (دودسیل) الکل سولفات، در غلظت بیش از %30 ایجاد ژل می کنند. در زیر %30 در دمای نرمال به صورت مایع هستند ولی با افت دما به زیر 25oC به صورت خمیر نرمی در می آیند (نقطه Kraft، فصل 1). نمک های آمینی (DEA, MEA یا TEA) حلالیت بهتری دارند. DEA حلالیت کمتری نسبت به TEA دارد ولی محلولی با ویسکوزیته کمتر تولید می کند. نمک های آمینی در حین انبارش تیره می شوند بخصوص اگر در معرض نور قرار گرفته باشند. نقطه Kraft به توزیع زنجیره های کربنی در الکل مادر بستگی دارد. یک توزیع وسیع زنجیره کربنی موجب ایجاد نقطه Kraft پایین تری (حدود 10oC) شده و باعث روانی محصول در دمای اتاق می شود. محلول های فتی الکل های سولفاته نقاط ابری شدنی زیر دمای اتاق دارند که این حالت بسته به تولیدکنندگان متفاوت است. دلیل اصلی این تفاوت و مغایرت ها مقدار الکترولیت و الکل آزاد باقیمانده محصول می باشد.
2- شامپوها و مواد آرایشی: دی اتانول آمین لوریل سولفات اغلب جهت بهبود قدرت پاک کنندگی به همراه لورآمینو پروپیونات ها (آمفوتر) استفاده می شود. در گذشته سدیم لوریل سولفات شوینده اصلی شامپو بود ولی حلالیت کمی داشته (به علت وجود ترکیبات معدنی حاصل از پروسه کلروسولفونیک اسید) و جهت ایجاد محلولی شفاف، به آلکانول آمیدها (کوکو منو اتانول آمید با درصد 10-15) یا گلیکول ها نیاز بوده است. اما این ترکیب برای کرم ها و خمیرها بسیار مناسب است.
روش های جدید تولید (با SO3) الکل سولفات هایی با محتوای مواد معدنی کم، الکل کم و در نتیجه با نقطه ابری شدن چایین را امکان پذیر کرده است. برای خمیرها و کرم ها ممکن است افزودن الکل یا نمک جهت ایجاد ناپایداری لازم باشد. گاهی از الکل های C14-C18 برای افزایش ویسکوزیته یا کدورت استفاده می شود. نمک تری اتانول آمین به علت حلالیت بهترف محصولات شفافی ایجاد می کند.
مشاهده مطلب

سورفکتانت ها: الکل اتر سولفات ها

| در مقاله سورفکتانت ها: الکل اتر سولفات ها از واژه حلالیت استفاده شده است.
خواص عمومی 1- حلالیت: حضور پلی اتیلن اکسید (یک گروه محلول در آب) حلالیت اترسولفات ها را در مقایسه با الکل سولفات ها افزایش داده است. هنگامی که با الکل سولفات ها مخلوط شوند، اتر سولفات ها حلالیت را بهبود می بخشند. بر خلاف آلکیل سولفات ها، اترسولفات ها دارای نقاط ابری و شفاف شدنی در زیر صفر درجه سانتی گراد هستند.
8- خواص کاربردی: شوینده های بسیار خوبی هستند، به طوری که در آب نمک اشباع و آب سخت (بر خلاف AS یا LABS) قدرت شویندگی آن ها کاهش نمی یابد. بنابراین نیازی به مواد کمکی (Builder) مانند پلی فسفات ها نمی باشد؛ میزان شویندگی با افزودن نمک های منیزیم افزایش می یابد؛ خصلت انحلال پذیری خوب، آن ها را برای فرمولاسیون های مایع قلیایی و فسفات دار مناسب ساخته است. آن ها می توانند حلالیت شوینده های دیگری را که قطبیت کمتری در آب دارند افزایش دهند؛ امولسیفایر بسیار خوب (خصوصاً برای سبوم)؛ عامل ایجاد کف عالی به خصص در حضور الکترولیت ها، ولی میزان کف آن در مقایسه با آلکیل سولفات ها سبک تر است به طوری که در حضور چربی و روغن زودتر باز شده و فرو می نشیندغ در مجموع اتر سولفات ها در حضور سبوم کف پایداری ندارند (بر خلاف آلکیل سولفات ها)، ولی افزودن سارکوزینات ها، بتائین ها یا آلکانول آمیدها می تواند موجب پایداری کف در حضور سبوم شود؛ ادعا می شود که زنجیره آبگریز C12 خواص کف کنندگی بهتری نسبت به C14 ایجاد می کنند (Adam & Neumann 1980)؛ محصولات تولیدشده توسط تولیدکنندگان متفاوت با ترکیب به ظاهر مشابه، ممکن است از لحاظ میزان کف کنندگی به طور محسوسی متفاوت باشند؛ این مورد بیشتر به تفاوت الکل های اتوکسیله شده اولیه مربوط می شود؛ احتمال می رود C10,C9 و C11 به صورت الکل سولفات ها به عنوان عامل فرونشانندۀ کف عمل کنند.
9- عیوب: ناپایداری هیدرولیتیکی. کاربردها 1- عمومی: در دهۀ 1950 الکل های اتوکسیله شده سولفاته به تدریج در شوینده های دستی ظروف و شامپوها جایگزین الکل سولفات ها شدند. این جایگزینی به دلیل بهبود بخشیدن حلالیت، کف کنندگی، پایداری کف در آب های سخت، ویسکوزدهندگی بهتر به وسیله نمک و کاهش تحریکات چشمی و پوستی بود.
3- شامپوها و مواد آرایشی: شامپوها، شامپو بدن و مایع دستشویی عمده ترین محصولات هستند که از این ترکیب جهت ساخت آن ها استفاده می شود؛ اترسولفاته 2 مول اتوکسیله عموماً در شامپوها برای ایجاد کف حجیم و پایدار (بدون الکانول آمید) استفاده می شود و این در شرایطی است که مقدار سبوم زیاد نباشد؛ اتر سولفات های 3 مول اتوکسیله کف لحظه ایی (ناپایدار) بسیار خوبی دارند که ناپایدارتر و حجیم تر از کف حاصل از نوع 2 اتوکسیله بوده و برای کف های حمام (Foam Bath) مناسب می باشند. خواص پاک کنندگی و خصلت ویسکوزدهندگی آن با افزایش واحدهای اتیلن اکسید کاهش می یابد. از جهتی دیگر، افزایش اتوکسیلاسیون حساسیت های چشمی و پوستی را کاهش می دهد. محصولاتی با بیش از 12 واحد اتوکسیله ، به عنوان عامل شوینده و کف کننده ملایم و همچنین به عنوان یک عامل سم زدا کاهش دهنه تحریک زایی نیز استفاده می شوند؛ حلالیت آن ها نیز خوب است.
مشاهده مطلب


مطلب قبلی: صابون

مطلب بعدی: سویا

مطلب فوق را در شبکه های اجتماعی زیر با دوستانتان به اشتراک بگذارید



اگر مطالعه این مطلب برایتان مفید بود، روی دکمه زیر کلیک کنید !